4 vấn đề quan trọng để tăng năng suất lao động

Chất vấn Bộ trưởng Đào Ngọc Dung, đại biểu Nguyễn Văn Thi (Đoàn Bắc Giang) cho biết, một trong những tồn tại, hạn chế trong báo cáo kinh tế - xã hội nhiều năm đã chỉ ra chỉ tiêu về tốc độ tăng năng suất lao động thấp, không đạt chỉ tiêu kế hoạch. Theo báo cáo của Chính phủ thì có nhiều nguyên nhân, trong đó có nguyên nhân là chất lượng, hiệu quả đào tạo nghề chưa cao, nhất là đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, chất lượng đào tạo chưa thực sự đáp ứng được nhu cầu của thị trường. 

“Đề nghị Bộ trưởng cho biết trách nhiệm của Bộ và giải pháp trong thời gian tới?” - đại biểu gửi câu hỏi đến người đứng đầu ngành Lao động, Thương binh và Xã hội.

Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung.

Trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung thừa nhận, năng suất lao động là một trong các chỉ tiêu vừa qua không đạt, 2-3 nhiệm kỳ đều khó khăn trong vấn đề này.

Để nâng cao năng suất lao động, ngoài quản lý nhà nước, Bộ trưởng cho rằng có 4 vấn đề quan trọng.

Thứ nhất là công nghệ đổi mới sáng tạo để tăng năng suất lao động.

Thứ hai là vốn, nhiều vốn và vốn chất lượng cao rất quan trọng, sẽ giúp các quốc gia xây dựng nền tảng sản xuất và chế biến.

Thứ ba là nguồn nhân lực chất lượng cao, đây là yếu tố nền tảng, nhất là về chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ và ý thức tổ chức của người lao động.

Thứ tư là kinh nghiệm cho thấy các quốc gia phát triển, năng suất lao động cao thường là tỷ lệ lực lượng lao động phi chính thức thấp. 

Báo cáo trước Quốc hội, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho biết, sau kỳ họp Quốc hội trước thì Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã phân công rất rõ ràng. Trong đó, đề án về nâng cao năng suất lao động giao cho Bộ Khoa học và Công nghệ; về nâng cao năng suất và đặc biệt là đào tạo chất lượng cao giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì; về hệ thống đào tạo trường nghề và giáo dục giao Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cùng với Bộ Giáo dục và Đào tạo thực hiện.

Thừa nhận những hạn chế của Bộ trong vấn đề này, Bộ trưởng nêu rõ, hiện nay toàn bộ các trường nghề thì ở địa phương quản lý nhà nước trực tiếp và chủ quản. Còn 99 trường nghề do các bộ, ngành quản lý trực tiếp. Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội thực hiện chức năng quản lý nhà nước về giáo dục nghề nghiệp. 

Thời gian tới, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội sẽ tập trung vào 5 giải pháp căn bản: tuyên truyền, nâng cao nhận thức để tạo sự ủng hộ của xã hội, các phụ huynh, người học; sắp xếp lại quy hoạch mạng lưới; chuyển đổi cơ cấu lao động; phát triển hệ thống giáo dục nghề nghiệp theo hướng mở, linh hoạt, đáp ứng nhu cầu thị trường; kết nối doanh nghiệp và đào tạo kép, mỗi doanh nghiệp phấn đấu trở thành một trường nghề, đây là kinh nghiệm của các nước phát triển, đặc biệt là các nước có trình độ cao như Đức…/.