7 giải pháp cấp bách phục hồi thị trường lao động

Đây là thông tin được Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Lê Văn Thanh thông tin tại tọa đàm trực tuyến “Triển khai giải pháp hỗ trợ và ổn định thị trường lao động trong bối cảnh đại dịch” do Báo Nhân Dân phối hợp Bộ LĐ-TB&XH tổ chức ngày 17/11.

COVID-19 ảnh hưởng tiêu cực đến hàng chục triệu lao động 
 

Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Lê Văn Thanh trao đổi tại tọa đàm trực tuyến. (Ảnh: ND)

Tại tọa đàm, Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Lê Văn Thanh cho biết, từ đầu năm 2021, COVID-19 ảnh hưởng tiêu cực đến hàng chục triệu lao động. Trong quý III, người lao động bị tác động nhiều nhất với 4,7 triệu lao động bị mất việc làm, 14,7 triệu lao động tạm nghỉ hoặc tạm ngừng sản xuất, kinh doanh; trên 10 triệu lao động giảm giờ làm, tạm dừng việc làm. Đặc biệt, vùng Đông Nam Bộ và vùng đồng bằng sông Cửu Long bị ảnh hưởng rất nặng nề với 4,59% lao động vùng Đông Nam bộ có và 44,7% lao động vùng đồng bằng sông Cửu Long bị ảnh hưởng do ngừng việc, giãn việc, nghỉ việc.

Theo Thứ trưởng, nguồn cung lao động cũng bị suy giảm. Trong quý 3/2021, lực lượng lao động có 49,1 triệu lượt người, giảm 22 triệu lượt người so với cùng kỳ năm 2020. Như vậy, năm 2021, số lượng lao động giảm việc làm rất trầm trọng.

Thông tin cơ cấu việc làm và chuyển dịch bị đảo chiều, Thứ trưởng cho biết, trước kia thông thường lĩnh vực nông lâm thủy sản giảm, lĩnh vực dịch vụ công nghiệp tăng nhưng trong đợt này lại đảo chiều. Số lao động trong nông lâm thủy sản 14,5 triệu người tăng lên 479.000 người so với cùng kỳ năm trước. Lao động có việc làm ngành công nghiệp và xây dựng là 15,7 triệu người, giảm 960.000 người so với cùng kỳ năm trước. Lao động ngành việc làm trong ngành dịch vụ là 17,1 triệu người, giảm 2-3 triệu người so với cùng kỳ năm trước.

Cùng với đó, tiền lương thu nhập giảm, đời sống công nhân lao động gặp nhiều khó khăn, tỷ lệ lao động thiếu việc làm, thất nghiệp tăng cao.

7 giải pháp phục hồi thị trường lao động

Để phục hồi thị trường lao động cần nhiều giải pháp kịp thời. (Ảnh: Vương Lê)

Thứ trưởng Lê Văn Thanh cho biết, để phục hồi thị trường lao động cần nhiều giải pháp kịp thời. “Hiện nay, Bộ đang dự thảo chương trình phục hồi và phát triển thị trường lao động với 7 nhóm giải pháp lớn”- Thứ trưởng Lê Văn Thanh chia sẻ.

Cụ thể, các nhóm giải pháp gồm: hỗ trợ trực tiếp người lao động; hỗ trợ người sử dụng lao động phục hồi phát triển sản xuất kinh doanh, tạo việc làm cho người lao động; đào tạo bồi dưỡng, nâng cao chất lượng người lao động; hỗ trợ kết nối cung cầu lao động; hoàn thiện bền vững thị trường lao động; bảo đảm điều kiện về nơi sinh sống cho người lao động; xây dựng quan hệ giữa người lao động hài hòa, tiến bộ.

Theo Thứ trưởng, nguồn kinh phí thực hiện chương trình khá lớn, hiện Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội đang trình Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư sẽ nghiên cứu để bố trí kinh phí làm sao cho đủ để thực hiện 7 giải pháp này. Đồng thời cho biết thêm, ngoài ngân sách Trung ương, cần huy động ngân sách địa phương và huy động xã hội hóa.

Ở góc độ khác, Thứ trưởng Lê Văn Thanhcho rằng, hiện nay chúng ta đã chuyển sang thích ứng an toàn, linh hoạt và kiểm soát hiệu quả dịch COVID-19 trong trạng thái bình thường mới. Khi đại dịch COVID-19 được kiểm soát, cũng tạo ra nhiều cơ hội lớn để thị trường lao động phát triển. Đó là cơ hội để các doanh nghiệp sắp xếp cơ cấu sản xuất kinh doanh phù hợp với cách mạng công nghiệp 4.0, cơ hội điều chỉnh phân bổ lại lao động giữa các vùng, các ngành kinh tế, góp phần nâng cao năng suất, thúc đẩy chuyển đổi kinh tế số, kinh tế xanh. Đó là cơ hội phát triển các hình thức giao dịch việc làm, cơ hội đổi mới giáo dục nghề nghiệp, đào tạo gắn với nhu cầu của doanh nghiệp và thị trường lao động.

“Để tận dụng được các cơ hội trên, phải triển khai có hiệu quả các giải pháp” – Thứ trưởng nhấn mạnh.

Trong khi đó, từ tình hình thực tế TP Hồ Chí Minh, ông Lê Minh Tấn, Giám đốc Sở LĐ-TB&XH TP Hồ Chí Minh đề xuất xây dựng các ứng dụng thu thập thông tin cung - cầu lao động có kết nối với cơ sở dữ liệu chung của quốc gia, như cơ sở dữ liệu dân cư, bảo hiểm xã hội, đăng ký thành lập doanh nghiệp và dữ liệu thuế để nắm bắt tình trạng hoạt động của doanh nghiệp, tình trạng tham gia hoạt động kinh tế của người lao động. Từ đó có các chính sách ứng phó kịp thời hỗ trợ cho người lao động và người sử dụng lao động.

Ông  Lê Minh Tấn cũng đề xuất Chính phủ ban hành chính sách hỗ trợ người lao động trong giai đoạn đầu quay lại tỉnh, thành phố làm việc, như hỗ trợ kinh phí thuê nhà ở, chi phí sinh hoạt, chi phí vận chuyển, xét nghiệm tầm soát COVID-19. Xã hội hóa xây nhà lưu trú, ký túc xá, nhà ở giá rẻ cho người lao động có thu nhập thấp, không chỗ ở ổn định. Vận động các chủ nhà trọ hỗ trợ giảm giá phòng trọ để người lao động giảm gánh nặng về nhà ở khi làm việc, sinh sống tại TP.../.