Ca-na-đa mong muốn cùng ASEAN nâng tầm quan hệ

Ngày 5/8/2021, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã dự Hội nghị trực tuyến Bộ trưởng Ngoại giao (PMC) ASEAN - Ca-na-đa. Đây là hoạt động tiếp theo trong chuỗi Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 54. Bộ trưởng Ngoại giao các nước ASEAN, Bộ trưởng Ngoại giao Ca-na-đa Marc Garneau và Tổng Thư ký ASEAN cùng dự Hội nghị này.

Bộ trưởng Marc Garneau khẳng định Ca-na-đa luôn coi trọng quan hệ với ASEAN, đánh giá cao Việt Nam, Chủ tịch ASEAN 2020 và khẳng định tiếp tục ủng hộ Brunei trong vai trò Chủ tịch ASEAN 2021. Ca-na-đa nhấn mạnh mong muốn cùng ASEAN nâng tầm quan hệ, tham gia sâu rộng hơn vào các cơ chế hợp tác khu vực do ASEAN chủ trì và sớm khởi động đàm phán Hiệp định thương mại tự do ASEAN - Ca-na-đa.

Hội nghị trực tuyến Bộ trưởng Ngoại giao (PMC) ASEAN - Ca-na-đa

Thay mặt ASEAN, Mi-an-ma, nước điều phối quan hệ hoan nghênh quan hệ ASEAN - Ca-na-đa tiếp tục tiến triển, mặc dù bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh; tổng kim thương mại hai chiều đạt 16,2 tỷ USD và đầu tư từ Ca-na-đa vào ASEAN đạt 5 tỷ USD trong 2020. Các nước ASEAN đánh giá cao việc Ca-na-đa công bố đóng góp 3,5 triệu đô-la Ca-na-đa (CND) cho Quỹ ứng phó ASEAN COVID-19 trong 5 năm tới, hỗ trợ ASEAN với gói vật tư y tế trị giá 4,5 triệu CND.

Hai bên nhất trí sẽ ưu tiên hỗ trợ lẫn nhau ứng phó COVID-19, giảm thiểu các tác động do đại dịch và thúc đẩy phục hồi toàn diện, bền vững. Ngoài ra hai bên cũng cam kết đẩy mạnh hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư, duy trì ổn định kết nối chuỗi cung ứng. Trong năm 2021, ASEAN - Ca-na-đa sẽ khởi động đàm phán về Khu vực mậu dịch tự do (FTA). Hai bên cũng sẽ thúc đẩy hợp tác thông qua triển khai Kế hoạch hành động giai đoạn mới 2021-2025.

Ca-na-đa khẳng định tiếp tục triển khai các chương trình hợp tác giáo dục và đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao như Chương trình học bổng trao đổi phát triển giáo dục ASEAN - Ca-na-đa (SEED), hỗ trợ doanh nghiệp, quản lý thiên tai, giáo dục, y tế và bình đẳng giới, ứng dụng công nghệ đổi mới sáng tạo, bảo đảm an ninh mạng, phát triển kinh tế số và đẩy mạnh hợp tác phát triển bền vững, ứng phó biến đổi khí hậu. Hai bên cũng nhất trí phối hợp tổ chức các hoạt động kỷ niệm 45 năm quan hệ đối tác ASEAN - Ca-na-đa trong năm 2022.

Trao đổi ý kiến về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm, các nước ASEAN và Ca-na-đa nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì hoà bình, an ninh và ổn định ở khu vực, nhất là ở Biển Đông, đặc biệt trong bối cảnh hiện nay. Ca-na-đa ủng hộ ASEAN thúc đẩy hợp tác, đối thoại, xây dựng lòng tin ở khu vực, đề cao luật pháp quốc tế, xây dựng trật tự khu vực dựa trên luật lệ, giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hoà bình, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước UNCLOS năm 1982, và hoàn tất xây dựng bộ Quy tắc ứng xử COC.

Ca-na-đa hoan nghênh ASEAN chủ động thúc đẩy hòa giải, đối thoại, hỗ trợ Mi-an-ma tìm giải pháp ổn định tình hình. Ca-na-đa nhấn mạnh ủng hộ ASEAN triển khai thành công Đồng thuận 5 điểm của các Nhà lãnh đạo ASEAN.

Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn  và Đoàn Việt Nam tham dự hội nghị

Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn hoan nghênh Ca-na-đa mong muốn làm sâu sắc hơn quan hệ với ASEAN, đóng góp tích cực cho các nỗ lực chung của ASEAN duy trì hoà bình, ổn định và phát triển tại khu vực. Bộ trưởng đề nghị Ca-na-đa hỗ trợ ASEAN tiếp cận kịp thời, đầy đủ với vắc-xin COVID-19; thúc đẩy các giải pháp cụ thể trợ giúp các nước đang phát triển như các nước ASEAN giải quyết các tác động do đại dịch gây ra và thúc đẩy các nỗ lực phục hồi và phát triển; tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp ASEAN. Bộ trưởng cho biết Việt Nam ủng hộ khởi động đàm phán xây dựng Khu vực mậu dịch tự do (FTA) ASEAN - Ca-na-đa, tạo thuận lợi cho thương mại và đầu tư. Ngoài ra, Bộ trưởng cũng đề nghị hai bên cần thúc đẩy nội dung hợp tác về phụ nữ, hoà bình và an ninh.

Chia sẻ ý kiến các nước, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh duy trì hoà bình, an ninh, môi trường biển, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông, tuyến hàng hải quan trọng của thế giới, là lợi ích và trách nhiệm của các nước, trong đó có ASEAN và Ca-na-đa. Khẳng định lập trường nguyên tắc nhất quán của ASEAN về Biển Đông, Bộ trưởng nhấn mạnh tầm quan trọng của tăng cường xây dựng lòng tin, kiềm chế, không quân sự hoá, giải quyết hoà bình các tranh chấp phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982. Bộ trưởng khẳng định ASEAN đang tích cực phối hợp với Trung Quốc xây dựng bộ Quy tắc ứng xử COC hiệu lực, hiệu quả, phù hợp với luật pháp quốc tế và UNCLOS 1982 và đề nghị Ca-na-đa tiếp tục ủng hộ các nỗ lực của ASEAN trong vấn đề này./.