Cần sự hỗ trợ của nhà nước ở mức tốt hơn cho phát triển nông nghiệp hữu cơ

Đó là các ý kiến của các đại biểu được đưa ra tại Diễn đàn trực tuyến “Kết nối và thúc đẩy nông sản hữu cơ” do Báo Nông nghiệp Việt Nam tổ chức ngày 22/12.

Đại biểu phát biểu tại Diễn đàn trực tuyến “Kết nối và thúc đẩy nông sản hữu cơ”. (Ảnh: B.T)

Tại diễn đàn, Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) cho biết, tính đến tháng 3/2021, tổ chức sản xuất, kinh doanh sản phẩm nông nghiệp hữu cơ được cấp chứng nhận gồm có 68 đơn vị. Trong đó, phục vụ nhu cầu trong nước 51 cơ sở (75%) chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực trồng trọt (97%), bao gồm: tại khu vực phía bắc gồm 40 đơn vị, tập trung nhiều ở Hà Giang, Thái Nguyên, Quảng Ninh; khu vực phía Nam, miền Trung và Tây Nguyên gồm 11 đơn vị tại Kiên Giang, Tây Ninh, Đắk Nông, Gia Lai, Quảng Bình, Ninh Thuận.  Về phục vụ xuất khẩu, gồm 10 đơn vị và 7 đơn vị phục vụ nội địa và xuất khẩu.

Về tổ chức chứng nhận, gồm có 24 tổ chức chứng nhận sản phẩm phù hợp tiêu chuẩn nông nghiệp hữu cơ trong nước và quốc tế. Trong đó, đăng ký trong lĩnh vực trồng trọt: 9 đơn vị, đăng ký trong lĩnh vực chăn nuôi 1 đơn vị,…

Cũng theo Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản, để thực hiện Kế hoạch phát triển nông nghiệp hữu cơ giai đoạn 2020-2030, bước sang năm 2022, cần tập trung rà soát thực hiện các chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp hữu cơ sau; phổ biến nhân rộng các quy trình sản xuất, triển khai các nhiệm vụ khuyến nông cho các mô hình sản xuất nông nghiệp hữu cơ tại địa phương. Đồng thời, tổ chức các hội thảo, hội nghị, khóa tập huấn, bồi dưỡng kiến thức về nông nghiệp hữu cơ; phối hợp với các tổ chức và chuyên gia quốc tế trong công nhận tiêu chuẩn tương đương. Tuyên truyền quảng bá và hỗ trợ thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm sản xuất theo tiêu chuẩn hữu cơ.

Tại diễn đàn, Đại diện của công ty TNHH giám định Vinacontrol Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, hiện nay, việc phát triển nông nghiệp hữu cơ tại nước ta vẫn còn nhiều hạn chế. Trong đó, thói quen sử dụng hóa chất trong sản xuất nông nghiệp còn khá phổ biến, khó khăn trong ghi chép, lưu trữ hồ sơ, thiếu chuyên gia tư vấn có chuyên môn, kinh nghiệm và tâm huyết trong lĩnh vực này. Đồng thời, thị trường tiêu thụ sản phẩm hữu cơ trong nước còn gặp khó khăn; người tiêu dùng chưa đánh giá đúng vị trí của sản phẩm hữu cơ và giá trị của sản xuất sản phẩm hữu cơ mang lại,…

Do đó, đại diện của công ty TNHH giám định Vinacontrol Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị cần nâng cao nhận thức về sản phẩm hữu cơ. Đi cùng với đó, cần quảng bá, tập huấn các mô hình mẫu, xây dựng các mô hình theo chuỗi sản xuất đến tiêu thụ. Đồng thời, để tạo thương hiệu quốc gia cho việc chứng nhận sản phẩm nông nghiệp hữu cơ, cần nâng cao năng lực của tổ chức chứng nhận về mọi mặt, gồm về nhân lực, tài lực, vật lực, đồng thời, có cơ chế đánh giá, kiểm tra hợp lý hơn đối với tổ chức chứng nhận. Ngoài ra, cần xem xét việc xây dựng hoặc thành lập hiệp hội của các chuyên gia đánh giá chứng nhận,…

Tại diễn đàn, ông Lê Quốc Việt – Trưởng phòng NN&PTNT huyện Châu Thành, tỉnh Kiên Giang cho rằng, hiện nay, các chính sách về nông nghiệp hữu cơ vẫn chưa đi vào thực tiễn. Những người thực chất muốn làm nông nghiệp hữu cơ phải tự tìm hiểu các vấn đề, trong khi chính sách về tới tỉnh vẫn tốt nhưng tới huyện đã “hết”, do đó cần cải thiện được vấn đề này.

Cũng theo ông Lê Quốc Việt, hiện việc truyền thông cho nông nghiệp hữu cơ chưa đủ mạnh , do đó, cần có truyền thông làm sao để tạo niềm tin giữa người tiêu dùng và người sản xuất. Đáng chú ý, theo ông Việt, chính sách hỗ trợ cho người làm nông nghiệp hữu cơ còn tản mạn, nằm ở nhiều văn bản, chưa thu hút được người dân tham gia nhiệt tình. Bởi để đạt được kết quả, người sản xuất nông nghiệp hữu cơ phải trải qua chu trình chuyển đổi và dồn hết vốn liếng. Do vậy, việc hỗ trợ của nhà nước với mức tốt hơn sẽ kích thích nhiều người tham gia hơn.

Bà Vũ Lê Y Voan – cố vấn cao cấp chương trình hỗ trợ rừng và trang trại của FAO cho rằng, để phát triển nông nghiệp hữu cơ, ở từng tỉnh nên có sự họp bàn cụ thể để từ đó xác định thế mạnh của địa phương là gì?, bởi sản xuất nông nghiệp hữu cơ dựa vào hệ sinh thái, con người của địa phương. Đồng thời, từ người nông dân, các nhà khoa học, những người yêu quý nông nghiệp hữu cơ có thể bàn về chiến lược cho huyện, xã, và đưa chương trình thực hiện đan xen vào chương trình xây dựng nông thôn mới. Để khi có hướng dẫn đào tạo từ trên Bộ xuống thì địa phương hoàn toàn làm được.

“Đầu tiên giao cho Sở NN&PTNT thành lập nhóm công tác có người phụ trách cụ thể để dẫn dắt tiến trình này. Đồng thời, mời các chuyên gia trong và ngoài tỉnh, phổ biến các mô hình cho nông dân cùng học tập. Nên có quyết tâm từ câu chuyện này và bắt đầu từ cơ sở” – bà Vũ Lê Y Voan nhấn mạnh.

Đồng thời, bà Vũ Lê Y Voan cũng cho rằng, nông nghiệp hữu cơ không chỉ để sản xuất ra các sản phẩm hữu cơ mà còn thể hiện cách sống của một quốc gia, của con người đối với thiên nhiên, do đó, việc sản xuất nông nghiệp hữu cơ cần xuất phát từ cái tâm của những người tham gia,…/.