Cần thống nhất trong xây dựng tiêu chí về đô thị văn minh

Phó Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trương Thị Ngọc Ánh
phát biểu tại Hội nghị. (Ảnh: TA)

Chiều ngày 23/4, tại Hà Nội Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức Hội nghị phản biện xã hội đối với các tiêu chí đô thị văn minh. Dự hội nghị có Phó Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trương Thị Ngọc Ánh, các thành viên Hội đồng tư vấn, các chuyên gia, nhà khoa học cùng đại diện một số ban, bộ, ngành.

Tháng 11/2015, Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam phát động toàn quốc cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh" trên cơ sở kế thừa, phát triển cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư", cuộc vận động "Ngày vì người nghèo" và các phong trào, cuộc vận khác đang diễn ra ở cơ sở, cộng đồng dân cư.

Theo Phó Chủ tịch Trương Thị Ngọc Ánh, ngay sau khi phát động, cuộc vận động đã nhận được sự chỉ đạo kịp thời của Đảng, sự phối hợp chặt chẽ từ Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương. Ban Bí thư ban hành Chỉ thị số 10-CT/TW về việc tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh"; Chính phủ và Đoàn Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam ban hành Nghị quyết liên tịch về phối hợp thực hiện giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh; Bộ Tài chính ban hành thông tư 121 quy định quản lý và sử dụng kinh phí thực hiện cuộc vận động...

Qua 3 năm triển khai, cuộc vận động đã góp phần quan trọng để các cấp có thẩm quyền công nhận 4.340 xã đạt chuẩn nông thôn mới (48.68%); 69 huyện, thị xã, thành phố thuộc cấp tỉnh đạt chuẩn hoặc hoàn thành xây dựng nông thôn mới; 4 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương là Đồng Nai, Nam Định, Bình Dương, Đà Nẵng hoàn thành xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016-2020.

Tuy nhiên, theo Phó Chủ tịch Trương Thị Ngọc Ánh, việc xây dựng, công nhận đô thị văn minh còn gặp nhiều khó khăn, do chưa có tiêu chí cụ thể và thống nhất trong quá trình tổ chức thực hiện. Chính vì vậy, việc ban hành bộ tiêu chí trong phạm vi cả nước sẽ giúp MTTQ Việt Nam, các bộ, ngành, địa phương trong hướng dẫn, đánh giá kết quả xây dựng đô thị văn minh.

Phản biện bộ tiêu chí xây dựng đô thị văn minh, ông Trần Ngọc Tăng, Ủy viên Hội đồng tư vấn Văn hóa - Xã hội cho rằng việc xây dựng bộ tiêu chí phải dựa trên tình hình kinh tế - xã hội, tình hình các đô thị, khu vực để có các quy định rõ ràng, rành mạch. Việc ban hành quyết định tiêu chí về trình tự, thủ tục, thẩm quyền công nhận đô thị văn minh phải do Thủ tướng Chính phủ ban hành để đảm bảo sự đồng bộ với việc xây dựng nông thôn mới. Góp ý vào các nhóm tiêu chí, ông Tăng lưu ý phải xem xét các tiêu chí để không có cái quá cao hoặc có cái quá thấp. Như tiêu chí nhà ở đô thị quy định là 29m2/người là quá cao, khó thực hiện, hay tiêu chí tỷ lệ sử dụng hình thức hỏa táng 10% là quá thấp... Do đó cần có những hội thảo khoa học với sự tham gia của các nhà chuyên môn để đưa ra tiêu chí phù hợp.

Phản biện vào dự thảo tiêu chí đô thị văn minh do Bộ văn hóa Thể thao và Du lịch chủ trì thực hiện, ông Trần Ngọc Đường, Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn Dân chủ pháp luật cho rằng phải làm rõ cơ sở pháp lý để ban hành văn bản quy định tiêu chí đô thị văn minh. Đặc biệt phải làm rõ nội hàm đô thị văn minh đúng, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của Việt Nam để cụ thể hóa thành một bộ tiêu chí phù hợp với các loại đô thị khác nhau.

Ông Đỗ Duy Thường, Phó Chủ tịch Hội đồng tư vấn Dân chủ - Pháp luật đề xuất, bộ tiêu chí cần có hình ảnh của Mặt trận, vai trò tự quản của người dân trong thực hiện đô thị văn minh. Trong bộ tiêu chí bên cạnh những vấn đề về đầu tư, quản lý Nhà nước ở đô thị, Mặt trận cần kiến nghị Chính phủ tập trung khoanh lại những vấn đề văn hóa, an ninh trật tự, xây dựng con người văn minh để vận động nhân dân cùng tham gia thực hiện văn minh đô thị.Muốn thế cần có nhiều hội thảo, đánh giá tác động về các lĩnh vực quy hoạch, kiến trúc đô thị, quản lý quy hoạch, kiến trúc, giao thông đô thị, chiếu sáng, vệ sinh môi trường,

Từ thực tiễn tại cơ sở trong xây dựng nông thôn mới, ông Trần Phù Tiêu, nguyên Chủ tịch Uỷ ban MTTQ tỉnh Phú Thọ đề nghị bộ tiêu chí đô thị văn minh phải cụ thể để các phường, thị trấn thực hiện. Các tiêu chí phải đảm bảo ngắn gọn, xác định rõ chủ thể là nhà nước, nhân dân trong thực hiện đô thị văn minh. Bộ tiêu chí phải làm sao khơi dậy được ý thức, huy động tự giác của người dân trong thực hiện đô thị văn minh…

Tại hội nghị, nhiều ý kiến đề xuất phải có nhiều hội thảo về vấn đề này và việc xây dựng phong trào phải có sự kế thừa cuộc vận động "toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”, các phong trào, cuộc vận động đang diễn ra ở cơ sở. Đáng chú ý, ể người dân đồng tình thực hiện, việc xây dựng các tiêu chí phải ngắn gọn, dễ nhớ, dễ làm có định lượng cụ thể…/.