Đưa rau củ, gia vị Việt xuất khẩu vào thị trường châu Âu

Các diễn giả tại Hội thảo (Ảnh chụp màn hình)

Ngày 6/5, Tổ chức Oxfam tại Việt Nam cùng Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức Hội thảo khởi động dự án “Tăng cường năng lực xuất khẩu cho doanh nghiệp vừa và nhỏ (DNNVV) trong ngành hàng gia vị, rau quả Việt Nam”/SFVExport, do Liên minh châu Âu (EU) tài trợ. Hội thảo diễn ra với hai hình thức cả trực tiếp và trực tuyến trên nền tảng zoom, thu hút đông đảo đại biểu tham dự.

Hiệp định Thương mại Tự do giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu (EVFTA) đã mở rộng cơ hội xuất khẩu cho nông sản Việt Nam, khi thuế nhập khẩu được bãi bỏ với hầu hết các mặt hàng, tạo lợi thế vượt trội về giá bán. Tổng giá trị xuất khẩu năm 2020 là 855 triệu EURO, tăng 8% so với năm 2019. Dù cơ hội xuất khẩu vào thị trường châu Âu rất lớn, ngành hàng gia vị, rau quả Việt Nam hiện chiếm chưa đến 1% tổng giá trị nhập khẩu các mặt hàng này của châu Âu.

Thách thức đối với các doanh nghiệp gia vị, rau quả khi muốn xuất khẩu sang châu Âu có thể kể đến các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc; thiếu thông tin về nhu cầu, thị hiếu thị trường và kênh tiếp cận khách hàng châu Âu; nhận diện thương hiệu các mặt hàng gia vị, rau quả Việt Nam tại thị trường châu Âu chưa đủ sức cạnh tranh; và năng lực, tiếng nói chung của ngành hàng chưa mạnh.

Mục tiêu của Dự án (Ảnh chụp màn hình)

Dự án SFV-Export hỗ trợ các doanh nghiệp trong chuỗi giá trị ngành hàng gia vị, rau quả bao gồm các doanh nghiệp xuất khẩu, nhà cung cấp của các doanh nghiệp xuất khẩu, và các doanh nghiệp khác trong ngành thông qua năm nhóm hoạt động chính: hỗ trợ kỹ thuật chuyên sâu giúp doanh nghiệp tuân thủ và được chứng nhận đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm do châu Âu công nhận như IFS, BRC và chứng nhận Fairtrade; hỗ trợ hoạt động marketing, phát triển thị trường, cung cấp thông tin về thị trường và kết nối doanh nghiệp với các đối tác tiềm năng từ thị trường châu Âu; số hóa các hỗ trợ kỹ thuật và xúc tiến thương mại trên nền tảng số chuyên biệt; hỗ trợ cải thiện chính sách và thực hành tốt liên quan đến người lao động, bình đẳng giới và bảo vệ môi trường; thúc đẩy hợp tác đa bên để nâng cao năng lực ngành và quảng bá nông sản Việt Nam vào thị trường châu Âu.

Đặc biệt, Dự án sẽ xây dựng và vận hành một nền tảng số tiên tiến nhằm cung cấp đầy đủ, thường xuyên thông tin thị trường cập nhật, tạo cơ hội để doanh nghiệp Viêt Nam kết nối với khách hàng châu Âu. Đồng thời, Dự án cũng đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số trong quản lý chuỗi cung ứng, quản trị doanh nghiệp, marketing, thương mại.

Phát biểu khai mạc, ông Hoàng Quang Phòng, Phó Chủ tịch VCCI nhấn mạnh, rau quả và gia vị là những mặt hàng nông nghiệp được nhà nước quan tâm đầu tư phát triển, đẩy mạnh sản xuất, tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Với lợi thế của mình, xuất khẩu rau quả là một hướng đi tốt cho các doanh nghiệp và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Những năm gần đây, Việt Nam đã và đang nỗ lực đa dạng hóa thị trường xuất khẩu hàng rau quả. Tuy nhiên, mặt hàng rau quả của Việt Nam dù được đánh giá là có nhiều lợi thế song chưa tận dụng được cơ hội, nên thị phần tại khu vực EU vẫn hết sức mờ nhạt, con số này chỉ chiếm dưới 1% nhu cầu thị trường châu Âu. Xuất phát từ thực tế đó, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam đã phối hợp với Tổ chức Oxfam tại Việt Nam xây dựng Dự án “Tăng cường năng lực xuất khẩu cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong ngành rau quả và gia vị Việt Nam SFV-Export”. Sau những nỗ lực đề xuất dự án, làm việc với các đối tác liên quan và kêu gọi tài trợ của hai bên từ tháng 3/2021, Dự án đã được Liên minh châu Âu đồng ý cung cấp 80% nguồn kinh phí để thực hiện Dự án. Dự án sẽ được triển khai trong 2 năm từ năm nay 2022 và kết thúc vào ngày 31/12/2023.

Dịp này, Phó Chủ tịch VCCI cũng thể hiện sự tin tưởng rằng các doanh nghiệp khi tham gia dự án này sẽ nhận được rất nhiều lợi ích từ các hoạt động của dự án như các khóa đào tạo tập huấn chuyên sâu bởi các chuyên gia giàu kinh nghiệm; được cung cấp thông tin liên tục và cập nhật về thị trường EU, cơ hội kinh doanh, các hương dẫn tuân thủ quy định thị trường và đặc biệt được kết nối trực tiếp với các khách hàng tiềm năng từ thị trường EU thông qua các nền tảng số chuyên biệt. Hy vọng dự án sẽ là một điển hình tốt, mpột mô hình tiên phong ở Việt Nam trong việc xây dựng một khối doanh nghiệp vững mạnh xuất khẩu nông sản nói chung và rau qua nói riêng sang EU.

Việt Nam có thế mạnh về rau củ và gia vị (Ảnh: PV)

Cũng phát biểu tại Hội thảo, bà Vũ Thị Quỳnh Hoa, Giám đốc Quốc gia, tổ chức Oxfam tại Việt Nam bày tỏ mong muốn ngày càng nhiều doanh nghiệp Việt Nam được công nhận đạt các tiêu chuẩn quốc tế về xuất khẩu. Bên cạnh các tiêu chuẩn về phương pháp sản xuất và sản phẩm đảm bảo an toàn cho sức khỏe người tiêu dùng, người sản xuất và hệ sinh thái tự nhiên, các tiêu chuẩn như Fairtrade yêu cầu khắt khe đối với các chính sách và thực hành của doanh nghiệp trong việc đảm bảo bình đẳng giới, môi trường bền vững, quyền lợi cho người lao động. Hướng tới các tiêu chuẩn định hướng để đạt đến mục tiêu cao nhất là phát triển bền vững và đảm bảo quyền lợi cho người sản xuất. Bên cạnh việc hỗ trợ thực hành tiêu chuẩn trong các lĩnh vực trên, Oxfam sẽ kết nối đa bên từ các cơ quan quản lý nhà nước, các hiệp hội ngành hàng, và các doanh nghiệp trong chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu của ngành hàng gia vị, rau quả.

Bà Trần Thị Lan Anh, Tổng Thư ký, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Trưởng Nhóm tư vấn trong nước (DAG) Việt Nam trong Hiệp định EVFTA, Giám đốc dự án SFV – Export nhấn mạnh: “Ngành rau quả, gia vị thuộc top đầu ngành được hưởng ưu đãi thuế quan từ hiệp định EVFTA khi xuất khẩu sang EU. Ngoài việc đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật liên quan đến VSATTP, ngành rau quả, gia vị cần quan tâm thực cải thiện thực hành bền vững để đảm bảo tuân thủ những quy định, khuyến nghị về Thương mại và Phát triển Bền vững của Hiệp định nếu muốn xuất khẩu sang EU và hưởng lợi từ EVFTA”.

Trong khuôn khổ Hội thảo, ngài Matthieu Penot, Tùy viên Hợp tác thương mại, Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam cũng bày tỏ cam kết về những hỗ trợ của Liên minh châu Âu (EU) trong thúc đẩy hợp tác thương mại giữa Việt Nam - EU và thực hiện EVFTA tại Việt Nam, đặc biệt mong muốn những sản phẩm rau củ và gia vị đạt chuẩn chất lượng châu Âu sẽ sớm có mặt tại thị trường EU, đến với người tiêu dùng của một thị trường có thị phần lớn trên thế giới hiện nay./.