Không chủ quan với hạn, mặn xâm nhập trong mùa khô

Hệ thống trữ nước ngọt trong mùa khô hạn ở Tiền Giang. (Ảnh: K.V)

Theo đó, các đợt xâm nhập mặn tăng cao tiếp theo ở cửa sông Cửu Long tập trung trong thời kỳ từ ngày 12 - 16/3, từ ngày 27/3 - 1/4; riêng tại các sông Vàm Cỏ, Cái Lớn từ ngày 9 - 14/4, từ 26 - 30/4, sau giảm dần.

Tình hình xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long phụ thuộc vào nguồn nước từ thượng nguồn sông Mê Công, triều cường và còn biến động trong thời gian tới. Ngành chức năng khuyến cáo, các địa phương ở khu vực nói trên cần cập nhật kịp thời các thông tin dự báo và có các biện pháp chủ động phòng chống xâm nhập mặn.

Được biết, từ đầu năm 2021 đến nay, tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long đã xuất hiện 3 đợt xâm nhập mặn tăng cao, tính đến cuối tháng 2/2021, ranh mặn 4g/l ở sông Vàm Cỏ Đông và sông Vàm Cỏ Tây thấp hơn cùng kỳ năm 2020 từ 30km đến 32km; ranh mặn 4g/l ở các cửa sông Cửu Long thấp hơn cùng kỳ năm 2020 từ 5km đến 25km; ranh mặn 4g/l trên sông Cái Lớn thấp hơn cùng kỳ năm 2020 từ 10km đến 13km.

Nguyên nhân gây ra xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long được cho là do thiếu hụt lượng mưa, nguồn nước trên thượng nguồn sông Mê Công trong mùa lũ năm 2020, đỉnh lũ năm 2020 ở đầu nguồn sông Cửu Long trên sông Tiền, sông Hậu (tỉnh An Giang) ở mức thấp (dưới báo động 1), dẫn đến dòng chảy mùa khô 2020-2021 từ thượng nguồn sông Mê Công về Đồng bằng sông Cửu Long thiếu hụt từ 10-20% so với trung bình nhiều năm (2012-2020) gây ra tình trạng xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long trong mùa khô năm 2020-2021.

Trước dự báo về diễn biến của hạn hán và xâm nhập mặn mùa khô 2021, các cơ quan chức năng tỉnh Bạc Liêu  đã chủ động triển khai nhiều giải pháp để ứng phó; đặc biệt chú trọng tích trữ nước ngọt phục vụ sản xuất nông nghiệp, điều tiết nước mặn phục vụ nuôi tôm...

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu Lưu Hoàng Ly, cho biết: Hạn hán, xâm nhập mặn và các tác động của biến đổi khí hậu gây ra trong mùa khô năm 2020-2021 có thể ảnh hưởng đến sản xuất, đời sống dân sinh của tỉnh này.

Do đó, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu đã phối hợp cùng các ngành và địa phương tiến hành xây dựng Kịch bản phòng chống hạn hán, xâm nhập mặn mùa khô năm 2020 - 2021 (với 3 kịch bản: ít gay gắt, gay gắt tương đương và gay gắt hơn mùa khô năm 2019-2020). Trong đó, kịch bản 2 (gay gắt tương đương) đã được Uỷ ban Nhân dân tỉnh Bạc Liêu phê duyệt.

Trong thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu sẽ tiếp tục triển khai điều tiết mạnh nước mặn vào tiểu vùng chuyển đổi để phục vụ nuôi tôm từ đầu tháng 3/2021. Kết hợp việc điều tiết nước, sẽ vận hành Cống âu thuyền Ninh Quới để ngăn mặn xâm nhập qua Sóc Trăng.

Tại tỉnh Bến Tre, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh cũng đã có văn bản gởi Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Ba Tri, Giồng Trôm, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Trung tâm Khuyến nông về việc khuyến cáo nông dân không sản xuất lúa vụ 3 (vụ Đông Xuân 2020-2021).

Để quản lý tốt sản xuất trồng trọt năm 2021, giảm thiệt hại thấp nhất do ảnh hưởng hạn, mặn, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bến Tre đề nghị Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Ba Tri, Giồng Trôm phối hợp địa phương sớm khuyến cáo nông dân không xuống giống lúa vụ 3, nhằm tránh thiệt hại do có thể ảnh hưởng hạn, mặn. Đồng thời, thường xuyên cập nhật thông tin về diễn biến hạn, mặn để kịp thời thông báo đến nông dân chủ động phòng, chống.

Ngay từ rất sớm, Ủy ban Nhân dân tỉnh Tiền Giang đã ban hành Chỉ thị về việc phòng chống hạn, mặn năm 2021 trên địa bàn tỉnh, trong đó chú trọng đến việc đảm bảo đầy đủ và chất lượng nguồn nước phục vụ nhu cầu sản xuất và đời sống dân sinh.

Theo đó, dự báo mặn trên các cửa sông: sông Tiền, Vàm Cỏ và Hàm Luông có khả năng xuất hiện sớm hơn trung bình nhiều năm và xấp xỉ mùa khô năm 2019-2020; sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất vụ Đông Xuân 2020-2021, vụ Hè thu 2021 và diện tích vườn cây ăn trái ở phía Tây của tỉnh Tiền Giang, gây tình trạng thiếu nước ngọt làm ảnh hưởng đến đời sống của nhân dân.

Để chủ động phòng chống hạn, xâm nhập mặn, đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất, dân sinh trong mùa khô năm 2021 trên địa bàn tỉnh đạt hiệu quả cao, Uỷ ban Nhân dân tỉnh Tiền Giang yêu cầu các ngành, các cấp trong tỉnh chủ động tổ chức thực hiện nhiệm vụ và tuyên truyền, phổ biến sâu rộng đến nhân dân về diễn biến phức tạp của tình hình thời tiết để chủ động ứng phó với tinh thần tích cực, khẩn trương, cảnh giác cao. Tăng cường kiểm tra và lập kế hoạch duy tu, sửa chữa, nâng cấp các công trình ngăn mặn, dẫn và trữ nước ngọt, để chủ động đáp ứng kịp thời tình hình hạn và xâm nhập mặn.

Đồng thời, chủ động lập kế hoạch phòng chống hạn, xâm nhập mặn vào mùa khô cụ thể cho từng khu vực dự án, từng địa phương, đơn vị để chủ động ứng phó kịp thời, hiệu quả khi có tình huống xấu xảy ra theo phương châm 4 tại chỗ. Tổ chức kiểm tra hệ thống công trình thủy lợi, rà soát những khu vực có khả năng thiếu nước, hạn, mặn xâm nhập trên địa bàn. Đặc biệt, quan tâm giải pháp cấp nước, trữ nước cho sản xuất nông nghiệp và nước sinh hoạt cho người dân trong trường hợp nguồn nước bị thiếu hụt./.