Kịp thời cung ứng nguồn nguyên liệu cá tra phục vụ cho chế biến, xuất khẩu

Đó là chia sẻ của ông Trần Đình Luân – Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy sản, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn khi trao đổi với phóng viên báo chí về các định hướng phát triển trước mắt cho ngành hàng cá tra trong giai đoạn hiện nay.

Ông Trần Đình Luân - Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy sản, Bộ NN&PTNT (Ảnh: B.T)

Phóng viên (PV): Xin ông cho biết những khó khăn của ngành hàng cá tra gặp phải trong năm 2021?

Ông Trần Đình Luân: Trong năm 2021 có thể nói ngành hàng cá tra gặp một loạt những khó khăn. Các tháng đầu năm, giá cả của sản phẩm cá tra xuống thấp đã  làm tâm lý của người nuôi bị ảnh hưởng. Đặc biệt, tháng 7, 8, 9 là thời gian các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long chịu ảnh hưởng nặng nề bởi dịch COVID-19, nhiều nhà máy chế biến đã phải dừng hoạt động và không có lao động. Tại các vùng nuôi, việc vận chuyển giống, thức ăn, vận chuyển sản phẩm nuôi đến nhà máy chế biến cũng gặp rất nhiều khó khăn. Đây là giai đoạn cao điểm mà chúng ta thấy đứt gãy chuỗi ngành hàng cá tra. Ngoài ra còn rất nhiều tác động đến ngành hàng cá tra, trong đó, dịch COVID-19 đã làm cho các chi phí vận chuyển của các sản phẩm xuất khẩu tăng lên, đồng thời, chi phí sản xuất đầu vào gồm thức ăn và giống cũng tăng. Những yếu tố này đã tác động rất lớn lên ngành hàng cá tra năm 2021.

Trước những khó khăn trên, các cơ quan từ Trung ương, Bộ NN&PTNT, các địa phương, doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng đã thường xuyên có những trao đổi để nhận diện, từng bước có các giải pháp thích hợp đối với từng thời điểm để tháo gỡ những vướng mắc này.

PV: Vậy những giải pháp để tháo gỡ khó khăn cho ngành cá tra hiện tại là gì, thưa ông?

Ông Trần Đình Luân: Trong giai đoạn hiện nay chúng ta có thể thấy với sự chuẩn bị tích cực để giải quyết những khó khăn trong tháng 7, 8, 9 vừa qua, sự phục hồi của tháng 10, 11 và trên cơ sở dự báo về nhu cầu của các thị trường nhập khẩu trong thời gian tới có thể thấy sắp tới ngành hàng cá tra rất có triển vọng.

Tuy nhiên, chúng ta có thể thấy đối với quy trình nuôi, cần có thời gian, chính vì thế, việc cần giải quyết trước mắt hiện nay đó là cùng các địa phương rà soát, cân đối lại số lượng nguyên liệu trong các tháng tiếp theo có khả năng cung cấp được bao nhiêu? Để từ đó có giải pháp về mặt kỹ thuật để chúng ta cung ứng kịp thời các nguyên liệu cho chế biến, xuất khẩu.

Việc thứ hai là làm thế nào để chúng ta ứng dụng khoa học công nghệ để giảm chi phí sản xuất và tăng lợi nhuận cho người nuôi. Chúng ta cần tiếp tục triển khai những vấn đề đã là tương đối tốt thời gian qua, đồng thời hoàn thiện hơn nữa để chia lại lợi nhuận các mắt xích từ người nuôi đến các nhà máy chế biến, đảm bảo các bên đều có lợi trong quá trình sản xuất. Bên cạnh đó, chúng ta hội nhập rất sâu rộng, cùng với các yêu cầu từ các thị trường nhập khẩu và từ các hiệp định tự do mang lại, do đó, chúng ta phải chuẩn bị tốt cho việc bảo vệ môi trường, đảm bảo an sinh xã hội đối với chuỗi ngành hàng cá tra. Đặc biệt chúng ta phải ứng dụng nuôi trồng thủy sản thực hành tốt, tăng cường công khai minh bạch truy xuất nguồn gốc các sản phẩm để từ đó tăng thương hiệu cho ngành hàng cá tra và để có chỗ đứng vững trên các thị trường nhập khẩu.

PV: Thưa ông, với việc trong các tháng 7, 8, 9 vừa qua, tỷ lệ xuống giống cá tra thấp, liệu điều này sẽ có ảnh hưởng đến nguồn nguyên liệu sản xuất cho năm sau?

Ông Trần Đình Luân: Việc xuống giống thấp trong tháng 7, 8, 9 chắc chắn sẽ có những ảnh hưởng về nguồn cung nguyên liệu vì quy trình nuôi cá tra phải mất từ 6-8 tháng thì mới trở thành nguyên liệu phục vụ cho xuất khẩu. Chính vì thế chúng tôi đã đề nghị phải rà soát lại và thay đổi quy trình nuôi để có thể rút ngắn thời gian đạt được kích cỡ cá thương phẩm. Từ đó đảm bảo nguồn nguyên liệu cho chế biến xuất khẩu trong các tháng đầu năm tới, không bị đứt gãy.

PV: Trong thời gian tới, ngành hàng cá tra sẽ có định hướng phát triển như thế nào, thưa ông?

Ông Trần Đình Luân: Có thể nói trong việc tuân thủ các quy định của Luật Thủy sản, từ điều kiện cơ sở ương dưỡng, từ cơ sở nuôi, các nhà máy máy chế biến đã tạo chuỗi liên kết một cách hoàn chỉnh, do đó, chúng ta cần tiếp tục có những đánh giá phân tích để thấy rằng các mặt hàng hiện nay phục vụ cho thị trường trong nước và xuất khẩu đã được chưa?

Thứ hai, chúng ta thấy với những sản phẩm cần phải tiếp tục chế biến sâu, tạo ra nhiều sản phẩm đa dạng, đặc biệt trong bối cảnh dịch COVID-19 mà các thị trường có thể sử dụng được ngay, phục vụ tới các gia đình và các cửa hàng tiện dụng. Về vấn đề này cần được thúc đẩy nhằm giảm áp lực cho các sản phẩm cá tra phi lê và đông lạnh. Ngoài ra, việc chúng ta ứng dụng khoa học công nghệ, mở rộng kênh bán hàng online hoặc tổ chức thành các sản phẩm OCOP, sản phẩm có thể phục vụ cho nhiều đối tượng khác nhau từ trường học, khu công nghiệp đến các nhà hàng sang trọng cũng là giải pháp đầu ra cho sản phẩm cá tra, cùng với việc quản lý nhà nước để ổn định ngành hàng cá tra trong thời gian tới.

PV: Trong năm 2022, để linh hoạt, thích ứng với dịch COVID-19, ngành hàng cá tra sẽ có những giải pháp gì thưa ông?

Ông Trần Đình Luân: Triển khai Nghị quyết 128/NQ-CP, chúng ta đã thích ứng linh hoạt với tình hình COVID-19. Chúng ta thấy các địa phương vùng ĐBSCL đã có sự kiểm soát khác, để các vùng nuôi, các cơ sở vẫn đang được sản xuất. Do vậy, trong năm 2022, với các kịch bản thì chúng ta khó dự đoán nhưng tin rằng với sự linh hoạt như cách đang xử lý hiện nay thì ngành hàng cá tra hoàn toàn có thể thích ứng được với tình hình của dịch COVID-19. Với các kế hoạch để tiêm các mũi vắc- xin bổ sung, vì thế khả năng nhu cầu của các thị trường nhập khẩu đã phục hồi và có thể tăng trưởng trở lại trong năm 2022 và các năm tiếp theo. Đây là tiền đề để các cơ quan quản lý, các địa phương cùng các doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng chúng ta cùng bàn các giải pháp để tổ chức sản xuất làm sao giảm chi phí và tăng lợi nhuận và đặc biệt là toàn bộ chuỗi ngành hàng cá tra của chúng ta, các bên đều có lợi ích, nhằm để duy trì phát triển một cách ổn định.

PV: Xin cảm ơn những chia sẻ của ông!./.