Mỹ không thể ngăn Israel mở rộng chiến tranh với Hezbollah?
Các quan chức Mỹ vừa đưa ra một “cảnh báo bất thường” tới nhóm Hezbollah ở Lebanon, rằng tổ chức dân quân của người Shiite chớ nghĩ Washington có thể ngăn chặn các cuộc tấn công của Israel ở phía Bắc.
Người dân Israel phản đối Thủ tướng Netanyahu và kêu gọi thả các con tin bị Hamas bắt giữ. Ảnh: AP
Thông điệp được đưa ra khi nhiều quan chức Mỹ gần như bế tắc trước khả năng chính quyền Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu phát động cuộc chiến toàn diện chống lại Hezbollah trong những tuần tới. Nói với trang Politico, một nguồn tin thân cận tiết lộ Mỹ muốn các tay súng Hezbollah nhận thức rằng Washington không sắm vai trò “lực cản” đối với việc ra quyết định của Israel. Thực tế này có thể khiến Hezbollah lùi bước, từ đó giảm leo thang các cuộc giao tranh dọc biên giới Israel - Lebanon.
Theo một quan chức cấp cao Mỹ, cộng đồng tình báo nước này tin thủ lĩnh Hezbollah Hassan Nasrallah không muốn chiến tranh bùng phát, nhưng khả năng xung đột và nguy cơ 2 bên tính toán sai lầm vẫn ở mức đáng báo động khi các màn đấu súng giữa quân đội Israel và chiến binh Hezbollah trở nên nghiêm trọng trong vài tuần gần đây. Trả lời truyền thông địa phương ngày 23-6, Thủ tướng Netanyahu tuyên bố Israel đang lên kế hoạch tái triển khai binh sĩ từ Gaza đến biên giới Lebanon. Lãnh đạo Israel cho biết ông đặt kỳ vọng vào giải pháp ngoại giao, nhưng cũng nói rõ sẽ giải quyết vấn đề “theo cách khác” nếu cần. Theo quan điểm của ông Netanyahu, bất kỳ thỏa thuận nào nhằm đảm bảo lệnh ngừng bắn dọc biên giới nơi các lực lượng Israel và Hezbollah giao tranh sẽ phải đáp ứng các điều khoản của Tel Aviv.
Trong bối cảnh trên, đặc phái viên Mỹ Amos Hochstein cùng nhiều quan chức khác đã được cử tới khu vực nhằm kéo giảm căng thẳng khi Washington nhận thức cuộc chiến quy mô lớn giữa Israel và Hezbollah có thể không tránh khỏi. Kịch bản này sẽ đẩy Trung Ðông rơi vào một cuộc chiến tranh tổng lực khi Hezbollah được Iran hậu thuẫn với những trang bị tốt hơn Hamas ở Dải Gaza. Không rõ chính xác Israel cân nhắc chiến lược nào, nhưng 2 quan chức Mỹ cho biết chính quyền Tổng thống Joe Biden sẽ hỗ trợ Israel tự vệ trong mọi tình huống xung đột với Hezbollah, từ cung cấp thông tin tình báo đến bổ sung hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm sắt. Nếu Israel gặp phải sức ép nghiêm trọng, Mỹ thậm chí cân nhắc hỗ trợ quân sự trực tiếp nhưng có thể khó khăn hơn do Hezbollah gần Iran về mặt địa lý so với Hamas.
Trong diễn biến liên quan, Israel ngày 25-6 tiếp tục bắn phá Gaza dù Thủ tướng Netanyahu trước đó tuyên bố “giai đoạn căng thẳng” của cuộc chiến ở thành phố miền Nam Rafah đang chấm dứt. Phát biểu với truyền thông trong nước, lãnh đạo Israel nói rõ những gì đang diễn ra “không có nghĩa chiến tranh sắp kết thúc”, qua đây ông một lần nữa bác bỏ lệnh ngừng bắn vĩnh viễn mà Hamas yêu cầu trong các cuộc đàm phán có sự tham gia của Mỹ và những bên trung gian hòa giải khác.
Ðược biết vào tháng 5, Tổng thống Biden đã công bố đề xuất ngừng bắn gồm 3 giai đoạn nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài 8 tháng ở Gaza, trong đó bao gồm tạm dừng giao tranh 6 tuần và thả một số con tin Israel cùng tù nhân Palestine. Những cuộc trao đổi con tin và tù nhân này sẽ cho phép tiến hành đàm phán ngừng bắn vĩnh viễn. Tuy nhiên, tranh chấp và ngờ vực vẫn tồn tại giữa Israel và Hamas về cách thức thực hiện. Phía Hamas nhấn mạnh sẽ không thả con tin trừ khi có lệnh ngừng bắn vĩnh viễn và quân đội Israel rút hoàn toàn khỏi Gaza. Về phần mình, ông Netanyahu cho biết Israel cam kết thực hiện lệnh ngừng bắn nhưng chỉ đồng ý thực hiện thỏa thuận một phần với Hamas để giải phóng khoảng 120 con tin vẫn bị giam giữ. Ngoài ra, Tel Aviv không sẵn sàng chấp nhận một thỏa thuận chấm dứt chiến tranh ở Gaza và sẽ tiếp tục cuộc chiến để đạt mục tiêu loại bỏ hoàn toàn Hamas.
MAI QUYÊN (Theo AP, AFP)
