Nỗ lực tháo gỡ thẻ vàng IUU

Máy giám sát hành trình trên một tàu đánh bắt xa bờ tại xã Phước Tỉnh, huyện Long Điền, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (Ảnh: TTXVN)

Xử lý nghiêm các tàu cá vi phạm

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, thời gian vừa qua, địa phương đã có nhiều nỗ lực trong triển khai chống khai thác IUU. Trong đó, Sở NN&PTNT tỉnh đã tham mưu kiện toàn lại Ban Chỉ đạo chống khai thác IUU của địa phương. Theo đó, cơ cấu thêm các Ban của Tỉnh ủy, cảnh sát biển, Hải quân vào Ban Chỉ đạo để thực hiện các nhiệm vụ tốt hơn trong thời gian tới.

Đối với trạm bờ, hiện nay, tỉnh đã bổ sung thêm 1 trạm bờ để theo dõi tàu thuyền khai thác trên biển cho lực lượng Bộ đội biên phòng. Như vậy, hiện nay tỉnh có 2 trạm bờ để triển khai theo dõi.

Đáng chú ý, trong thời gian qua, Bà Rịa - Vũng Tàu đã triển khai xử lý nghiêm các tàu cá vi phạm IUU. Cụ thể, UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã chỉ đạo cho công an tỉnh điều tra xử lý vi phạm vụ việc 28 tàu cá gửi thiết bị giám sát hành trình.

Bên cạnh đó, vừa qua, cảnh sát biển vùng 3 đã phát hiện và bắt quả tang 15 thiết bị giám sát hành trình của tàu cá gửi trên 1 tàu cá tỉnh Tiền Giang, UBND tỉnh đã giao Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh phối hợp tiếp nhận hồ sơ để phối hợp điều tra và xử lý nghiêm theo quy định pháp luật,...

Nâng cao trách nhiệm người đứng đầu trong chống khai thác IUU

Triển khai Quyết định 81/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về ban hành "Kế hoạch hành động chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định, chuẩn bị làm việc với Đoàn Thanh tra của Ủy ban châu Âu lần thứ 4", UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã ban hành Kế hoạch hành động chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), chuẩn bị làm việc với Đoàn Thanh tra của Ủy ban châu Âu (EC) lần thứ 4 trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Kế hoạch nhằm triển khai đồng bộ, hiệu lực, hiệu quả các quy định pháp luật thủy sản; khắc phục các tồn tại, hạn chế theo khuyến nghị của EC về chống khai thác IUU, gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” trong năm 2023. Đồng thời, thống nhất nhận thức, hành động và vào cuộc của cả hệ thống chính trị trong công tác phòng, chống khai thác IUU; quản lý khai thác và phát triển bền vững ngành thủy sản vì lợi ích của người dân, của quốc gia; nâng cao vị thế, hình ảnh, trách nhiệm quốc tế của Việt Nam trong thực hiện các cam kết, điều ước quốc tế trong bảo vệ môi trường biển, hệ sinh thái biển bền vững, góp phần đảm bảo quốc phòng an ninh, chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.

Để kịp gỡ cảnh báo "Thẻ vàng" trong đợt làm việc với Đoàn Thanh tra EC lần thứ 4 vào tháng 6/2023, Bà Rịa - Vũng Tàu phấn đấu hoàn thành 100% việc đăng ký, đăng kiểm, đánh dấu tàu cá, cấp giấy phép khai thác thủy sản, lắp đặt thiết bị giám sát hành trình tàu cá (VMS) theo quy định; cập nhật 100% dữ liệu tàu cá vào Cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase); lập danh sách các tàu cá không tham gia khai thác thủy sản và các tàu có nguy cơ cao vi phạm khai thác IUU, gửi các cơ quan chức năng và phân công cụ thể đơn vị, cá nhân theo dõi, quản lý.

Bên cạnh đó, kiểm tra, kiểm soát 100% tàu cá xuất, nhập bến tại đồn, trạm biên phòng tuyến biển; kiểm tra, kiểm soát tàu cá ra, vào tại cảng cá theo đúng quy định, đảm bảo thiết bị VMS hoạt động liên tục 24/24 giờ từ khi tàu cá rời cảng đến khi cập cảng; theo dõi, giám sát 24/7 đối với 100% tàu cá hoạt động trên biển qua hệ thống giám sát tàu cá.

Đồng thời, xây dựng quy chế phối hợp giữa Bà Rịa - Vũng Tàu với các tỉnh, thành phố để kiểm soát 100% tàu cá của tỉnh hoạt động trên địa bàn ngoài tỉnh, tàu cá của tỉnh khác cập cảng của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu bốc dỡ hải sản, làm cơ sở để xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác tại Bà Rịa - Vũng Tàu nhưng thực hiện chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác tại tỉnh khác; xây dựng chính sách hỗ trợ chủ tàu cá mua, lắp thiết bị VMS và cước phí thuê bao vệ tinh để duy trì hoạt động thiết bị VMS...

Bà Rịa – Vũng Tàu phấn đấu đảm bảo 100% hồ sơ các lô hàng xuất khẩu sang thị trường châu Âu (EU) và các thị trường khác có yêu cầu truy xuất được nguồn gốc nguyên liệu thủy sản khai thác; tổ chức giám sát và truy xuất nguồn gốc 100% sản lượng thủy sản khai thác được bốc dỡ tại các cảng cá của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Đảm bảo 100% tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15m trở lên phải cập cảng chỉ định; thuyền trưởng phải thông báo trước 1 giờ khi cập cảng và thực hiện ghi, nộp Nhật ký khai thác, Nhật ký thu mua-chuyển tải theo quy định; thực hiện kết nối phần mềm hệ thống kiểm soát thủy sản khai thác nhập khẩu với Cổng thông tin một cửa quốc gia.

Đáng chú ý, về thực thi pháp luật, Bà Rịa - Vũng Tàu quyết tâm chấm dứt tàu cá của tỉnh khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; điều tra, xử lý 100% vụ việc tàu cá của tỉnh bị nước ngoài bắt giữ, xử lý và xử phạt 100% các trường hợp vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài và thông tin trên các phương tiện thông tin đại chúng. Điều tra, củng cố hồ sơ, truy tố xét xử các vụ việc môi giới, mốc nối đưa tàu cá, ngư dân Việt Nam đi khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài để ngăn chặn, xử lý, phục vụ công tác tuyên truyền, răn đe; mở các đợt cao điểm tuần tra, kiểm tra, kiểm soát có sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và xử phạt nghiêm 100% hành vi khai thác IUU theo quy định. Xác minh, xử lý 100% các tàu cá không duy trì kết nối thiết bị giám sát hành trình theo quy định; cập nhật 100% kết quả xử phạt hành vi khai thác IUU vào hệ thống phần mềm theo dõi; quản lý hoạt động xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản; thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các cảng cá chỉ định, các đơn vị cung cấp thiết bị giám sát hành trình, các doanh nghiệp và tổ chức, cá nhân có liên quan nếu có vi phạm trong quá trình thực thi nhiệm vụ chống khai thác IUU.

Về lâu dài, địa phương sẽ triển khai các giải pháp như: thực hiện các chương trình, đề án, quy hoạch phát triển ngành thủy sản bền vững đã được Thủ tướng Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phê duyệt; đầu tư thỏa đáng để bảo đảm công tác bảo tồn, phục hồi các hệ sinh thái biển, tái cơ cấu ngành thủy sản theo hướng giảm khai thác thủy sản, tăng nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi biển. Chuyển đổi nghề khai thác thủy sản, tạo sinh kế bền vững cho cộng đồng ngư dân ven biển; bố trí, phân bổ đủ nguồn vốn đầu tư công đầu tư, nâng cấp cơ sở hạ tầng cảng cá, khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá, hệ thống thông tin quản lý nghề cá trên biển,…

Trước đó, thực hiện Kết luận của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tại Thông báo số 393/TB-VPCP ngày 27/12/2022 của Văn phòng Chính phủ về Hội nghị trực tuyến chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã đề nghị các sở, ngành liên quan và UBND các huyện, thị xã, thành phố xác định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân được giao trách nhiệm; kịp thời động viên, khen thưởng và kiểm điểm, xử lý nghiêm trách nhiệm đối với các trường hợp không hoàn thành chức trách, nhiệm vụ được giao và đưa ra các giải pháp khắc phục kịp thời.

Cùng với đó, nắm rõ tâm tư, nguyện vọng và tình hình thực tế đời sống, sinh kế của người dân để từ đó đề ra các giải pháp căn cơ tạo sinh kế, công ăn việc làm bền vững cho người dân, chuyển đổi nghề, giảm thiểu phụ thuộc vào nghề khai thác thủy sản; tuyên truyền, vận động người dân tuân thủ pháp luật, không vi phạm khai thác IUU.

Đặc biệt, UBND các huyện, thị xã, thành phố, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp trong lãnh đạo, chỉ đạo chống khai thác IUU; tổ chức kiểm điểm trách nhiệm các đơn vị, cá nhân không thực hiện đầy đủ chức trách nhiệm vụ trong công tác chống khai thác IUU.

Mặt khác, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân tuân thủ pháp luật về chống khai thác IUU. Tăng cường các biện pháp quản lý đội tàu từ xã, phường, thị trấn ven biển; rà soát, cập nhật, đưa ra khỏi danh sách theo dõi các tàu cá thuộc địa bàn đã chuyển nhượng, chủ tàu và phương tiện không còn cư trú, hoạt động trên vùng biển của tỉnh. Quản lý chặt chẽ danh sách tàu cá nằm bờ không tham gia khai thác thủy sản, chưa lắp thiết bị giám sát hành trình, chưa cấp giấy phép khai thác. Thông báo, vận động chủ tàu thực hiện các thủ tục cấp giấy phép theo quy định; rà soát đề nghị xóa đăng ký theo quy định đối với những tàu cá không còn tồn tại hoạt động./.