Phát triển kết cấu hạ tầng nông thôn hiện đại, phục vụ sản xuất, dân sinh
Những năm qua, phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn luôn được TP Cần Thơ xác định là một trong những nội dung trọng tâm của chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM). Theo đó, các tiêu chí thuộc nhóm hạ tầng kinh tế - xã hội được triển khai theo hướng ưu tiên các công trình thiết yếu, có tính kết nối và phát huy hiệu quả đầu tư. Qua đó, góp phần cải thiện điều kiện sống của người dân và tạo nền tảng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Cầu Ngã Tư Trên tại xã An Lạc Thôn vừa được đưa vào sử dụng dịp Tết Nguyên đán 2026.
Nhà nước và nhân dân cùng làm
Theo Văn phòng điều phối Các chương trình Mục tiêu quốc gia TP Cần Thơ, giai đoạn 2021-2025, thành phố chuyển dịch trọng tâm từ mở rộng số lượng sang nâng cao chất lượng, tính đồng bộ và khả năng khai thác, sử dụng bền vững của hạ tầng nông thôn. Các địa phương tập trung rà soát, hoàn thiện hệ thống giao thông nông thôn, thủy lợi, điện, trường học, cơ sở y tế, thiết chế văn hóa - thể thao; ưu tiên bố trí nguồn lực cho các công trình phục vụ trực tiếp sản xuất, đời sống dân sinh và bảo đảm an sinh xã hội. Nhiều công trình được đầu tư, nâng cấp, cải tạo phát huy hiệu quả, góp phần rút ngắn khoảng cách tiếp cận dịch vụ cơ bản giữa khu vực nông thôn và đô thị.
Đáng chú ý, chương trình phát huy hiệu quả phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, tạo sự đồng thuận và huy động tối đa các nguồn lực xã hội. Ông Nguyễn Văn Tọt, 71 tuổi, Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh ấp Hòa Thành, xã An Lạc Thôn, chia sẻ: Cầu Ngã Tư Trên vừa đưa vào sử dụng dịp Tết Bính Ngọ 2026 với tổng kinh phí 630 triệu đồng, trong đó địa phương đối ứng 50%, phần còn lại do Hội Xây dựng TP Cần Thơ, Nhóm VK xây cầu nông thôn và vận động nhà hảo tâm tài trợ. Từ ngày khởi công, bà con rất vui, phấn khởi. Hiểu được ý nghĩa của công trình, Chi hội Cựu chiến binh ấp đã vận động gần 30 người, bao gồm cả hội viên, lực lượng dân quân tự vệ và người dân địa phương tham gia đóng góp ngày công lao động. Người có sức khỏe thì tham gia vác đá, đổ bê tông, người yếu hơn phụ trách xúc cát, xách nước, ai cũng nỗ lực hết mình để cây cầu sớm được hoàn thành khang trang kịp đón Tết.
Giai đoạn 2021-2025, thành phố hoàn thành 8 dự án phòng, chống sạt lở bờ sông với tổng chiều dài 13.052m; thực hiện công tác thủy lợi nội đồng kết hợp với đường giao thông nông thôn, nạo vét kênh trữ ngọt ngăn mặn được 90 công trình, tổng chiều dài 449.020m. Hằng năm các địa phương tập trung huy động nguồn lực xã hội, đầu tư nâng cấp, mở rộng, xây dựng mới các chợ trên địa bàn. Hệ thống chợ nông thôn cơ bản đáp ứng nhu cầu mua bán, trao đổi hàng hóa của người dân. Bên cạnh đó, Cần Thơ có 1.011/1.206 trường đạt chuẩn quốc gia (chiếm tỷ lệ 83,83%). Đến nay, 100% xã có điểm phục vụ bưu chính, dịch vụ viễn thông, Internet; 100% xã có đài truyền thanh và hệ thống loa đến các ấp. Đồng thời, tiếp tục duy trì hệ thống quản lý văn bản, điều hành đảm bảo việc gửi, nhận văn bản điện tử liên thông từ Trung ương đến cấp xã…
Thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp
Bộ tiêu chí quốc gia về NTM giai đoạn 2026-2030 được Chính phủ ban hành vào tháng 12-2025, trong đó nhóm tiêu chí hạ tầng kinh tế - xã hội với các yêu cầu hệ thống đường giao thông nông thôn trên địa bàn xã đảm bảo kết nối và được bảo trì hằng năm; tỷ lệ đường xã đạt chuẩn theo quy hoạch đạt 100%, tỷ lệ km đường xã được trồng cây xanh dọc tuyến đường đạt ≥50%; đường ấp, ngõ, xóm được cứng hóa. Các công trình thủy lợi do xã quản lý được bảo trì hằng năm, đảm bảo diện tích đất sản xuất nông nghiệp được tưới và tiêu nước chủ động; hạ tầng viễn thông đảm bảo phủ sóng, Internet đến 100% khu dân cư nông thôn, vùng sản xuất… Qua đó cho thấy, Bộ tiêu chí mới hướng đến hoàn thiện, hiện đại hóa kết cấu hạ tầng nông thôn, thúc đẩy xây dựng NTM hiện đại, phát triển bền vững.
Thực tế cho thấy, các nhóm tiêu chí thuộc về hạ tầng kinh tế - xã hội rất khó đạt nhưng cũng khó duy trì, không theo kịp sự phát triển nếu không được quan tâm đúng mức. Vì vậy, mỗi xã cần cân nhắc trong việc chọn công trình nào thực sự cần thiết ưu tiên đầu tư trước gắn với việc thường xuyên quan tâm duy tu, sửa chữa.
Ông Lê Chí Phương, Chủ tịch UBND xã Cờ Đỏ, cho biết: “Xã tận dụng tối đa các nguồn vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước, mời gọi các nhà tài trợ trong và ngoài địa phương hỗ trợ vốn để xây dựng các tuyến đường, cầu liên ấp góp phần hoàn thiện hệ thống giao thông đường bộ phục vụ sản xuất, dân sinh. Đồng thời rà soát, lập danh sách các tuyến kênh, rạch có nhu cầu nạo vét hằng năm để có kế hoạch nạo vét, nâng cấp đảm bảo nguồn nước tưới tiêu, sản xuất, sinh hoạt quanh năm cho người dân cũng như đáp ứng yêu cầu phòng, chống thiên tai tại địa phương”.
Theo ông Huỳnh Thành Hữu, Chánh Văn phòng điều phối các chương trình Mục tiêu quốc gia TP Cần Thơ, đa phần người dân đều nhận thức việc hoàn thiện kết cấu hạ tầng tại địa phương mang lại nhiều lợi ích. Tuy nhiên, để có sự hưởng ứng của họ phải qua quá trình tuyên truyền, vận động. Do đó, các xã cần tiếp tục đẩy mạnh Phong trào thi đua “Cả nước thực hiện xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi” và phong trào “Toàn dân tham gia xây dựng đường đẹp ngõ đẹp, hiến đất để mở đường giao thông”... Trong bối cảnh khó khăn chung, nguồn vốn ngân sách cần đóng vai trò dẫn dắt, kết hợp linh hoạt với nguồn lực doanh nghiệp, tín dụng và đóng góp của cộng đồng, giúp mở rộng quy mô đầu tư, giảm gánh nặng ngân sách và tăng tính bền vững trong phát triển. Đặc biệt, vai trò chủ thể của người dân được khẳng định mạnh mẽ. Nhân dân tham gia xây dựng, giám sát, duy tu công trình; tích cực hiến đất, góp công, góp trí tuệ, từ đó hình thành ý thức cộng đồng và lối sống văn minh, góp phần duy trì lâu dài các kết quả thực hiện nhóm tiêu chí hạ tầng kinh tế - xã hội nói riêng và cả chương trình nói chung.
Bài, ảnh: MỸ THANH
