Tạo thuận lợi cho lưu thông nông sản tại các tỉnh phía Bắc

Nguồn cung tại các tỉnh phía Bắc cơ bản được đảm bảo

Tổ công tác 3430 (Tổ công tác chỉ đạo sản xuất, kết nối cung cầu tiêu thụ nông sản tại các tỉnh, thành phố phía Bắc trong điều kiện dịch COVID-19) của Bộ NN&PTNT cho biết, tại các địa phương phía Bắc, về lương thực, hoạt động sản xuất nhìn chung diễn ra theo đúng kế hoạch mùa vụ. Khả năng cung ứng của các tỉnh phía Bắc đều đáp ứng nhu cầu lương thực của địa phương và còn có sản lượng cung cấp cho các địa phương khác. Tiêu biểu như Hải Phòng, sản xuất gần 200 nghìn tấn/tháng, tiêu thụ nội tỉnh gần 40 nghìn tấn, cung cấp cho các tỉnh ngoài 160 nghìn tấn. Nam Định sản xuất 55 nghìn tấn/tháng, tiêu thụ nội tỉnh 44 nghìn tấn và cung cấp cho các tỉnh ngoài 11 nghìn tấn. Riêng Hà Nội tự sản xuất chỉ đạt 56.338 tấn/tháng (chiếm 65,6% nhu cầu), cần cung cấp từ các địa phương khác 36.632 tấn/tháng (39,4%).

Về rau củ quả, hiện nay, một số tỉnh phía Bắc đang chuẩn bị bước vào gieo trồng rau vụ Đông. Tại Lào Cai, sản lượng rau từ nay tới cuối năm ước đạt 74.360 tấn, thu hoạch tập trung vào tháng 11-12 và tháng 1 năm sau. Tại Hải Dương, kế hoạch gieo trồng 21.000ha từ tháng 8-12 gồm: hành, tỏi, cà rốt, su hào, bắp cải, súp lơ. Tại Hà Nội, diện tích gieo trồng cây rau, màu vụ mùa đã trồng 18.506,3ha. Tính đến ngày 5/8/2021, diện tích rau hiện có 7.922,3ha, cung ứng rau tươi khoảng 1.280-1.350 tấn/ngày; diện tích cây ăn quả hiện có 19.390 ha, cho thu hoạch từ nay đến tháng 1/2022 với sản lượng khoảng 164.210 tấn.

Nhìn chung, sản lượng rau, quả sản xuất của các địa phương đủ đáp ứng nhu cầu nội tỉnh, cung cấp cho các tỉnh, thành khác và xuất khẩu. Riêng tại Hà Nội, nhu cầu rau củ quả phục vụ tiêu dùng khoảng 103.300 tấn/ tháng nhưng khả năng đáp ứng thời điểm hiện tại khoảng 60 nghìn tấn/tháng, đạt 58%, nhu cầu cần cung cấp từ các tỉnh, thành phố khác là 43.300 tấn (42%).

Về nguồn cung thủy sản, tại các tỉnh trung du, miền núi phía Bắc, sản xuất thủy sản chủ yếu là nuôi cá nước ngọt với sản lượng phục vụ nhu cầu tiêu thụ trong tỉnh, lượng tiêu thụ tại các tỉnh ngoài không đáng kể. Theo đó, tại Lào Cai, sản lượng thủy sản các loại thu hoạch từ nay đến cuối năm đạt khoảng 3.720 tấn; tại Hòa Bình có 33 trang trại và hợp tác xã nuôi trồng thủy sản với sản lượng ước đạt 11.700 tấn. Tỉnh Nam Định có sản lượng thủy sản nuôi trồng đạt khoảng gần 11 nghìn tấn/tháng, thủy sản khai thác khoảng 4.840 tấn/tháng, chủ yếu tiêu thụ trong tỉnh.

Tại các tỉnh, thành phố ven biển như: Quảng Ninh, Hải Phòng, Nghệ An, Hà Tĩnh, sản lượng các loại thủy hải sản đảm bảo đáp ứng nhu cầu tiêu thụ trong tỉnh và có khả năng cung ứng cho các tỉnh khác. Đối với thành phố Hà Nội, với quy mô dân số lớn, mật độ dân số cao nên nhu cầu tiêu dùng vượt quá khả năng tự cung ứng. Hiện nay, trung bình mỗi tháng lượng thủy hải sản Hà Nội cần 19.250 tấn/tháng nhưng khả năng tự đáp ứng chỉ đạt 10.150 tấn/tháng, nhu cầu cần cung cấp từ các tỉnh, thành phố khác khoảng 9.100 tấn/tháng.

Ảnh hưởng của dịch COVID-19 dẫn đến giá một số mặt hàng nông sản giảm (Ảnh minh họa. Nguồn ảnh: BT)

Tình hình tiêu thụ nông sản chậm lại

Đánh giá chung của Tổ công tác 3430 cho thấy, do ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19 dẫn đến việc tiêu thụ một số sản phẩm nông nghiệp còn chậm so với thời vụ thu hoạch, kéo theo giá một số mặt hàng nông sản giảm. Giá thu mua các loại nông sản giảm trong khi giá vật tư sản xuất tăng (mức tăng từ 10-40% so với đầu năm 2021 tùy địa phương) và đang có xu hướng tiếp tục tăng.

Cụ thể, tại Lào Cai, giá bán rau xanh giảm khoảng 1-2 nghìn đồng/kg và tiêu thụ chậm hơn so với mọi năm. Mặt hàng chuối tiêu xanh từ nay đến cuối năm thu hoạch khoảng 17.500 tấn, tập trung vào tháng 9-11 nhưng hiện tại Trung Quốc dừng nhập khẩu chuối nên sẽ khó khăn trong tiêu thụ. Dự kiến trong tháng 9 thu hoạch 2 nghìn tấn, hiện địa phương cần tìm thị trường trong nước để tiêu thụ.

Tại Lai Châu, Trung Quốc tạm ngừng nhập khẩu dẫn đến sản lượng chuối tồn đọng hiện nay khoảng 3.000 tấn, sản lượng dự kiến thu hoạch trong tháng tới khoảng 4.000 tấn. Bên cạnh đó, mặt hàng chè khô tồn kho còn khoảng 2.400 tấn gây nhiều khó khăn cho các doanh nghiệp sản xuất sơ chế chè. Việc tiêu thụ các mặt hàng thủy sản chất lượng cao như: cá tầm, cá hồi, cá lăng còn hạn chế.

Tại tỉnh Thái Nguyên, ghi nhận giá chè qua chế biến các loại giảm khoảng 10-15%, giá thịt lợn hơi giảm từ 20-30 nghìn đồng/kg. Việc cung ứng, tiêu thụ rau của một số hợp tác xã sản xuất rau an toàn trên địa bàn tỉnh gặp khó khăn. Hiện nay, một số loại nông sản đang trong vụ thu hoạch như: Na, nhãn,…sản lượng lớn tập trung tại một số địa phương, hiện đang cần có giải pháp để thúc đẩy tiêu thụ cho người dân.

Cũng theo Tổ công tác 3430, tại Bắc Giang, giá thương phẩm một số nông sản, nhất là thịt lợn, gà giảm đã gây khó khăn cho duy trì sản xuất và tái đàn vật nuôi.

Đáng chú ý, tại Nghệ An, hiện nay, có khoảng 600 nghìn con lợn trọng lượng từ 75kg trở lên. Giá thịt lợn hơi xuất chuồng xuống thấp với 55 nghìn đồng/kg tại các trang trại chăn nuôi trong tỉnh, thấp hơn giá thành sản xuất. Bên cạnh đó, năng suất, sản lượng rau, củ, quả các loại đều tăng so với cùng kỳ năm trước do thời tiết thuận lợi, tuy nhiên, thị trường tiêu thụ trong nước giảm, liên kết sản xuất còn hạn chế nên việc tiêu thụ một số loại rau, củ, quả đang thu hoạch gặp khó khăn.

Cần tạo thuận lợi cho lưu thông nông sản

Trước tình hình tiêu thụ nông sản tại nhiều tỉnh phía Bắc đang gặp khó khăn, Tổ công tác 3430 kiến nghị Bộ NN&PTNT tiếp tục nắm bắt sát diễn biến, tình hình sản xuất và chỉ đạo địa phương duy trì hoạt động sản xuất nhằm đảm bảo nguồn cung ứng lương thực, thực phẩm và vật tư nông nghiệp phục vụ tại chỗ, chuẩn bị sẵn sàng nguồn cung ứng cho các địa phương phải thực hiện giãn cách xã hội và xuất khẩu. Tăng cường kiểm tra, kiểm soát giá nguyên liệu và giá thành sản xuất thức ăn chăn nuôi, thức ăn thủy sản để giảm giá thành vật tư đầu vào.

Tổ công tác kiến nghị Bộ NN&PTNT phối hợp với Bộ Công Thương tiếp tục đàm phán với các cơ quan hữu quan của Trung Quốc tháo gỡ lưu thông nông sản nhằm giúp người dân yên tâm sản xuất. Bên cạnh đó, kiến nghị các chính sách để khuyến khích, hỗ trợ doanh nghiệp, cơ sở thu mua hàng nông sản để chế biến sâu; phối hợp với doanh nghiệp, hợp tác xã tập trung, liên kết chặt chẽ với các vùng nguyên liệu để đẩy mạnh chế biến, giảm bớt xuất khẩu sản phẩm tươi, thô.

Để gỡ khó cho sản xuất, tiêu thụ nông sản, Tổ công tác 3430 kiến nghị Bộ Công Thương có biện pháp tháo gỡ về chi phí logistic trong xuất khẩu hàng hóa, chỉ đạo các tập đoàn phân phối trong nước tháo gỡ khó khăn, đẩy mạnh tiêu thụ trong nước.

Đối với UBND các tỉnh, thành phố, Tổ công tác 3430 đề nghị cần duy trì theo dõi, dự báo và lập kế hoạch sản xuất, tiêu thụ nhằm đảm bảo tăng trưởng ổn định, điều tiết được cung - cầu hàng hóa nông sản phục vụ tại chỗ và cung cấp cho các tỉnh, thành. Đồng thời, chỉ đạo giải quyết triệt để ách tắc trong vận chuyển vật tư đầu vào như thức ăn chăn nuôi, con giống, thiết bị chăn nuôi và sản phẩm đầu ra vào, ra khu vực trại chăn nuôi tại các tỉnh, thành phố đang thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16.

Đặc biệt, tạo điều kiện cho lực lượng dịch vụ vận chuyển và người lao động trong các cơ sở sản xuất ban đầu và nhà máy sản xuất chế biến lương thực, thực phẩm thiết yếu, người lao động tại các cơ sở chăn nuôi, chế biến giết mổ, sản xuất thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y,…được tiếp cận và tiêm vắc xin phòng COVID-19 sớm nhất có thể để không làm đứt gãy chuỗi cung ứng; đơn giản hóa các thủ tục để hàng hóa nông sản được lưu thông thuận lợi trên địa bàn.

Ngoài ra, UBND thành phố Hà Nội và các địa phương có chính sách hỗ trợ cho chủ xe, lái xe, phương tiện giao thông để giảm chi phí vận chuyển, tạo điều kiện cho tiêu thụ nông sản được thuận lợi. Đồng thời, tạo điều kiện đưa các xe vận chuyển nông sản theo luồng xanh để thuận lợi cho vận chuyển, tiêu thụ nông sản và lưu thông vật tư nông nghiệp./.