Thêm một bước tiến trong tiến trình hội nhập quốc tế toàn diện của Việt Nam

Phóng viên (PV): Xin Đại sứ cho biết, vai trò của Ủy ban Luật pháp quốc tế Liên hợp quốc và cơ chế ứng cử vào Ủy ban này?

Đại sứ Nguyễn Hồng Thao: Ủy ban Luật pháp quốc tế Liên hợp quốc được thành lập từ năm 1946 với nhiệm vụ là pháp điển hóa và phát triển luật quốc tế. Vai trò của Ủy ban hết sức quan trọng trong việc soạn thảo ra công ước quốc tế, đưa ra các sáng kiến, hướng dẫn áp dụng luật quốc tế. Ủy ban cũng đã từng là tác giả của Công ước Luật Biển năm 1958, các khái niệm hiện nay vẫn đang được áp dụng thực hiện trong Công ước Luật Biển năm 1982 và một loạt các công ước quốc tế khác.

Ủy ban Luật pháp quốc tế Liên hợp quốc có 34 thành viên và được chia cho các khu vực theo phân bổ về mặt địa lý. 

Những người được các nước giới thiệu ứng cử và bầu vào Ủy ban này dựa trên cơ sở năng lực về mặt pháp lý và có đóng góp nhất định cho sự phát triển của luật quốc tế. Cuộc bầu cử này theo quy định tiến hành vào tháng 11/2016. Thời hạn để làm việc là nhiệm kỳ 5 năm 2017 – 2021.

Các nước đều có quyền giới thiệu ứng cử viên của mình nhưng sẽ có cuộc lựa chọn bầu cử hết sức khắt khe, bầu trước Đại hội đồng Liên hợp quốc gồm 200 lá phiếu và phải đạt được ít nhất số phiếu quá bán và tính từ trên xuống dưới, người nào có số phiếu nhiều nhất thì sẽ trúng cử.

PV: Tại sao cho đến thời điểm này, Việt Nam ứng cử vào Ủy ban Luật pháp quốc tế Liên hợp quốc, thưa Đại sứ?

Đại sứ Nguyễn Hồng Thao: Chức năng của Ủy ban Pháp luật quốc tế là chức năng pháp điển hóa và phát triển luật quốc tế. Tức là từ thực tiễn của các quốc gia pháp điển hóa lên và phát triển những điểm mới trong luật quốc tế. Cũng như tất cả các cơ quan pháp lý khác, Ủy ban hoạt động khách quan, chú trọng đến lợi ích, quyền lợi của tất cả các nước trên thế giới.

Trong vấn đề này, ở thời điểm này, Việt Nam quyết định tham gia ứng cử, thứ nhất là đến thời điểm mở đầu một nhiệm kỳ mới, đồng thời phù hợp với đường lối đối ngoại của Đảng, Nhà nước Việt Nam là tiến hành hội nhập một cách toàn diện, không chỉ hội nhập về kinh tế, về văn hóa, xã hội mà còn cả hội nhập pháp lý. Đây cũng là một quyết định rất mạnh bạo, sáng suốt của Đảng, Nhà nước Việt Nam. Chắc chắn sau đây chúng ta còn tham gia nhiều hơn vào các cơ quan tư pháp của quốc tế.

PV: Việc Việt Nam được bầu vào Ủy ban Luật pháp quốc tế của Liên hợp quốc có ý nghĩa như thế nào trong vấn đề nêu cao tinh thần "thượng tôn pháp luật" trong đời sống quốc tế?

Đại sứ Nguyễn Hồng Thao: Ủy ban Luật pháp quốc tế sẽ chuẩn bị những văn kiện cho Đại hội đồng Liên hợp quốc, soạn thảo ra những Công ước lớn và Đại hội đồng sẽ đánh giá, triệu tập tất cả các nước trong một hội nghị để đánh giá chung, ví dụ như Hội nghị về Công ước Quyền trẻ em... 

Đối với tất cả các cơ quan pháp lý, tài phán quốc tế, tinh thần "thượng tôn pháp luật" là trên hết. 

Với việc trở thành thành viên của Ủy ban Luật pháp quốc tế, Việt Nam mong muốn mang những kinh nghiệm của đất nước, đóng góp ý kiến tổng hợp để xây dựng nguyên tắc pháp lý, giải quyết những vấn đề mới nảy sinh của luật quốc tế; cũng như tổng hợp lại những kinh nghiệm cũ để truyền bá những kinh nghiệm đó cho những nước khác trong khuôn khổ của luật pháp quốc tế. Đây là sự đóng góp mang tầm quốc tế, có sức ảnh hưởng chung đến tất cả các nước.

PV: Đại sứ đánh giá thế nào về sự hội nhập của Việt Nam trong bối cảnh hiện nay?

Đại sứ Nguyễn Hồng Thao: Tôi cho rằng, chúng ta đã đang hội nhập một cách rất cụ thể. Năm 2009, chúng ta là thành viên không chính thức của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc. Từ đó, chúng ta liên tục gặt hái nhiều thắng lợi như: Ủy viên Hội đồng Kinh tế và Xã hội Liên hợp quốc (ECOSOC), Ủy ban Văn hóa xã hội Liên hợp quốc, Ủy viên Hội đồng nhân quyền Liên hợp quốc với số phiếu rất cao. Hiện nay, chúng ta đang ứng cử vào nhiều các tổ chức quốc tế khác. Chúng ta có Tổng thư ký ASEAN và sắp tới đây ứng cử vào vị trí Tổng Giám đốc UNESCO. Đây là những minh chứng cho thấy, chúng ta ngày càng mạnh dạn, tự tin, đủ sức, đủ tài và năng lực để gánh vác những trọng trách không chỉ đối với quốc gia mà cả tầm quốc tế.

PV: Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ!