Thúc đẩy liên kết phát triển dịch vụ logistics Hải Phòng

Ngày 23/4, tại Hải Phòng, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với UBND TP Hải Phòng, Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam tổ chức Hội nghị “Liên kết phát triển dịch vụ logistics Hải Phòng”.

Phát biểu tại Hội nghị ông Nguyễn Đức Thọ, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hải Phòng cho biết, TP Hải phòng là đô thị loại 1, là giao điểm của 2 hành lang kinh tế Côn Minh – Lào Cai, Hà Nội – Hải Phòng, và hiện nay là 1 trong 3 cực tăng trưởng kinh tế quan trọng của Vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ; giữ vị trí trọng yếu trong hợp tác "Hai hành lang - Một vành đai kinh tế" giữa Việt Nam và Trung Quốc.

Trong 5 năm qua, kinh tế thành phố phát triển mạnh mẽ, tốc độ tăng trưởng của GRDP cao bình quân đạt 13,64% gấp 2,5 lần tốc độ trung của cả nước. Năm 2020, trước tác động lớn của dịch COVID-19 nhưng thành phố đã thành công trong phòng chống dịch.

Hình ảnh tại Hội nghị (Ảnh: M.P)

Theo ông Nguyễn Đức Thọ, hạ tầng logistics đã ngày càng hoàn thiện, hạ tầng cảng biển, giao thông được đầu tư mạnh mẽ có bước phát triển đột phá theo hướng hiện đại, đồng bộ. Cảng kiểu mẫu quốc tế Hải Phòng hoàn thành xây dựng giai đoạn khởi động, đưa vào khai thác tuyến số 1, số 2, hạ tầng giao thông đường bộ cơ bản đáp ứng kết nối các khu công nghiệp với hệ thống cảng biển. Hệ thống cảng biển được đầu tư xây mới phù hợp xu hướng phát triển từng bước trở thành trung tâm dịch vụ logistic của khu vực và quốc tế.

Các ngành cảng biển đã đóng góp tích cực cho sự phát triển kinh tế của thành phố. năm 2020, sản lượng hàng hóa qua cảng Hải Phòng đạt hơn 142 triệu tấn, tăng bình quân 17.55%, dịch vụ hàng không cũng được phát triển mạnh mẽ với 11 đường bay nội địa, 4 đường bay quốc tế được khai. Các dịch vụ logistics đã được quan tâm xác định được vị trí chủ lực có những bước phát triển mạnh mẽ về số lượng và chất lượng.

Dịch vụ logistics tăng trưởng bình quân 23%/năm, góp phần quan trọng trong hoạt động sản xuất kinh doanh, xuất nhập khẩu của thành phố và cả nước. Tuy nhiên kết quả hoạt động logistics chưa khai thác hết tiềm năng lợi thế của thành phố, chưa có trung tâm logistics, trung tâm tiếp nhận và phân phối hàng hóa lớn, chi phí dịch vụ cao, chất lượng dịch vụ và tính chuyên nghiệp chưa đồng bộ.

TS Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cho biết, theo kết quả PCI mới được VCCI công bố, thành phố Hải Phòng xếp vị trí thứ 7/63 tỉnh, thành phố, xếp vị trí thứ 2/11 tỉnh, thành phố vùng Đồng bằng sông Hồng, đạt 69,27 điểm, tăng 0,54 điểm và tăng 3 bậc so với năm 2019. Đây là lần thứ ba thành phố Hải Phòng nằm trong nhóm 10 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước và trong nhóm địa phương.

Hải Phòng đã lấy lại được phong độ của mình trong tiến trình phát triển kinh tế - xã hội của cả nước, lấy lại đẳng cấp của sự tiên phong. Hải Phòng đang đi đầu trong việc hút dòng vốn FDI của cả nước, là một cực tăng trưởng mạnh mẽ của tam giác phát triển kinh tế phía Bắc. Đó cũng là một trong những hạ tầng mềm tạo động lực phát triển”. – TS Vũ Tiến Lộc nhấn mạnh.

Theo Chủ tịch VCCI, ở góc độ hạ tầng cứng, với lợi thế là cửa ngõ chính ra biển của cả khu vực phía Bắc, Hải Phòng có vị trí chiến lược, đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong phát triển Vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và phía Bắc. Đặc biệt, Hải Phòng giữ vị trí trọng yếu trong hợp tác "Hai hành lang - Một vành đai kinh tế" giữa Việt Nam và Trung Quốc, là địa bàn có mối quan hệ chiến lược với các cực tăng trưởng lớn trong vùng Đông Á và Đông Nam Á.

“Dù có vị trí thuận lợi và nhiều tiềm năng, nhưng Hải Phòng vẫn chưa phát huy được hết những lợi thế đã có, chưa thực sự trở thành địa phương đi đầu về phát triển dịch vụ logistics, chưa tận dụng lợi thế để góp phần hỗ trợ các doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam. Đặc biệt, Hải Phòng từng được xem là “cái nôi” của logistics Việt Nam. Tuy nhiên hiện nay các doanh nghiệp tại Hải Phòng chủ yếu là các doanh nghiệp nhỏ, các văn phòng đại diện hoặc chi nhánh của các doanh nghiệp có trụ sở chính Hà Nội, TP HCM.

Việc hàng trăm doanh nghiệp hoạt động nhưng đơn lẻ, chưa tạo thành chuỗi cung ứng dịch vụ ngành logistics đã dẫn tới tình trạng cạnh tranh không lành mạnh, doanh nghiệp “đông nhưng không mạnh”, phát triển manh mún thiếu quy hoạch làm giảm khả năng cạnh tranh đặc biệt trong bối cảnh hội nhập”. – Ông Lộc nói.

Theo người đứng đầu VCCI, đầu tư vào lĩnh vực logistics và tăng cường liên kết logistics không chỉ hỗ trợ phát triển doanh nghiệp mà còn giảm chi phí hoạt động cho doanh nghiệp đồng thời đón nhận cơ hội rất lớn cho logistics ở Việt Nam. “Chúng ta đang trong quá trình hội nhập mạnh mẽ, nền kinh tế dựa nhiều vào xuất, nhập khẩu nên logistics cảng biển rất quan trọng, thể hiện việc chúng ta có cạnh tranh được hay không trong bối cảnh hiện nay, khi chiến tranh thương mại và đại dịch COVID-19 diễn ra, đã làm thay đổi lại nhận thức và chiến lược của các tập đoàn xuyên quốc gia”. – ông Lộc nói.

Phát biểu tại Hội nghị, ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu Bộ Công Thương cho biết, trong bối cảnh, kinh tế thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc kể từ sau thế chiến II. Thêm vào đó, đại dịch COVID-19 bộc lộ những điểm nghẽn cốt tử của chuỗi cung ứng toàn cầu. COVID-19 cho tất cả các nước phải suy nghĩ lại vai trò của chuỗi cung ứng.

Theo Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu Bộ Công Thương, bên cạnh những thuận lợi, cũng có nhiều khó khăn và thách thức. Nhìn chung ngành logistics Việt Nam, trong đó có TP Hải Phòng chủ yếu mới chỉ cung cấp các dịch vụ logistics cơ bản, giá trị gia tăng thấp, chưa đủ để Hải Phòng bứt phá. Hải Phòng có vị trí thuận lợi cho việc trung chuyển. Và để làm được điều đó, Hải Phòng phải hình thành khu thương mại tự do.

Ngoài ra, các doanh nghiệp hoạt động chủ yếu hoạt động trong thị trường nội địa, tại địa phương, chưa vươn ra thị trường bên ngoài. Một nguy cơ hiện hữu từ chuyện đầu tư. Bên cạnh đầu tư trực tiếp tại Việt Nam thì còn xuất hiện làn song đầu tư gián tiếp bằng việc mua cổ phần.

Vấn đề tiếp theo là làm sao để liên kết? Theo ông Trần Thanh Hải, tại Hải Phòng hiện các doanh nghiệp đang tìm cách liên kết thông qua thành lập hiệp hội logistics. Đây là biện pháp tốt để các doanh nghiệp có một mái nhà chung để trao đổi, chia sẻ, hỗ trợ nhau trong từng hoạt động. Tiếp theo là yếu tố nhân lực. Tất cả các yếu tố như công nghệ, vốn, hạ tầng… dần dần chúng ta có thể khắc phục nhưng thiếu con người thì tất cả các yếu tố trên đều chậm phát huy. Vấn đề đào tạo nhân lực hiện chúng ta vẫn còn thiếu. Và nhân lực cũng là 1 trong 6 trọng tâm được quyết định 200 của Thủ tướng Chính phủ nêu ra.

“Do đó, cần xác định rõ vị trí của logistics trong quy hoạch tổng thể kinh tế - xã hội của thành phố và quyết liệt triển khai để tạo đột phá. Chú trọng vào nâng cao giá trị gia tăng cho dịch vụ logistics. Khẩn trương triển khai khu thương mại tự do; hỗ trợ doanh nghiệp logistics Hải Phòng lớn nhanh hơn”. - Ông Trần Thanh Hải nói.