Tiến tới chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030

Ngày 29/9 tại Hà Nội, Ban Tuyên giáo Trung ương chủ trì, phối hợp Bộ Y tế tổ chức Hội thảo “Định hướng công tác phòng, chống HIV/AIDS trong tình hình mới”. Đồng chí Nguyễn Hồng Diên, Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương và đồng chí Đỗ Xuân Tuyên, Thứ trưởng Bộ Y tế chủ trì Hội thảo.

Đồng chí Nguyễn Hồng Diên, Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương phát biểu khai mạc Hội thảo. (Ảnh: ĐT)

Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Nguyễn Hồng Diên cho biết, thời gian qua, thực hiện chỉ đạo của Ban Bí thư Trung ương Đảng, Ban Tuyên giáo Trung ương đang tiến hành tổng kết 15 năm thực Chỉ thị 54-CT/TW ngày 30/11/2005 của Ban Bí thư (Khóa IX) về “Tăng cường lãnh đạo công tác phòng, chống HIV/AIDS trong tình hình mới”, tham mưu với Bộ Chính trị, Ban Bí thư tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng, chống HIV/AIDS trong thời gian tới nhằm thực hiện thành công các mục tiêu về phòng, chống HIV/AIDS đến năm 2030.

Dự thảo Báo cáo tổng kết do đồng chí Bùi Ngọc Quý, Vụ trưởng Vụ Các vấn đề xã hội, Ban Tuyên giáo Trung ương cũng như ý kiến nhận xét, đánh giá của nhiều đại biểu đều thống nhất nhận định, nhiều năm qua, Đảng, Nhà nước và cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương đã vào cuộc chủ động, quyết liệt và đạt được những thành tựu đáng ghi nhận trong công tác phòng, chống HIV/AIDS.

Cụ thể, nhận thức, ý thức trách nhiệm của nhiều cấp uỷ, chính quyền, cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân đối với công tác phòng, chống HIV/AIDS đã có sự thay đổi tích cực, tạo sự chuyển biến rõ nét trong lãnh đạo, chỉ đạo công tác này. Sự kỳ thị, phân biệt đối xử của cộng đồng đối với người nhiễm HIV/AIDS đã giảm rõ rệt.

Bên cạnh đó, các cấp uỷ, chính quyền từ Trung ương tới địa phương đã xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật về phòng, chống HIV/AIDS đồng bộ và toàn diện, bảo đảm vừa hỗ trợ cho người nhiễm HIV, vừa quan tâm đầy đủ quyền lợi của người tham gia phòng, chống HIV/AIDS cũng như thực hiện cam kết của Việt Nam với cộng đồng quốc tế về phòng, chống HIV/AIDS.

Đáng chú ý, công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục về phòng, chống HIV/AIDS được triển khai đồng bộ, quyết liệt, bài bản với sự đổi mới về nội dung, sự sáng tạo, linh hoạt về hình thức và sự bao phủ, đa dạng các nhóm đối tượng đã góp phần tạo nhận thức đúng đắn về đại dịch HIV/AIDS, sự thay đổi tích cực về thái độ, hành vi của cán bộ, đảng viên, nhân dân và cộng đồng trong phòng, chống HIV/AIDS.

Đặc biệt, đội ngũ làm công tác phòng, chống HIV/AIDS từng bước được nâng cao về trách nhiệm xã hội và trình độ chuyên môn nghiệp vụ, hệ thống chỉ đạo và tổ chức bộ máy phòng, chống HIV/AIDS từ Trung ương đến cơ sở được củng cố, kiện toàn, duy trì hoạt động thường xuyên. Sự phối hợp liên ngành trong triển khai các hoạt động phòng, chống HIV/AIDS bước đầu chặt chẽ và hiệu quả.

Đồng chí Đỗ Xuân Tuyên, Thứ trưởng Bộ Y tế phát biểu tại Hội thảo. (Ảnh: ĐT)

Nhà nước, xã hội và cộng đồng quốc tế đã có sự đầu tư, hỗ trợ mạnh mẽ cho công tác phòng, chống HIV/AIDS trong suốt 15 năm qua, đặc biệt từ nguồn viện trợ quốc tế, ngân sách địa phương, bảo hiểm y tế và xã hội hoá, tập trung cho các hoạt động thông tin, tuyên truyền, giáo dục, chăm sóc và điều trị người nhiễm HIV, quản lý và giám sát dịch tễ…

Cùng với đó, các dịch vụ phòng, chống HIV/AIDS đã được triển khai quyết liệt, hiệu quả, gồm các hoạt động can thiệp dự phòng lây nhiễm HIV, chương trình tư vấn, xét nghiệm tự nguyện, điều trị ARV và điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con, giám sát phát hiện dịch HIV…

15 năm qua, Việt Nam liên tục đạt 3 giảm: giảm số người nhiễm HIV mới phát hiện, giảm số người nhiễm HIV chuyển sang giai đoạn AIDS và giảm số tử vong do AIDS) đặc biệt trong 5 năm gần đây, phát hiện số ca nhiễm HIV mỗi năm giảm 2/3 (xuống còn 10.000 ca) và số tử vong giảm 80% (còn hơn 2.000 ca). Kết quả này giúp Việt Nam có tỷ lệ nhiễm HIV trong cộng đồng dân cư ước khoảng 0,23% trong năm 2020, đạt mục tiêu dưới 0,3% của Chiến lược quốc gia phòng, chống HIV/AIDS đến năm 2020 và tầm nhìn 2030.

Việt Nam là một trong những quốc gia đầu tiên hưởng ứng Mục tiêu 90-90-90 (90% người có HIV biết được tình trạng bệnh của mình, 90% người nhiễm HIV được điều trị ARV; 90% số người được điều trị ARV kiểm soát được tải lượng vi rút ở mức thấp) của Liên hợp quốc vào năm 2020.

Tuy nhiên, các đại biểu cũng cho rằng, công tác phòng, chống HIV/AIDS còn những tồn tại, hạn chế như: công tác lãnh đạo, chỉ đạo của một số cấp uỷ, chính quyền chưa quyết liệt; nhiều địa phương chưa xây dựng quy chế phối hợp liên ngành; kinh phí dành cho công tác phòng, chống HIV/AIDS còn hạn chế; cán bộ làm công tác phòng, chống HIV/AIDS, đặc biệt tại tuyến cơ sở thiếu về số lượng, yếu về chất lượng; công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục, vận động tại một số địa phương chưa thường xuyên, liên tục; độ bao phủ của các dịch vụ phòng, chống HIV/AIDS còn hạn chế.

Theo PGS.TS Phan Thị Thu Hương, Phó Cục trưởng Cục Phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế), mặc dù dịch HIV/AIDS sau nhiều nỗ lực của cả hệ thống chính trị và cộng đồng đã thuyên giảm, nhưng diễn biến còn phức tạp, gia tăng nhanh ở nhóm MSM (quan hệ tình dục đồng giới nam) và tiêm chích ma tuý (TCMT), chưa bảo đảm tính bền vững và còn tiềm ẩn những nguy cơ bùng phát. Do vậy, HIV/AIDS hiện vẫn còn là vấn đề sức khoẻ công cộng quan trọng, là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây gánh nặng bệnh tật ở Việt Nam...

PGS.TS. Thu Hương nhấn mạnh, thực hiện mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030, tiếp tục cần phải có những chủ trương và biện pháp can thiệp mạnh mẽ và hiệu quả hơn trong thời gian tới.

Các đại biểu tham dự Hội thảo  (Ảnh: ĐT)

Tại Hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận, đánh giá những thành tựu nổi bật của công tác phòng, chống HIV/AIDS trong 15 năm qua. Đồng thời đánh giá những hạn chế, yếu kém và nguyên nhân sau 15 năm thực hiện Chỉ thị số 54-CT/TW; đề xuất kiến nghị với Trung ương; góp ý dự thảo Báo cáo Tổng kết 15 năm thực hiện Chỉ thị số 54-CT/TW.

Đồng chí Đỗ Xuân Tuyên, Thứ trưởng Bộ Y tế đồng tình với những nhận định nêu ra tại Hội thảo và đề xuất với Ban Bí thư Trung ương Đảng ban hành Chỉ thị mới về tăng cường sự tham gia của hệ thống chính trị trong chỉ đạo triển khai các hoạt động nhằm đạt mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.

Phát biểu kết luận Hội thảo, đồng chí Nguyễn Hồng Diên, Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương đánh giá cao những ý kiến được nêu tại Hội thảo và nhấn mạnh các luận điểm tiếp thu từ các ý kiến của đại biểu sẽ là cơ sở tham khảo để Ban Tổ chức tiếp tục hoàn chỉnh Báo cáo tổng kết, hoàn thiện đề xuất trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư ban hành chủ trương mới về phòng, chống HIV/AIDS cho phù hợp với mục tiêu, yêu cầu trong những năm tới./.