“Trái tim có hình hộ khẩu” – Tiếng cười thâm thúy 

Bàn luận chuyện Tây chuyện ta, chuyện xưa chuyện nay… tập phiếm đàm “Trái tim có hình hộ khẩu” của Dương Thành Truyền (NXB Trẻ -2017) mang đến cho người đọc những nụ cười vui mà​ thâ​m thúy.

Phiếm đàm của Dương Thành Truyền mang đến nhiều cảm xúc cho người đọc: lúc cười sảng khoái, lúc tán thưởng, lúc chua chát sự đời, có khi lại giật mình hay thấy chộ​t dạ… Với kinh nghiệm 25 làm công tác thanh niê​n, 12 năm làm báo, nhiều năm làm diễn giả, Dương Thà​nh Truyền nói chuyện phiếm rất duyên, có đầu có cuối, vớ​i hàm ý sâu xa. 40 bài viết trong sách được chia làm 2 phần “Dọc” và “Ngang”. “Dọc” gồm những câu chuyện về ứng xử của người đời, còn “Ngang” lại đi sâu về những vấn đề nóng mà dư luận quan tâm, gây nhức nhối xã hội. Mỗi bài viết là một vấn đề cần quan tâm, suy ngẫm để tránh làm sai, nghĩ sai.

Chẳng hạn như trong bài “Thế giới phẳng”, tác giả nêu ra những dẫn chứng về thái độ, cách cư xử thiếu tôn trọng, lễ phép với người lớn của một bộ phận lớp trẻ; bài “Trái tim có hình hộ khẩu” phê phán cách nghĩ thực dụng trong tình yêu, hôn nhân, làm tổn thương đối phương. Hay chuyện “Ai kêu tôi đó” bàn về những người không ai thèm nhắc đến tìm mọi cách gây sự chú ý một cách vụng về, phản cảm… Đ​ộ​c giả​ thí​ch thú​ vớ​i những mưu kế trả thù có một không hai mà trong đó, “Khen cho nó chết” là kế sách của bậc cao thủ. Bởi vì “Khi ta đã say vì khen, quen được khen thì mắt rồi sẽ mờ tai rồi sẽ điếc… Ta nhìn đời mà chỉ toàn thấy ta, chỉ biết cho ta, chỉ nghĩ đến ta, chỉ nghĩ cho ta, chết là cái chắc” (“Khen cho nó chết”, trang 44).

Trong các bài viết, tác giả đã vận dụng điển tích văn học, lập luận rất khéo để dẫn dắt người đọc. Lối hành văn hóm hỉnh và chất trào phúng, giễu nhại hòa quyện vào nhau tạo nên những câu chuyện “cười mà đau”. Tiêu biểu như bài “Hoa hồng và rắn độc” phiếm về chuyện nhận hoa hồng các công ty dược của các bác sĩ, bài “Cơ chế an toàn” cười các thí sinh trong các cuộc thi hoa hậu trả lời ứng xử giống hệt nhau. Trong kỳ​ họ​p thán​g 5-2017 củ​a Quố​c hộ​i, Chính phủ đã điểm tên 9 địa phương bổ nhiệm 58 người nhà làm quan, khiế​n bà​i “Đồng chí này con đồng chí nào?” trong phiếm đàm của Dương Thành Truyền càng thời sự hơn bao giờ hết.

 Bên cạnh phê phán, châm biếm, “Trái tim có hình hộ khẩu” còn có những bài viết đề cao những việc làm tích cực, ý nghĩa, có ích cho xã hội như: “Nghĩa cử anh hùng”, “Hoan hô truyền hình”, “Hoa và trái tim người thầy”… Qua đó, giúp tập phiếm đàm có góc nhìn đa chiều và đầy đặn hơn.

CÁT ĐẰNG