Vì một nền văn hóa đọc sáng tạo và thú vị 

Bài, ảnh: ÐĂNG HUỲNH

“Phát triển văn hóa đọc không nên là trách nhiệm của một cá nhân. Nó cần sự cống hiến, kiên trì và nỗ lực. Nó được dẫn dắt bởi một đội ngũ lãnh đạo nhiệt tình và tận tâm, đặc biệt là được ủng hộ bởi mọi học sinh, giáo viên và phụ huynh trong cộng đồng trường học”.

Cùng với 2 giải Đại sứ Văn hóa đọc TP Cần Thơ, Ban Tổ chức trao 6 giải Nhì, 9 giải Ba và 16 giải Khuyến khích cho các học sinh có bài thi xuất sắc.

Ðó là một đoạn trong bài tham gia Cuộc thi Ðại sứ Văn hóa đọc TP Cần Thơ năm 2023 của em Nguyễn Quốc Vinh, học sinh Trường THPT Vĩnh Thạnh, huyện Vĩnh Thạnh. Quốc Vinh khẳng định rằng: “Xây dựng một nền văn hóa đọc mạnh mẽ đặt việc đọc sách lên hàng đầu trong việc nâng cao chất lượng học đường là vô cùng quan trọng. Một nền văn hóa đọc sáng tạo và thú vị không chỉ tạo ra những độc giả có năng lực mà còn thúc đẩy phúc lợi, sự kết nối cộng đồng và kết quả của học sinh”.

Với câu hỏi về việc xây dựng kế hoạch khuyến đọc cho cộng đồng, Quốc Vinh đã đưa ra những giải pháp khả thi như tập trung nâng cao nhận thức, xây dựng không gian đọc sách, thành lập Câu lạc bộ Văn hóa đọc, đầu tư và nâng cấp cơ sở vật chất, ứng dụng mạng xã hội... Với những phần thể hiện xuất sắc đó, Nguyễn Quốc Vinh là 1 trong 2 học sinh đạt giải Ðại sứ Văn hóa đọc TP Cần Thơ. Nguyễn Quốc Vinh chia sẻ: “Cuộc thi Ðại sứ Văn hóa Ðọc TP Cần Thơ tạo cơ hội cho học sinh bày tỏ tình yêu với sách, giúp lan tỏa thói quen đọc và yêu sách đến tất cả mọi người”.

Ðại sứ Văn hóa đọc TP Cần Thơ thứ 2 là em Nguyễn Gia An, học sinh Trường THCS Lê Bình, quận Cái Răng. Với yêu cầu đề bài sáng tác tác phẩm khuyến đọc, Gia An đã viết truyện ngắn “Bà biết tuốt”, xoay quanh cuộc trò chuyện giữa bà và cháu, từ đó khơi gợi lên cảm xúc về tình bà cháu, về tác dụng của việc đọc sách. Cốt truyện mạch lạc, dễ nắm bắt, giọng văn nhẹ nhàng, có cảm xúc, phù hợp với lứa tuổi, “Bà biết tuốt” của Gia An đã chinh phục bạn đọc.

Năm 2019, lần đầu tiên TP Cần Thơ là 1 trong 6 địa phương của cả nước được Vụ Thư viện, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chọn triển khai tổ chức Cuộc thi Ðại sứ Văn hóa đọc. Cuộc thi Ðại sứ Văn hóa đọc năm 2023 có sự thay đổi so với các năm trước, đó là chỉ tổ chức tại các địa phương (thay vì tổ chức Vòng Sơ khảo địa phương, chọn bài thi dự Vòng Chung khảo toàn quốc). Tuy vậy, cuộc thi vẫn tạo nên không khí sôi nổi, được sự hưởng ứng nhiệt tình từ các trường học.

Ông Lê Thanh Bình, Giám đốc Thư viện TP Cần Thơ, cho biết: Cuộc thi Ðại sứ Văn hóa đọc TP Cần Thơ năm 2023 được phát động từ ngày 10-4 đến 10-6-2023, thu hút tổng cộng 5.788 bài thi của học sinh 64 trường học THPT, THCS và Tiểu học trên địa bàn thành phố tham gia. Cuộc thi có 2 đề là viết cảm nhận về sách và sáng tác một tác phẩm văn học đề tài khuyến đọc hoặc xây dựng kế hoạch phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng.

Trong đó, điểm đáng chú ý là nhiều em học sinh đã thể hiện sự dày dặn, chính chắn trong xây dựng một kế hoạch phát triển văn hóa đọc khả thi, phù hợp với thực tế nơi các em đang học tập, sinh sống. Ðơn cử như nhà trường cần tổ chức tuyên truyền sách trong chào cờ đầu tuần, tạo các góc đọc sách tiện lợi trong trường... Nhiều em nhấn mạnh giải pháp nâng cao nhận thức của các ngành, các cấp về phát triển văn hóa đọc; thành lập câu lạc bộ, tổ chức các hoạt động lan tỏa văn hóa đọc; xây dựng “Tủ sách 0 đồng” tại các nơi công cộng... Việc ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng mạng xã hội để phát triển văn hóa đọc cũng được nhiều em đề cập.

Ông Bình cho biết: Năm nay, nhiều giải pháp mới khá hay được các em học sinh trình bày như nghiên cứu, khảo sát việc đọc sách hàng năm trong trường học để có kế hoạch dài hạn; phát huy vai trò của Tổ Ngữ văn, cán bộ Thư viện trường học; tận dụng điện thoại, laptop để đọc sách điện tử… “Ðiều này cho thấy các em có sự quan tâm và mong muốn đóng góp để phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng, trước hết tại nhà trường”, ông Bình nhấn mạnh.

Thay vì tổ chức tổng kết, trao cuộc thi tại Thư viện TP Cần Thơ như mọi năm, năm nay Ban Tổ chức đã tổ chức một buổi tổng kết quy mô, đầm ấm tại Trường THCS thị trấn Vĩnh Thạnh, huyện Vĩnh Thạnh, thu hút rất đông các em học sinh tham dự. Ngoài trưng bày các tác phẩm dự thi, đoạt giải, Thư viện thành phố còn tổ chức Xe thư viện lưu động đa phương tiện phục vụ học sinh. Qua đó, các em được sống trong không khí của sách, của văn hóa đọc và thôi thúc các em đến với sách. Nói như Ðại sứ Văn hóa đọc TP Cần Thơ Nguyễn Quốc Vinh, một nền văn hóa đọc sáng tạo và thú vị góp phần tạo ra những độc giả có năng lực.