Vị thế mới của văn học Singapore 

“The Fraud Squad” là cuốn sách đầu tiên của Kyla Zhao (ảnh) được Berkley Books, một chi nhánh của Penguin Random House - đơn vị có trụ sở chính ở Anh sở hữu hơn 300 nhà xuất bản độc lập ở nhiều quốc gia và là 1 trong 5 nhà xuất bản lớn toàn cầu - chọn xuất bản và phát hành vào năm 2023. Kyla Zhao là người Singapore và cô chỉ mới viết sách từ năm 2020. Đó là khoảng thời gian đại dịch COVID-19 nghiêm trọng, khi đó Kyla Zhao đang theo học tại Đại học Stanford, Mỹ. Ở nơi đất khách, Kyla Zhao cô đơn và khủng hoảng vì nhớ nhà nên cô quyết định viết gì đó về Singapore để tìm kiếm sự an ủi. Kyla Zhao cho biết: “Viết về những khung cảnh và ẩm thực Singapore là một cách hay để tôi nghĩ về quê hương khi tôi đang ở cách xa nửa vòng trái đất”. Kyla Zhao tạo được chú ý với tác phẩm đầu tay “The Fraud Squad”, sau đó là “Valley Verify” mới xuất bản vào tháng 1-2024.

Những năm gần đây, văn học Singapore có vị thế mới trên văn đàn toàn cầu và được nhiều độc giả biết đến. Trước Kyla Zhao từng có Max Pasakorn thành danh với cuốn sách đầu tay “A Study In Our Selves”, tác phẩm từng chiến thắng cuộc thi OutWrite Chapbook năm 2022. Còn có Jeremy Tiang với “Trondheim” chiến thắng tại Golden Point Award năm 2009, sau đó là hàng loạt tác phẩm đạt giải và được yêu thích như: “It Never Rains On National Day” (2016), “State of Emergency” (2018). Jeremy Tiang cũng là người Singapore đầu tiên lọt vào danh sách dài của giải International Booker Prize năm 2023 với bản dịch tác phẩm “Ninth Building” của Zou Jingzhi. Ngoài ra, tác giả Rachel Heng cũng đã hợp tác với các nhà xuất bản ở Mỹ và Anh xuất bản tiểu thuyết đầu tay mang tên “Suicide Club”.

Nhiều nhà văn Singapore ngày càng có vị thế cao và gây được tiếng vang trên trường quốc tế. Điển hình là Balli Kaur Jaswal không chỉ thành công trong xuất bản sách mà nhiều tác phẩm được lựa chọn chuyển thể thành phim. Hãng Scott Free Productions của Anh đã chọn tác phẩm “Erotic Stories for Punjabi Widows” của Balli Kaur Jaswal chuyển thể thành phim. Trong khi đó, Balli Kaur Jaswal cũng đã bắt tay hợp tác với HarperCollins (nhà xuất bản Anh - Mỹ, cũng là một trong “Big Five” của giới xuất bản toàn cầu - PV) xuất bản tiểu thuyết thứ tư “The Unlikely Adventures of the Shergill Sisters”.

Thành công của văn học Singapore và những tác giả người Singapore đã tạo cho họ chỗ đứng riêng trong sự phát triển ngành công nghiệp văn hóa đọc toàn cầu với tên gọi SingLit - từ để chỉ những cuốn sách do người Singapore hoặc nhà văn ở Singapore viết. Theo đó, để tạo điều kiện cho người viết và các tác phẩm được tiếp cận độc giả nhiều chương trình, giải thưởng đã được thành lập. Hiệp hội Nhà xuất bản sách Singapore đã ra mắt Giải thưởng Sách Epigram từ năm 2015 với mong muốn thúc đẩy lối viết sáng tạo đương đại và tôn vinh văn học Singapore. Người chiến thắng sẽ nhận giải thưởng tiền mặt trị giá 25.000 SGD. Các nhà văn địa phương cũng chia sẻ rằng môi trường sáng tạo tại Singapore đang tràn đầy năng lượng. Alexander Chua, chủ hiệu sách độc lập BookBar chuyên về văn học Singapore và châu Á, cho biết: “Độc giả ngày càng quan tâm đến văn học địa phương, chúng tôi thấy ngày càng có nhiều người sẵn sàng đọc thử một cuốn sách về quốc gia của mình”. Tuy nhiên, quy mô xuất bản tại Singapore chưa thực sự lớn và điều này cũng tác động đến việc lựa chọn đầu ra cho số lượng tác phẩm mỗi năm. Cụ thể, nhà xuất bản tại Singapore Ethos Books có thể nhận đến 50 bản thảo/tháng nhưng chỉ xuất bản 6-8 đầu sách mỗi năm.

BẢO LAM (Tổng hợp từ Channel News Asia, The Straits Times)