Xây dựng nông thôn mới chú ý đến vùng miền, bản sắc riêng

Quang cảnh Hội nghị.

Chiều ngày 5/11, Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức Hội nghị phản biện xã hội về dự thảo tiêu chí Quốc gia và quy trình xét, công nhận nông thôn mới (NTM) giai đoạn 2021-2025.

Phó Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trương Thị Ngọc Ánh chủ trì hội nghị. Tham dự còn có đại diện các Bộ, ngành, cán bộ Mặt trận ở Trung ương và địa phương.

Qua hơn 10 năm thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 5/8/2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn, xây dựng NTM đã trở thành nhiệm vụ trọng tâm. Kết quả của công tác này đã khẳng định tính đúng đắn về chủ trương, đường lối của Đảng trong quá trình lãnh đạo sự nghiệp đổi mới và phát triển đất nước, tạo được sự đồng thuận, ủng hộ tích cực của người dân. Hiện nay, diện mạo nông thôn đã có sự thay đổi toàn diện cả về cơ sở hạ tầng và hạ tầng xã hội phục vụ đời sống nông dân theo hướng hiện đại, gắn với phát triển đô thị.

Tuy nhiên, qua quá trình vận hành đã xuất hiện những nội dung chưa phù hợp cần phải chỉnh sửa. Để tiếp tục đưa ra các nội dung trọng tâm để xây dựng NTM, Nghị quyết 25/2021/QH15 ngày 28/7/2021 của Quốc hội về việc phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giai đoạn 2021-2025 đã xác định mục tiêu đến năm 2025 cả nước ít nhất 80% số xã đạt chuẩn NTM, trong đó ít nhất 10% số xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu, không còn xã đạt dưới 15 tiêu chí.

Phấn đấu ít nhất 50% huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh đạt chuẩn NTM, hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM, trong đó ít nhất 20% số huyện được công nhận NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu. Mỗi tỉnh có ít nhất hai huyện đạt chuẩn NTM. Phấn đấu cả nước có ít nhất 15 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM và 60% số thôn thuộc các xã đặc biệt khó khăn, khu vực biên giới, vùng núi, vùng bãi ngang ven biển và hải đảo được công nhận đạt chuẩn NTM theo các tiêu chí do UBND cấp tỉnh công nhận.

Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung làm rõ những tiêu chí liên quan đến xã NTM, huyện NTM và tỉnh NTM. Trong đó, các đại biểu đề nghị, dự thảo Bộ tiêu chí cần quan tâm đến tính đặc thù của từng vùng miền vì mỗi địa phương đều có bản sắc riêng nên nếu áp dụng đồng bộ sẽ không phù hợp với quy hoạch của từng xã, từng khu vực, từng vùng miền. Ngoài ra, dự thảo Bộ tiêu chí cũng phải chỉ ra hướng tách biệt khi thực hiện đó là tỉnh phải làm gì, huyện phải làm gì và xã cần làm gì. Trong đó, không được bỏ qua nguồn lực xây dựng NTM ở các thôn, làng, ấp, bản.

Các ý kiến tại hội thảo cũng cho rằng, trong quá trình xây dựng NTM, người dân luôn yêu cầu phải công khai, minh bạch các khoản đóng góp để xây dựng NTM, phải nói rõ nhà nước chi bao nhiêu, dân góp bao nhiêu. Đặc biệt, cần hạn chế tối đa tình trạng đua nhau xây dựng hạ tầng NTM sau đó nợ đọng xây dựng cơ bản rất lớn. Trong quá trình xây dựng, tiêu chí nào lạc hậu thì phải loại bỏ, đồng thời bổ sung các tiêu chí mới, phù hợp với xây dựng NTM giai đoạn mới.

Đáng chú ý, các đại biểu đề nghị, dự thảo Bộ tiêu chí cần quan tâm đến tính đặc thù của từng vùng miền vì mỗi địa phương đều có bản sắc riêng nên nếu áp dụng đồng bộ thì sẽ không phù hợp vì quy hoạch của từng xã, từng khu vực, từng vùng miền.

Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trương Thị Ngọc Ánh cho biết, trong quá trình thực hiện các mục tiêu quốc gia, MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên đã có những đóng góp quan trọng trong công tác tuyên truyền, vận động, hỗ trợ, cổ vũ, động viên và phát huy quyền làm chủ của nhân dân trong xây dựng NTM. Thực hiện hiệu quả công tác giám sát trong xây dựng NTM cũng như lấy ý kiến đánh giá sự hài lòng của người dân đối với kết quả xây dựng NTM đã đạt được nhiều kết quả tích cực, được hệ thống chính trị các cấp và mọi tầng lớp nhân dân ghi nhận. Trong 5 năm qua, MTTQ Việt Nam đã thực hiện lấy ý kiến của nhân dân đối với kết quả xây dựng NTM ở 2 tỉnh; 223 cuộc cấp huyện, 5.634 cấp xã.

Phó Chủ tịch Trương Thị Ngọc Ánh phát biểu tại Hội nghị.

Phó Chủ tịch Trương Thị Ngọc Ánh đánh giá cao sự chủ động trong công tác tổng hợp, tham mưu của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo Trung ương về dự thảo các Bộ tiêu chí Quốc gia và quy trình xét, công nhận NTM, giai đoạn 2021-2025 với nhiều nội dung mới, có tính thiết thực, phù hợp với thực tiễn, nhấn mạnh, việc này thể hiện sự kết hợp định hướng của Trung ương với tính chủ động của mỗi địa phương trong việc xác định từng nội dung trong mỗi chỉ tiêu để thực hiện.

Cùng với đó, hệ thống biểu mẫu trong hồ sơ, công nhận và hồ sơ xét, thu hồi được xây dựng chi tiết, công phu, phù hợp với các bước trong quy trình và có sự hướng dẫn chi tiết, cụ thể với sự lượng hóa bằng các chỉ số đo đếm được, nhằm tạo cơ sở để đánh giá đúng thực chất và khách quan các tiêu chí trong quá trình thực hiện.

Phó Chủ tịch Trương Thị Ngọc Ánh khẳng định, những ý kiến phản biện và đề xuất các giải pháp của các đại biểu sẽ là những kinh nghiệm, bài học phong phú được rút ra từ thực tiễn giúp cho Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam và các cơ quan Trung ương cũng như mỗi địa phương có những giải pháp mới trong quá trình thực hiện.

Với cơ quan chủ trì phản biện xã hội, Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam sẽ tổng hợp và phản ánh đầy đủ các ý kiến của các đại biểu đến Chính phủ và các Bộ, ngành có liên quan, góp phần đưa Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM giai đoạn 2021-2025 đi vào cuộc sống, đảm bảo chất lượng, bền vững, để nông thôn thực sự là nơi đáng sống, là niềm tự hào của nông dân Việt Nam./.