Bến Tre: thiệt hại từ sản xuất nông nghiệp do hạn mặn khoảng trên 1.800 tỷ đồng

THi công công trình ngăn mặn tại tỉnh Bến Tre. (Ảnh: Báo Đồng Khởi)

Cụ thể, toàn tỉnh Bến Tre có hơn 5.100 ha lúa vụ đông xuân 2019-2020 thiệt hại do người dân tự ý xuống giống không theo khuyến cáo của tỉnh. Có khoảng 20.000 ha cây trái, 72.320 ha dừa, 1.490 ha rau màu, hơn 1.000 ha cây giống, hoa cây cảnh có nguy cơ bị thiệt hại nặng do thiếu nước tưới. Cùng với đó là trên 700 ha diện tích nuôi tôm càng xanh bị thiệt hại dưới 30%, khoảng 1.100 tấn nghêu bị chết. Phần lớn diện tích vườn cây trái, cây giống, hoa kiểng bị thiếu nguồn nước tưới, nếu tình hình mặn tiếp tục kéo dài thì thiệt hại càng nghiêm trọng hơn.

Cùng với thiếu nước ngọt phục vụ sản xuất, đời sống người dân ở Bến Tre cũng bị ảnh hưởng rất lớn do nhiều ngày qua không đủ nước sinh hoạt do nguồn nước của các nhà máy nước trên địa bàn tỉnh này đều bị nhiễm mặn vượt mức cho phép. Tình trạng nước cấp bị nhiễm mặn đã gây ảnh hưởng đến tất cả các doanh nghiệp trong các khu, cụm công nghiệp. Việc sử dụng nước nhiễm mặn làm suy giảm chất lượng sản phẩm, hư hỏng, giảm tuổi thọ các máy móc, thiết bị của doanh nghiệp. Trong khi đó, nếu sử dụng nước ngọt từ nơi khác vận chuyển đến thì chi phí tăng cao. Điển hình, đối với một số doanh nghiệp ngành dừa trong tỉnh Bến tre đã phải tạm ngưng sản xuất, một số ít sản phẩm sản xuất cầm chừng. Xâm nhập mặn cũng đã làm chậm tiến độ thi công một số công trình, do hạn chế nguồn nước ngọt phục vụ thi công.

Hiện các nguồn nước dự trữ để phục vụ cho cây xanh đô thị cũng đã bắt đầu cạn kiệt. Trước thực trạng trên, tỉnh Bến Tre đã đưa ra các giải pháp trước mắt và lâu dài, hạn chế thiệt hại thấp nhất do hạn mặn gây ra. Theo Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bến Tre Huỳnh Quang Đức, ngành nông nghiệp tỉnh này đã tổ chức nhiều cuộc tư vấn cho người dân áp dụng các biện pháp kỹ thuật chăm sóc cho cây trồng; hướng dẫn người dân các biện pháp tiêu độc, sát trùng chuồng trại, phòng ngừa các loại dịch bệnh xảy ra trong mùa khô. Bên cạnh việc nhắn tin qua Zalo, Facebook, Đài Phát thanh và Truyền hình Bến Tre, Báo Đồng Khởi, cùng với hệ thống đài truyền thanh các huyện, xã, phường, thị trấn đã thường xuyên thông tin về diễn biến tình hình xâm nhập mặn. Xây dựng và phát sóng các chuyên mục hướng dẫn các biện pháp phòng chống, ứng phó để người dân biết và thực hiện.

Qua đó góp phần nâng cao ý thức, phát huy tính chủ động của người dân trong ứng phó hạn mặn. Tỉnh cũng đã bố trí gần 50 điểm đo độ mặn nhằm tăng cường công tác đo kiểm tra độ mặn trên các sông, kênh, rạch, các công trình đầu mối, các nhà máy nước để vận hành công trình lấy, trữ nước hợp lý. Đồng thời đôn đốc các chủ đầu tư, đơn vị thi công đẩy nhanh tiến độ thi công các công trình thủy lợi đang triển khai để đưa vào vận hành ngăn mặn, trữ ngọt. Nạo vét khoảng 260 km kênh, mương nội đồng với tổng khối lượng gần 800 nghìn mét khối. Vận hành hồ chứa nước Kênh Lấp tại Ba Tri với trữ lượng 800 nghìn mét khối nước, đã tạo nguồn cung cấp ổn định cho các nhà máy nước phục vụ khoảng 200 nghìn người dân khu vực thị trấn Ba Tri và 6 xã lân cận. Thực hiện đắp các đập tạm trên kênh Sông Mã, kênh Xáng, xã Sơn Đông, TP.Bến Tre; đập tạm trên kênh Cây Da, xã An Hiệp, huyện Châu Thành; đập tạm trên sông Ba Lai...

Theo ông Trần Hùng, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Cấp thoát nước Bến Tre, thực hiện Chỉ thị số 16 của Thủ tướng Chính phủ về các giải pháp cấp bách phòng chống dịch COVID-19, cùng với chỉ đạo của tỉnh Bến Tre, đơn vị đã tạm ngừng các hoạt động khảo sát, thiết kế, thu tiền nước sinh hoạt tại nhà… và giảm 50% nhân viên thuộc các khối hành chính văn phòng. Trong thời gian 15 ngày thực hiện cách ly toàn xã hội, đơn vị vẫn duy trì hoạt động sản xuất, đảm bảo nguồn nước ngọt cho các cơ sở y tế để phục vụ có hiệu quả công tác phòng chống dịch Covid-19 trên địa bàn tỉnh. Trung bình mỗi ngày, Công ty cổ phần Cấp thoát nước sẽ vận chuyển 2.000 m3 nước ngọt từ Vĩnh Long về cung cấp cho các cơ sở y tế trong tỉnh.

Để khắc phục khó khăn do thiếu nước ngọt trong sản xuất và sinh hoạt, về lâu dài, tỉnh Bến Tre sẽ chủ động các giải pháp công trình, mỗi địa phương phải đề xuất giải pháp trữ nước trong dân, xây dựng các đập tạm, hồ chứa nước. Cùng với đó là tập trung khai thác tốt hồ chứa nước Kênh Lấp, trên địa bàn huyện Ba Tri để trữ nước cho dân. Đối với đập tạm Ba Lai và một số đập khác trên địa bàn tỉnh, khi có điều kiện phải bơm nước ngọt vào để cải thiện nguồn nước cho các nhà máy nước. Ông Nguyễn Hữu Lập, Phó chủ tịch Uỷ ban Nhân dân tỉnh Bến Tre cho biết, trước mắt, cần tăng cường theo dõi độ mặn để kịp thời bơm bổ sung cấp nước vào các hồ chứa, đập tạm khi có nguồn nước ngọt. Tiếp tục vận động các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước hỗ trợ người dân trong ứng phó xâm nhập mặn. Vận hành tối đa công suất các hệ thống lọc mặn RO đã được trang bị tại các nhà máy nước, tăng cường vận chuyển nước ngọt cung cấp cho bệnh viện, trạm y tế, trường học, khu công nghiệp.../..