Cơ cấu giống lúa thích ứng thị trường và thời cuộc
Các vụ lúa trong năm, các địa phương vùng ĐBSCL thường định hướng cơ cấu giống lúa gieo trồng phù hợp theo từng tiểu vùng sinh thái và thị trường xuất khẩu. Bà Phạm Thị Minh Hiếu, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật TP Cần Thơ, nhận định: “Theo nhu cầu thị trường xuất khẩu, hằng năm cơ cấu giống lúa gieo sạ tiếp tục chuyển dịch theo hướng tăng nhóm lúa thơm, đặc sản và lúa chất lượng cao. Hai nhóm này chiếm khoảng 70-90% diện tích, đáp ứng yêu cầu chế biến và xuất khẩu. Nhóm giống chủ lực gồm Đài Thơm 8, OM18, OM5451, OM4900, OM6976, OM6162… được sử dụng gieo sạ trong các vụ mùa. Vùng có nguy cơ hạn, thiếu nước hoặc xâm nhập mặn ưu tiên sử dụng giống ngắn ngày, cực ngắn ngày và giống thích nghi tốt như IR50404, OM6976, VD20, OM4218, OM4900… chống chịu phèn mặn khá tốt”.
Mô hình nông dân TP Cần Thơ ứng dụng cơ giới trong sạ hàng, kết hợp bón vùi phân.
Để vụ lúa đông xuân 2026-2027 đạt năng suất cao, ngành Nông nghiệp các địa phương khuyến cáo nông dân sử dụng giống cấp xác nhận, giống lúa thơm, đặc sản để gieo sạ, với tỷ lệ gieo dưới 100 kg/ha. Lượng giống gieo sạ giảm phải có điều kiện san phẳng mặt ruộng, sạ hàng, sạ cụm, vùi phân và ứng dụng thiết bị bay không người lái gieo sạ ở nơi phù hợp. Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật cũng khuyến cáo các địa phương phấn đấu giảm lượng giống gieo sạ, tăng tỷ lệ diện tích gieo dưới 100 kg/ha và không để tỷ lệ gieo trên 150 kg/ha tăng so với vụ trước. Đây là giải pháp quan trọng vừa góp phần giảm chi phí sản xuất, giảm dịch hại xuất hiện, vừa tăng năng suất vụ mùa.
Cơ cấu giống lúa dự kiến nhóm thơm, đặc sản chiếm 34,03%; chất lượng cao 46,89%; chất lượng trung bình 3,52%; nếp 13,40% và nhóm khác 2,16%. Hai nhóm thơm, đặc sản và chất lượng cao chiếm khoảng 80,92%, đồng thời tăng tỷ lệ gieo sạ dưới 100 kg/ha. Viện Lúa ĐBSCL tiếp tục rà soát, hướng dẫn cụ thể danh mục giống theo từng tiểu vùng và điều kiện rủi ro để địa phương áp dụng thống nhất, tránh lựa chọn giống không phù hợp với nguồn nước và thời vụ.
TP Cần Thơ hiện có 610 cơ sở sản xuất giống cây trồng đáp ứng nhu cầu sản xuất của thành phố và vùng lân cận. Bên cạnh đó, công tác sản xuất tại các trại thực nghiệm thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố cũng ghi nhận kết quả tích cực, chăm sóc 38,67ha lúa ST25, 2.280 cây ăn trái, 1.743 cây đầu dòng và hàng chục héc-ta ruộng lúa giống F1… đảm bảo chất lượng, cung cấp cho nông dân sản xuất.
Bài, ảnh: HÀ VĂN
