Còn thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, còn tổ chức tìm kiếm, quy tập

Thông tin trên được Thiếu tướng Trương Thiên Tô, Phó Chính uỷ Quân khu 5 cho biết; đồng thời khẳng định, công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên địa bàn Quân khu 5 và tại các nước bạn Lào, Campuchia luôn được lãnh đạo Bộ Tư lệnh Quân khu và cấp uỷ, chính quyền, Mặt trận, các ngành đoàn thể, Nhân dân tại các tỉnh, thành thuộc địa bàn Quân khu 5 hết sức quan tâm. Trong đó, công tác lãnh đạo, chỉ đạo được tiến hành thường xuyên, liên tục; nhiều lực lượng có liên quan được thành lập, được tập huấn chu đáo, bài bản; công tác tìm kiếm, cất bốc, quy tập luôn được tiến hành thận trọng, bài bản, phù hợp với phong tục, tập quán của địa phương; thu hút được sự tích cực tham gia tích cực của nhiều thành phần trong xã hội, nhất là người dân các địa phương trong nước và nước bạn; mộ liệt sĩ sau khi cất bốc được lập hồ sơ quản lý và lấy mẫu sinh phẩm để xét nghiệm ADN theo quy định; được đưa về an táng hết sức nghiêm trang, đảm bảo đúng quy định và phong tục tập quán…

Trong giai đoạn 2013- 2020, các địa phương thuộc địa bàn Quân khu 5 đã tiến hành xác minh, khảo sát, tìm kiếm quy tập 2425 hài cốt liệt sĩ; 541 hài cốt liệt sĩ hi sinh, nằm lại tại nước bạn Lào và Campuchia để đưa về yên nghỉ trong lòng đất mẹ Việt Nam

Với những nỗ lực, quyết tâm trên, mặc dù công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ luôn là việc làm khó khăn do địa bàn Quân khu 5 rộng lớn (gồm 11 tỉnh, thành từ Đà Nẵng trở vào đến Ninh Thuận và 04 tỉnh Tây Nguyên là Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông, Kon Tum), có địa hình phức tạp, thiên tai, bão lũ bất thường; quá trình phát triển kinh tế- xã hội làm cho địa hình, địa vật thay đổi nhiều; cơ sở hạ tầng giao thông ở một số nơi chưa phát triển. Hồ sơ lưu trữ về liệt sĩ, mộ liệt sĩ của các đơn vị tham gia chiến đấu trên địa bàn phần nhiều đã thất lạc hoặc không đầy đủ; nhân chứng cung cấp thông tin ngày càng ít, tuổi cao, trí nhớ giảm, mức độ chính xác thấp.

Tuy nhiên, bằng trách nhiệm và truyền thống dân tộc “Uống nước nhớ nguồn”, “Ăn quả nhớ người trồng cây”, Bộ Tư lệnh và Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 5 đã phối hợp với các tỉnh, thành trong khu vực chỉ đạo trao đổi, xác minh các nguồn thông tin liên quan đến liệt sĩ; tăng cường tuyên truyền, gặp gỡ, trao đổi, xác định vị trí đóng quân; đối chiếu, xác định tổng số liệt sĩ hi sinh qua các thời kỳ, các trận đánh; khai thác, giải mã ký hiệu, phiên hiệu đơn vị, lịch sử, truyền thống của các địa phương; đồng thời, trao đổi, làm việc với chính quyền, các đơn vị có liên quan của nước bạn; tổ chức đưa các lực lượng, đội chuyên trách đến thực địa tìm kiếm, cất bốc hài cốt liệt sĩ…

Trong quá trình chỉ đạo, tổ chức triển khai các nhiệm vụ liên quan đến công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 5 trên cơ sở danh sách liệt sĩ lưu trữ qua các thời kỳ chiến tranh đã tiến hành phân tích theo nơi hy sinh, nơi an táng ban đầu gửi về Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố để bổ sung, xác minh, hoàn thiện cơ sở dữ liệu danh sách liệt sĩ.

Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố trên cơ sở dữ liệu được Quân khu cung cấp, danh sách liệt sĩ của các đơn vị tham gia chiến đấu trên địa bàn chuyển giao; hồ sơ, danh sách liệt sĩ đang quản lý đã chủ động phối hợp với ngành Lao động, Thương binh và Xã hội, Hội Cựu chiến binh tiến hành đối chiếu, xác định tổng số liệt sĩ hy sinh trong từng thời kỳ, danh sách liệt sĩ của từng địa phương; thẩm tra, chuẩn hóa thông tin và cập nhật cơ sở dữ liệu, thông tin liệt sĩ vào phần mềm quản lý. Quá trình rà soát, hoàn thiện hồ sơ danh sách liệt sĩ đã khai thác kết quả giải mã ký hiệu, phiêu hiệu đơn vị, lịch sử, truyền thống của địa phương, lịch sử các đơn vị, xác định tương đối chính xác số lượng liệt sĩ hy sinh và nơi an táng ban đầu phục vụ công tác kết luận địa bàn.

Các đơn vị trực thuộc Quân khu tích cực cập nhật cơ sở dữ liệu vào phần mềm quản lý và phân tích chuyển giao cho các địa phương theo nơi hy sinh, nơi an táng ban đầu.  Cạnh đó, Quân khu đã tổ chức 03 đội chuyên trách thực hiện nhiệm vụ tại 03 tỉnh Nam Lào và 4 tỉnh Đông Bắc Campuchia. Trong khi đó, các địa phương cũng thành lập Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo 515 và Ban chuyên trách cấp tỉnh, thành; đồng thời tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, nhân viên làm công tác chính sách từ cấp xã đến cấp tỉnh. Quá trình này các địa phương chú trọng hướng dẫn về nội dung; phương pháp tiến hành; bồi dưỡng kiến thức kết hợp nâng cao vai trò trách nhiệm, phẩm chất đạo đức, sẵn sàng nhận và hoàn thành nhiệm vụ trong mọi điều kiện, hoàn cảnh.

Các đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại địa bàn Quân khu 5 thực hiện nhiệm vụ hết sức thiêng liêng là đưa hài cốt đồng đội hy sinh về với quê hương, đất mẹ Việt Nam

Quán triệt và thực hiện Hướng dẫn của Ban Chỉ đạo quốc gia 515 về công tác lập bản đồ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Ban Chỉ đạo 515 Quân khu đã chỉ đạo Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố xây dựng kế hoạch, tham mưu Ban Chỉ đạo 515 của 11 tỉnh, thành phố trên địa bàn tổ chức hội nghị tập huấn lập bản đồ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ từ cấp tỉnh đến cấp huyện, cấp xã.

Ngoài việc tập huấn huấn lập bản đồ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Ban Chỉ đạo 515 các địa phương cũng triển khai việc phát phiếu cung cấp thông tin, qua đó góp phần tuyên truyền, vận động nhân dân cung cấp thông tin liệt sĩ và tích cực tham gia các hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa”.

Trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ được giao, tại các địa phương, cơ quan chuyên trách hay các lực lượng chức năng căn cứ nguồn tin sau khi được xác minh tiến hành xây dựng kế hoạch, huy động lực lượng lâm thời tại chỗ có số lượng hợp lý (chủ yếu là cán bộ, nhân viên chính sách các cấp và lực lượng dân quân thường trực) thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập.

Riêng với Ban chuyên trách các tỉnh như Gia Lai, Kon Tum, Đăk Lăk đã chủ động trao đổi, làm việc với chính quyền các cấp và Ban Chuyên trách các tỉnh của các nước bạn phối hợp tuyên truyền (gặp gỡ trao đổi với nhân dân, phát tờ rơi tuyên truyền theo tiếng nước Bạn có hình ảnh trực quan…) để lãnh đạo, chính quyền và nhân dân Lào, Campuchia biết, hiểu sâu hơn về chủ trương, chế độ, chính sách của Việt Nam khi cung cấp thông tin về mộ liệt sĩ. Quá trình triển khai thực hiện công tác tìm kiếm, quy tập, Ban Chuyên trách, Ban Công tác đặc biệt, các tổ chức, cá nhân của Bạn đã cung cấp nhiều thông tin về mộ liệt sĩ có giá trị, tổ chức lực lượng bảo vệ, dẫn đường, xác định vị trí đóng quân và các mặt bảo đảm khác, tạo điều kiện thuận lợi cho các Đội quy tập làm nhiệm vụ.

Nhờ sự quan tâm đó, trong giai đoạn 2013- 2020, Ban Chỉ đạo 515 Quân khu đã kịp thời lãnh đạo, chỉ đạo Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố phối hợp với các Ban, ngành đoàn thể liên quan trong và ngoài quân đội, quán triệt triển khai thực hiện nghiêm túc chỉ thị, mệnh lệnh, hướng dẫn của trên về thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin đạt kết quả khá tốt, được các tầng lớp nhân dân, các tổ chức, cá nhân đồng tình ủng hộ, góp phần giảm bớt nổi đau mất mát đối với thân nhân các gia đình liệt sĩ; thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Ăn quả nhớ người trồng cây” của dân tộc ta, mang lại ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Nhiều tập thể, cá nhân hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, được đề nghị Nhà nước, Chính phủ, Bộ Quốc phòng và lãnh đạo, chỉ huy các cấp biểu dương, khen thưởng./.