Công tác xuất bản và phát hành phải đổi mới để đáp ứng yêu cầu thực tế

Báo cáo tại Hội nghị, đại diện Cục Xuất bản, in và phát hành cho biết, dù 2016 là một năm khó khăn song các nhà xuất bản và các đơn vị phát hành đã cố gắng phát huy vai trò của ngành trong việc phục vụ nhiệm vụ chính trị cũng như nhu cầu đọc của xã hội. Về lĩnh vực xuất bản, Cục đã xác nhận đăng ký xuất bản cho 64.588 xuất bản phẩm, trong đó có 1.893 tên xuất bản phẩm điện tử. Về lưu chiểu xuất bản phẩm năm 2016, cả nước đã xuất bản và lưu chiểu dưới dạng sách in là 32.126 cuốn với 330.952.500 bản. Xuất bản phẩm dưới dạng điện tử là 679 xuất bản phẩm với 5.929.551 lượt bán. Các xuất bản phẩm khác dưới dạng băng, đĩa, bản đồ, bưu ảnh... là 2.153 xuất bản phẩm với 32.115.000 bản. Tình hình kinh doanh của các nhà xuất bản nhìn chung có tiến triển với tổng doanh thu là 2.201,375 tỷ đồng (tăng 2,7% so với 2015). Lợi nhuận sau thuế của các nhà xuất bản đạt khoảng 148,986 tỷ đồng.

Trong lĩnh vực phát hành xuất bản phẩm, số lượng xuất bản phẩm được phát hành trong nước là khoảng 528 triệu bản, trong đó số sách phát hành là 414,5 triệu bản, số xuất bản phẩm khác là 114 triệu bản. Bên cạnh đó, xuất bản phẩm xuất khẩu là 400 nghìn bản sách, 6,8 triệu tờ báo, tạp chí; nhập khẩu là 41.137.471 bản sách, 17.197.339 bản băng, đĩa, 8,6 triệu tờ báo, tạp chí. Về lợi nhuận, ngành phát hành năm 2016 đạt doanh thu 3.918 tỷ đồng (tăng 10% so với năm 2015). Tổng kim ngạch xuất - nhập khẩu đạt khoảng 23,76 triệu USD.

Cũng theo lãnh đạo Cục Xuất bản, in và phát hành, bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động xuất bản và phát hành xuất bản phẩm năm qua vẫn còn nhiều tồn tại. Trong đó, việc quản lý và triển khai thực hiện pháp luật trong lĩnh vực xuất bản và phát hành còn chưa đồng bộ giữa các bộ, ngành; còn tình trạng đăng ký đề tài không phù hợp với chức năng, nhiệm vụ nhà xuất bản; sai thể loại; tóm tắt nội dung đề tài không rõ... Tình trạng phát hành xuất bản phẩm không rõ nguồn gốc đã mở rộng không chỉ ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh mà còn ở nhiều tỉnh, thành phố khác, tạo điều kiện cho việc in lậu, vi phạm bản quyền và ảnh hưởng đến hoạt động của ngành.

Trước thực tế trên, năm qua, các cơ quan chức năng đã ban hành 09 quyết định xử phạt vi phạm hành chính 07 tổ chức và 02 cá nhân với tổng mức phạt là 235 triệu đồng, tiêu hủy 2.513 xuất bản phẩm các loại. Tại địa phương, 44/63 Sở Thông tin và Truyền thông đã ban hành 68 quyết định xử phạt với tổng số tiền 264,150 triệu đồng; tịch thu trên 4.593 xuất bản phẩm trái phép. 

Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Hoàng Vĩnh Bảo đánh giá cao những nỗ lực của ngành xuất bản và phát hành trong năm qua, đồng thời nhấn mạnh vai trò của các nhà xuất bản, phát hành đối với việc mở rộng văn hóa đọc cho người dân. 

Lãnh đạo Ban Tuyên giáo Trung ương và Bộ Thông tin - Truyền thông trao cờ thi đua
cho các tập thể có nhiều thành tích trong công tác xuất bản và phát hành năm 2016. (Ảnh:KS)

Về những định hướng trong năm 2017, đại diện Bộ Thông tin và Truyền thông đề nghị ngành xuất bản và phát hành cần tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, các đơn vị cần thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ cũng như bám sát tôn chỉ, mục đích của ngành xuất bản, phát hành. Đặc biệt, mỗi nhà xuất bản phải đề cao chất lượng của những ấn phẩm hay, có giá trị tuyên truyền về chủ trương, đường lối, chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước nhằm nâng cao nhận thức của toàn xã hội. Bên cạnh đó, bản thân mỗi nhà xuất bản, phát hành cần không ngừng đổi mới cơ sở vật chất; tăng cường liên kết giữa các bên liên quan; đào tạo đội ngũ cán bộ quản lý, cán bộ chuyên môn… nhằm đáp ứng với sự phát triển đa dạng của các loại hình xuất bản phẩm trong thực tế. Ngoài ra, Cục Xuất bản, in và phát hành cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra về các hoạt động xuất bản, phát hành nhằm tiến tới xây dựng một thị trường xuất bản lành mạnh, tiến bộ./.