Giữ hương vị bánh ống tuổi thơ 

Học nghề từ cha, suốt gần 30 năm qua, ông Lê Trọng Nghĩa, 50 tuổi, ngụ phường Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long, vẫn giữ nghề làm bánh ống. Từ hồi chạy ghe, nay thì xe bán tải, ông Nghĩa vẫn rong ruổi hành trình giữ hương vị chiếc bánh tuổi thơ.

Mới đây, trong chương trình trải nghiệm dành cho học sinh, Trường THCS Trần Hưng Đạo (phường Ninh Kiều) đã mời ông Nghĩa đến để trình diễn làm bánh ống. Các em học sinh háo hức nhìn ông Nghĩa làm từng công đoạn và cuối cùng là những thanh bánh ống giòn thơm, nóng hổi. Em Dương Nguyễn Ngọc Hân, học sinh lớp 8A2, nói: “Em vẫn thấy bánh ống này bán ngoài tiệm nhưng đây là lần đầu tiên em thấy cách làm. Khá đơn giản nhưng cũng rất thú vị!”. Còn em Phạm Trần Lam Ngọc, học sinh lớp 9A1, thì nói rằng: “Con được tự tay cầm chiếc bánh nóng hổi mới ra lò ăn, cảm giác đặc biệt lắm”.

Ông Nghĩa hướng dẫn học sinh trải nghiệm làm bánh ống.

Nhìn thấy niềm vui của các em nhỏ, ông Nghĩa đầy phấn khởi vì nghề mưu sinh lại được các em đón nhận nhiệt tình. Ông Nghĩa kể, quê gốc của ông ở xã Hòa An, huyện Giồng Riềng, tỉnh Kiên Giang (nay thuộc xã Hòa Hưng, tỉnh An Giang). Từ nhỏ, ông đã theo cha lênh đênh trên chiếc ghe rong ruổi khắp các sông rạch, làm nghề ép bánh ống này. Ngoài ra, ông còn học từ cha nghề nổ cốm gạo nhưng do đòi hỏi phải có củi lửa, lại tiếng nổ lớn gây ảnh hưởng, nên ông tập trung ép bánh ống. Từ chiếc ghe nhỏ lênh đênh, sau khi có điều kiện, ông sắm chiếc xe bán tải và máy dầu chất lượng, đi khắp các nẻo đường góc phố, ép bánh ống phục vụ khách hàng.

Nếu như trước đây, bà con xúc gạo để ông Nghĩa xay gia công thì nay chủ yếu ông ép bánh ống bán sản phẩm. Mỗi chặng đường ông đi qua không chỉ là hành trình mưu sinh mà còn mang theo ký ức và hương vị quê nhà đến với nhiều thế hệ. Nghề cũ vẫn được tiếp nối, nhưng trong một hình thức mới, phù hợp với nhịp sống hôm nay.

Từ nhà ở phường Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long, ông Nghĩa hay dừng chân ở phường Cái Vồn, khu công nghiệp Hoàng Quân (tỉnh Vĩnh Long), chợ 586, Bến xe Trung tâm Cần Thơ, các trường học (TP Cần Thơ) để ép bánh ống. Theo ông Nghĩa, làm bánh ống cần có gạo, đường cát, đậu xanh, đậu phộng và công thức gia truyền từ xưa đến nay để làm nên những chiếc bánh thơm ngon. Bí quyết ông chia sẻ là có khi cho thêm mì gói, dừa nạo vào để ép, bánh ống sẽ giòn, hương vị đặc trưng hơn.

Ông Nghĩa bên xe làm bánh ống.

Chiếc máy nổ dùng ép bánh ống là máy dầu, kèm theo chiếc cối lớn lắp bên trên. Ông Nghĩa trộn gạo với nguyên liệu theo công thức riêng, rồi cho vào cối. Máy hoạt động, gạo được rang chín bằng trục xoay làm nóng bên trong, sau đó là quá trình máy tự động ép lại thành dạng ống rỗng, dài. Khi bánh vừa ra khỏi máy, ông Nghĩa khéo léo cắt từng đoạn bằng kéo khoảng 30cm. Bánh mới ra lò giòn tan, thơm phức, khói bay nghi ngút.

Với 1 bọc bánh ống có giá 10.000 đồng, mỗi ngày ông Nghĩa có thu nhập khoảng từ 300.000 đồng đến hơn 1 triệu đồng, tùy ngày và tùy mùa trong năm. Thu nhập ấy giúp ông Nghĩa có thể lo cho gia đình và duy trì nghề gia truyền. Nhờ vậy, giữa phố thị ồn ào, người lớn tìm thấy tuổi thơ, trẻ em tìm thấy vị quê qua từng chiếc bánh ống. Và chừng nào còn những người như ông Nghĩa, hương vị bánh ống tuổi thơ vẫn sẽ còn tiếp tục lan tỏa giữa đời sống hôm nay.

Bài, ảnh: DUY KHÔI