16/11/2026
x
+
aa
-

Hình thành sàn giao dịch hàng hóa phái sinh để nâng vị thế nông sản Việt 

Việc hình thành sàn giao dịch hàng hóa phái sinh trong nước được kỳ vọng tạo công cụ phòng ngừa rủi ro về giá, tăng tính chủ động cho doanh nghiệp, đồng thời từng bước nâng cao vị thế hàng Việt Nam.

Các nhà sáng tạo nội dung số livestream quảng bá nông sản Điện Biên. (Ảnh: Xuân Tư/TTXVN)

Việt Nam là quốc gia xuất khẩu hàng đầu thế giới về nhiều mặt hàng nông sản như càphê, hồ tiêu, cao su…song giá cả các mặt hàng này vẫn phụ thuộc chủ yếu vào các sàn giao dịch quốc tế.

Việc hình thành sàn giao dịch hàng hóa phái sinh trong nước được kỳ vọng tạo công cụ phòng ngừa rủi ro về giá, tăng tính chủ động cho doanh nghiệp, đồng thời từng bước nâng cao vị thế của hàng hóa Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Đây là nội dung được nhấn mạnh tại Hội nghị tuyên truyền, phổ biến Nghị định số 302/2026/NĐ-CP ngày 1/8/2026 của Chính phủ và Thông tư số 47/2026/TT-BCT ngày 3/9/2026 của Bộ trưởng Bộ Công Thương về hoạt động giao dịch hàng hóa qua sở giao dịch hàng hóa do Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) phối hợp với Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh (VIFC-HCMC) tổ chức ngày 16/11 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Theo ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), Việt Nam có nhiều mặt hàng nông sản sở hữu lợi thế sản xuất và xuất khẩu hàng đầu thế giới, trong đó, càphê luôn nằm trong top đầu các quốc gia xuất khẩu lớn nhất thế giới, còn hồ tiêu giữ vị trí số một.

Dù có thế mạnh về nguồn cung, giá nhiều mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam hiện vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ các sở giao dịch hàng hóa nước ngoài.

Sau hơn 20 năm kể từ khi Luật Thương mại năm 2005 đặt nền móng pháp lý cho hoạt động giao dịch hàng hóa qua sở giao dịch hàng hóa, Việt Nam vẫn chưa hình thành được thị trường phát triển tương xứng với tiềm năng sản xuất và xuất khẩu.

Một trong những nguyên nhân là khung pháp lý, hạ tầng kỹ thuật và các tổ chức trung gian chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu vận hành theo thông lệ quốc tế.

Thời gian gần đây, Chính phủ và Bộ Công Thương đã đẩy nhanh hoàn thiện hành lang pháp lý, trong đó Nghị định số 330/2026/NĐ-CP quy định về sở giao dịch hàng hóa trong Trung tâm Tài chính quốc tế; Nghị định số 302/2026/NĐ-CP quy định về sở giao dịch hàng hóa ngoài Trung tâm Tài chính quốc tế và Thông tư số 47/2026/TT-BCT hướng dẫn các điều kiện, phương thức kết nối hạ tầng công nghệ.

Đây là những nền tảng quan trọng để tổ chức thị trường, thiết lập cơ chế thanh toán, bù trừ độc lập, quản trị rủi ro và giám sát giao dịch.

Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho rằng, việc phát triển thị trường hàng hóa phái sinh không chỉ nhằm tạo thêm một kênh đầu tư tài chính mà còn hướng đến gắn kết thị trường tài chính với hoạt động sản xuất, thương mại hàng hóa thực tế.

Các doanh nghiệp có thể sử dụng công cụ phái sinh để phòng ngừa rủi ro giá bán đối với hàng hóa xuất khẩu hoặc kiểm soát rủi ro giá mua nguyên liệu đầu vào, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh.

Đặc biệt, chiến lược phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045 đặt mục tiêu đến năm 2030 đưa khoảng 10 mặt hàng sản xuất trong nước vào giao dịch và từng bước hình thành giá tham chiếu cho 3-5 mặt hàng.

Trong lộ trình này, càphê được xác định là một trong những mặt hàng ưu tiên triển khai đầu tiên. Bộ Công Thương đang thúc đẩy việc đưa sản phẩm càphê Robusta của Việt Nam lên giao dịch tại sở giao dịch hàng hóa trong nước, đồng thời nghiên cứu khả năng kết nối, liên thông với các sở giao dịch quốc tế như Chicago Mercantile Exchange (CME).

Sau càphê, các mặt hàng như gạo, cao su và một số sản phẩm nông nghiệp, năng lượng khác cũng được xem xét đưa vào giao dịch.

Các nhà sáng tạo nội dung số và người dân thực hiện livestream, giới thiệu và quảng bá các sản phẩm nông sản tiêu biểu của Bắc Ninh trên các nền tảng số. (Ảnh: Đồng Thúy/TTXVN)

“Việc niêm yết càphê trên sở giao dịch hàng hóa trong nước cần đi đôi với tổ chức lại chuỗi cung ứng, chuẩn hóa chất lượng sản phẩm, hệ thống kho bãi và dịch vụ kiểm định. Khi hàng hóa được phân loại, tiêu chuẩn hóa và có cơ chế giao nhận rõ ràng, doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất mới có thể tham gia thị trường một cách thực chất,” ông Trần Hữu Linh nhấn mạnh.

Ở góc độ phát triển thị trường, ông Nguyễn Thành Long, thành viên tổ soạn thảo Luật Giao dịch hàng hóa phái sinh cho rằng, vấn đề đặt ra hiện nay không chỉ là mở rộng hoạt động giao dịch mà quan trọng hơn là nâng cao vị thế của Việt Nam trong quá trình hình thành giá trị hàng hóa toàn cầu.

Việc phát triển sở giao dịch hàng hóa trong nước sẽ tạo điều kiện để Việt Nam từng bước chuyển từ vị thế quốc gia có năng lực sản xuất sang quốc gia có năng lực tổ chức thị trường và tham gia định giá hàng hóa.

Ông Nguyễn Thành Long phân tích, với một nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam, biến động giá nông sản, năng lượng, kim loại, nguyên liệu và chi phí vận tải đều có thể tác động trực tiếp đến chi phí đầu vào, doanh thu và lợi nhuận của doanh nghiệp.

Vì vậy, năng lực phòng ngừa rủi ro giá cần được xem là một thành tố quan trọng của năng lực cạnh tranh, thay vì chỉ là hoạt động tài chính bổ trợ.

“Việt Nam cần triển khai thị trường theo lộ trình phù hợp, trước mắt tập trung vào những mặt hàng có thế mạnh xuất khẩu như càphê, cao su và các sản phẩm nông nghiệp chủ lực. Việc thiết kế sản phẩm giao dịch cũng cần xuất phát từ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, danh mục sản phẩm trên sở giao dịch phải phản ánh được nhu cầu của cả hai chiều sản xuất và thương mại,” ông Nguyễn Thành Long nêu quan điểm.

Ngoài ra, ông Nguyễn Thành Long nhấn mạnh việc phát triển thị trường phái sinh cần gắn với nâng cao chất lượng, tiêu chuẩn hàng hóa trong nước.

Đây không chỉ là câu chuyện tăng giá trị xuất khẩu mà còn là quá trình nâng cao năng lực cạnh tranh dựa trên chất lượng, từng bước xây dựng tiêu chuẩn cho những sản phẩm mà Việt Nam có lợi thế sản xuất.

Khi hàng hóa được chuẩn hóa và đáp ứng yêu cầu giao dịch quốc tế, doanh nghiệp trong nước sẽ có thêm điều kiện tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Về phía Trung tâm Tài chính quốc tế, ông Nguyễn Hồng Văn, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành VIFC-HCMC cho biết, Nghị định số 302/2026/NĐ-CP cùng các văn bản hướng dẫn đã tạo nền tảng pháp lý cho hoạt động giao dịch hàng hóa qua sở giao dịch, với cơ chế kết nối, thanh toán, bù trừ và giám sát phù hợp.

Trên cơ sở quy định về thành lập và hoạt động của Sở Giao dịch hàng hóa trong Trung tâm Tài chính quốc tế, Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng đã ban hành Quyết định số 2 ngày 30/10/2026 về quy trình cấp phép cho Sở Giao dịch hàng hóa, chính thức có hiệu lực từ ngày 15/11/2026.

Cơ quan điều hành hiện cũng đang xem xét hồ sơ cấp phép của một số tổ chức đăng ký tham gia hoạt động trong lĩnh vực này.

Theo ông Nguyễn Hồng Văn, việc phát triển sở giao dịch hàng hóa sẽ góp phần kết nối dòng vốn tài chính với hoạt động sản xuất, thương mại, tạo thêm công cụ để doanh nghiệp phòng ngừa rủi ro giá và tiếp cận sâu hơn với thị trường toàn cầu.

Việc hình thành sàn giao dịch hàng hóa phái sinh không đơn thuần là xây dựng thêm một thiết chế tài chính mà còn là bước đi cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Khi có thị trường giao dịch minh bạch, hàng hóa đạt chuẩn và cơ chế quản trị rủi ro hiệu quả, Việt Nam có thêm cơ hội chuyển từ vị thế quốc gia sản xuất, xuất khẩu lớn sang tham gia sâu hơn vào quá trình hình thành giá và chuỗi giá trị hàng hóa toàn cầu.

Theo TTXVN/Vietnam+

Other news

Hình thành sàn giao dịch hàng hóa phái sinh để nâng vị thế nông sản Việt 
Việc hình thành sàn giao dịch hàng hóa phái sinh trong nước được kỳ vọng tạo công cụ phòng ngừa rủi ro về giá, tăng tính chủ động cho doanh nghiệp, đồng thời từng bước nâng cao vị thế hàng Việt Nam.
Đa dạng quà tri ân thầy cô dịp 20-11 
Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11 là dịp tri ân thầy cô với những món quà ý nghĩa. Thị trường quà tặng tại TP Cần Thơ thêm sôi động với nhiều lựa chọn cùng các chương trình khuyến mãi, ưu đãi từ hệ thống bán lẻ, giúp người tiêu dùng dễ dàng chọn quà phù hợp.
DẠO QUANH THỊ TRƯỜNG 
(CT) - Giá dừa khô tại nhiều địa phương vùng ĐBSCL đã giảm từ 5.000-15.000 đồng/chục (12 trái) so với cách nay hơn 1 tuần.
Mekong Innotech 2026 mang đến hàng ngàn sản phẩm, thiết bị và giải pháp đổi mới sáng tạo đột phá 
(CTO) - Nằm trong khuôn khổ các hoạt động trọng điểm của Festival Quốc tế Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam lần thứ II, Sở Khoa học và Công nghệ TP Cần Thơ góp mặt với Không gian triển lãm Công nghệ sáng tạo Mekong - Mekong Innotech 2026 diễn ra từ ngày 22-11 đến 25-11.
Tạm ngưng tuyến xe buýt phường Thốt Nốt - xã Cờ Đỏ từ ngày 14-11-2026 
(CTO) - Trung tâm Quản lý và Điều hành giao thông đô thị thông báo tạm ngưng hoạt động tuyến xe buýt phường Thốt Nốt - xã Cờ Đỏ từ 7 giờ ngày 14-11-2026 đến 5 giờ ngày 22-11-2026.
Top