Huy động nguồn lực xã hội đầu tư cảng hàng không và những bài học kinh nghiệm

Thứ trưởng Bộ GTVT Lê Anh Tuấn phát biểu tại tọa đàm. (Ảnh: mt.gov.vn)

Chiều 4/11, tại Quảng Ninh, Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) tổ chức Tọa đàm “Huy động nguồn lực xã hội đầu tư cảng hàng không và những bài học kinh nghiệm".

Phát biểu khai mạc tọa đàm, Thứ trưởng Bộ GTVT Lê Anh Tuấn cho biết, triển khai Quyết định số 1121/QĐ-TTg ngày 22/9/2022 của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập Tổ công tác 1121, Bộ GTVT đã gửi đề cương “Đề án xã hội hóa đầu tư, khai thác cảng hàng không” tới Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố để tiếp tục nghiên cứu, xây dựng và hoàn thiện Đề án theo nhiệm vụ được giao, làm cơ sở triển khai thu hút nguồn lực đầu tư các cảng hàng không (CHK).

 “Bộ GTVT mong muốn thông qua tọa đàm này, các cơ quan, các địa phương, các nhà đầu tư có thêm thông tin, nhận thức về cách thức, trình tự, thủ tục và những thách thức trong quá trình tổ chức thực hiện huy động vốn đầu tư kết cấu hạ tầng CHK theo phương thức PPP nhằm đồng hành, chia sẻ với Bộ GTVT trong việc đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng cảng hàng không trong thời gian tới.” – Thứ trưởng Bộ GTVT Lê anh Tuấn nhấn mạnh.

Ông Phạm Hoài Chung - Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Phát triển GTVT phát biểu tại tọa đàm cho biết: Theo dự thảo Quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống CHK, sân bay toàn quốc thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, hệ thống CHK được quy hoạch theo các tiêu chí như: Dự báo nhu cầu vận tải bằng đường hàng không; Điều kiện tự nhiên để bố trí CHK; Tiềm năng và mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội; Bảo đảm quốc phòng - an ninh cho khu vực; Khoảng cách từ CHK đến trung tâm đô thị, khoảng cách đến CHK lân cận...

Đại biểu và khách mời đến từ các cơ quan liên quan và đại diện địa phương chia sẻ thông tin về nhu cầu về xây dựng hạ tầng hàng không. (Ảnh: mt.gov.vn)

Ông Phạm Hoài Chung cũng cho biết về định hướng phát triển, đối với sân bay chuyên dùng phải đảm bảo nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội; các địa phương chủ động quy hoạch vị trí các sân bay chuyên dùng trong quy hoạch tỉnh; phối hợp chặt chẽ với Bộ Quốc phòng phê duyệt vị trí và địa phương chủ trì huy động nguồn lực để tổ chức thực hiện; nghiên cứu, xây dựng cơ chế chuyển sân bay chuyên dùng thành CHK quốc nội khi sân bay chuyên dùng có nhu cầu khai thác các chuyến bay thường lệ và có cơ sở hạ tầng bảo đảm phục vụ hành khách. Định hướng chuyển đổi CHK quốc nội thành quốc tế: các CHK quốc nội được khai thác các chuyến bay quốc tế không thường lệ; đảm bảo khai thác hiệu quả hệ thống CHK, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội; đảm bảo tính linh hoạt và tính mở của quy hoạch, khi các hãng hàng không có nhu cầu mở các chuyến bay quốc tế thường lệ và có cơ sở hạ tầng đảm bảo.

Về nguồn vốn đầu tư kết cấu hạ tầng CHK, ông Nguyễn Anh Dũng - Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch đầu tư (Bộ GTVT) cho biết, giai đoạn 2011 - 2020 khoảng 95.020 tỷ đồng. Trong đó, vốn NSNN là 12,5% và vốn ngoài NSNN là 87,5%; chiếm khoảng 9,2% toàn ngành, đạt khoảng 60% nhu cầu.

Đề cập vấn đề huy động nguồn vốn đầu tư, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch đầu tư (Bộ GTVT) nêu một số tồn tại như: Hiện nay, Tổng công ty CHK Việt Nam (ACV) quản lý phần lớn CHK, về lâu dài sẽ dẫn tới áp lực lên nguồn vốn đầu tư của Nhà nước, hạn chế khả năng huy động nguồn vốn xã hội, chưa phát huy được tính chủ động, nguồn lực của các địa phương và khả năng quản trị của nhà đầu tư.

Đối với các CHK mới, phương án tài chính khi đầu tư theo phương thức PPP thường khó hấp dẫn nhà đầu tư do thời gian hoàn vốn kéo dài (trung bình từ 40-50 năm), cần sự hỗ trợ rất lớn của Nhà nước.

Tại tọa đàm, các ý kiến tham luận của đại biểu đều nhận định: nhu cầu phát triển các CKH ngày càng lớn ở các địa phương, trong khi đó mức đầu tư CHK khá lớn nên các doanh nghiệp Nhà nước khó có thể đảm đương được. Do vậy, xã hội hóa, thu hút nguồn lực từ các doanh nghiệp ngoài Nhà nước trong đầu tư kết cấu hạ tầng CHK là xu thế tất yếu.

Các đại biểu dự tọa đàm bàn luận tới xu thế xã hội hóa đầu tư kết cấu hạ tầng hàng không đang phát triển nhanh chóng với nhiều hình thức tham gia khác nhau. Các CHK đầu tư đưa vào khai thác đã đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân, du khách và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, đồng thời mang lại nhiều giá trị gia tăng cho các lĩnh vực liên quan khác./.