Mỹ sẽ sớm dừng cuộc chiến với Iran? 

Tổng thống Donald Trump bất ngờ tuyên bố Mỹ có thể chấm dứt cuộc chiến với Iran trong vòng 2-3 tuần tới và Tehran không cần phải đạt thỏa thuận như điều kiện tiên quyết để chấm dứt xung đột.

Thận trọng với ông Trump

Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 31-3, ông Trump cho biết Mỹ có thể ngừng tấn công Iran trong vòng 2-3 tuần tới mà không cần thỏa thuận để hạ màn cuộc chiến vốn đã làm gián đoạn nguồn cung năng lượng và gây chấn động kinh tế toàn cầu. “Khi chúng tôi cảm thấy Iran đã bị đẩy lùi về thời kỳ đồ đá trong một thời gian dài và sẽ không thể phát triển vũ khí hạt nhân, thì chúng tôi sẽ rời đi”, ông nói.

Ông Trump phát biểu tại Nhà Trắng ngày 31-3. Ảnh: AP

Bình luận của ông Trump cho thấy Washington thường xuyên thay đổi các tuyên bố và đôi khi mâu thuẫn về cách kết thúc cuộc chiến, hiện đã bước sang tuần thứ 5. Trước đó, chủ nhân Nhà Trắng tuyên bố Iran đang tham gia đàm phán với Mỹ và “cầu xin” một thỏa thuận. Nhà Trắng cũng từng dọa sẽ tăng cường các hoạt động quân sự nếu Tehran không chấp nhận kế hoạch ngừng bắn 15 điểm của Mỹ, trong đó các yêu cầu cốt lõi bao gồm việc Iran cam kết không theo đuổi vũ khí hạt nhân, chấm dứt mọi hoạt động làm giàu uranium và mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz.

Trong cuộc phỏng vấn với đài Al Jazeera cùng ngày, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nêu rõ rằng không có cuộc đàm phán nào đang diễn ra với Washington, mặc dù hai bên vẫn trao đổi thông điệp trực tiếp và gián tiếp. Ông nhấn mạnh Iran sẵn sàng cho ít nhất 6 tháng chiến sự, nhưng cũng khuyến nghị Mỹ nên chấm dứt cuộc chiến này một cách hoàn toàn và vĩnh viễn, trước khi phải đối mặt với những tổn thất tiếp theo.

Theo Trita Parsi, chuyên gia chính sách đối ngoại về Iran tại Viện Quincy (Mỹ), cần thận trọng với phát biểu mới của ông Trump. Ông Parsi lưu ý rằng sẽ không dễ dàng để ông Trump đơn giản rút khỏi một cuộc xung đột đã lan rộng khắp khu vực và khiến hàng ngàn người chết.

Về phía Israel, Thủ tướng Benjamin Netanyahu hôm 31-3 tuyên bố sẽ duy trì chiến dịch quân sự chống Iran. Phát biểu của ông được đưa ra không lâu sau khi Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian khẳng định nước này có “ý chí cần thiết” để chấm dứt cuộc chiến với Mỹ và Israel, nhưng đang tìm kiếm những đảm bảo rằng xung đột sẽ không tái diễn.

Thương vong trên khắp Trung Đông

Hàng ngàn người đã thiệt mạng trên khắp Trung Đông kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran ngày 28-2. Tehran sau đó tung đòn trả đũa nhằm vào lãnh thổ Israel, các căn cứ của Mỹ và các quốc gia khắp vùng Vịnh.

Cơ quan Thông tấn Nhân quyền (HRANA) có trụ sở tại Mỹ cho biết các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran đã khiến gần 3.500 người thiệt mạng, với hơn 1.500 người là dân thường. Khoảng 20.000 người khác cũng đã bị thương.

Trong khi đó, Israel chứng kiến 19 dân thường thiệt mạng và 10 binh sĩ tử trận ở chiến trường miền Nam Lebanon. Về phía Mỹ, có 13 quân nhân thiệt mạng cùng 12 binh sĩ bị thương. Các nước vùng Vịnh gồm Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Qatar, Kuwait, Bahrain, Oman và Saudi Arabia ghi nhận tổng cộng 30 người chết.

Một mặt trận mới cũng được mở ra tại Lebanon, nơi gần 1.300 người đã thiệt mạng trong các cuộc không kích của Israel nhằm vào nhóm Hezbollah kể từ ngày 2-3.

HẠNH NGUYÊN (Tổng hợp)