“Nhà văn hiện đại” - công trình phê bình văn học Việt Nam để đời
NXB Kim Đồng vừa tái bản bộ sách phê bình văn học đồ sộ của tác giả Vũ Ngọc Phan mang tên “Nhà văn hiện đại”. Đây được xem là bộ sách “gối đầu” cho những người nghiên cứu và yêu thích văn học Việt Nam.

Bộ sách “Nhà văn hiện đại” của tác giả Vũ Ngọc Phan. Ảnh: NXB Kim Đồng
Nhà nghiên cứu, lý luận phê bình văn học Vũ Ngọc Phan viết “Nhà văn hiện đại” vào giai đoạn 1942 - 1945, thời điểm nền văn học Việt Nam có nhiều chuyển biến, thay đổi, với nhiều cây bút tài năng xuất hiện trên văn đàn. Với 4 tập, 5 quyển đồ sộ, “Nhà văn hiện đại” phác họa rõ nét hệ thống chân dung tác giả, tác phẩm, thể loại và khuynh hướng sáng tác. Như tác giả nói về mục đích khi viết công trình này: “Để những người lưu tâm đến văn chương nước nhà tiện việc tra cứu và có thể biết qua về sự tiến hóa của văn học hiện đại”.
“Nhà văn hiện đại” có 5 quyển, chia làm 2 thời kỳ. 2 quyển đầu dành dung lượng thể hiện về các nhà văn thời kỳ đầu. Trong đó, quyển một là các tác gia tiên phong, gồm: những nhà văn hồi mới có chữ Quốc ngữ; nhóm “Đông Dương Tạp chí” và nhóm “Nam Phong Tạp chí”. Quyển hai là các nhà văn tiên phong: nhà văn độc lập, nhà biên khảo, tiểu thuyết gia, thi gia. 3 quyển sau, gồm 2 tập, thể hiện “các nhà văn lớp sau”. Cụ thể, quyển thứ ba nói về những nhà viết bút ký; những nhà viết lịch sử ký sự và truyện ký; những nhà viết phóng sự; nhà phê bình và biên khảo; các kịch gia và các thi gia. Quyển tư (tập thượng) gồm các tiểu thuyết gia: phong tục, luận đề, luân lý, truyền kỳ, phóng sự và hoạt kê. Quyển tư (tập hạ) gồm các tiểu thuyết gia: tả chân, xã hội, tình cảm, trinh thám và phần kết luận.
Với sự sắp xếp theo diễn trình thời gian phát triển của văn học Việt Nam hiện đại, nhà phê bình Vũ Ngọc Phan đã tiếp cận và đề cập đến 79 tác gia, từ những nhà văn lúc mới có chữ Quốc ngữ đến các tác gia tên tuổi những năm đầu 1940. Từ những nhà văn tiên phong đến các nhà văn như Nguyễn Tuân, Vũ Trọng Phụng, Ngô Tất Tố, Nguyễn Công Hoan, Tô Hoài, Hàn Mặc Tử, Huy Cận, Xuân Diệu… Các tác gia vừa được chia thành từng nhóm, vừa được chia theo thể loại văn chương một cách khoa học, rất dễ cho việc học tập và tra cứu. Đặc biệt, bộ sách còn giới thiệu kèm hàng trăm tác phẩm của các tác gia, trở thành nguồn ngữ liệu quý, giúp độc giả hình dung tốt hơn diện mạo văn học Việt Nam.
| Nhà nghiên cứu Vũ Ngọc Phan (1902-1987) quê Bắc Ninh, từng đi dạy học, viết báo và dịch sách, tham gia Tổng khởi nghĩa Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Ông từng là chủ bút tờ Tuần báo Hà Nội tân văn, Ủy viên Ban Chấp hành Ủy ban Trung ương Liên hiệp Văn học nghệ thuật Việt Nam, Tổng Thư ký, Phó Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam. Ông được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học Nghệ thuật, đợt I - năm 1996. Ông để lại cho đời hàng trăm tác phẩm giá trị, ở nhiều thể loại như tiểu luận, bút ký, thi thoại, ký sự lịch sử, dịch thuật, sưu tầm văn học dân gian Việt Nam… Tiêu biểu nhất là 4 tập “Nhà văn hiện đại”. |
DUY KHÔI

