Pháp từ bỏ nhiên liệu hóa thạch vào giữa thế kỷ này
Nhằm phá bỏ sự phụ thuộc vào các nguồn năng lượng gây nóng lên toàn cầu, Pháp vừa công bố kế hoạch chi tiết về cách thức và thời điểm nước này loại dần việc sử dụng than đá, dầu mỏ cùng khí đốt; đồng thời chính thức hóa các mục tiêu khí hậu hiện có.
Các quan chức cấp cao tham dự hội nghị toàn cầu đầu tiên về lộ trình từ bỏ nhiên liệu hóa thạch tại Colombia. Ảnh: AFP
Kế hoạch độc lập và đầy tham vọng của Pháp được công bố sau khi đề xuất về lộ trình toàn cầu đối với nhiên liệu hóa thạch bị chặn lại tại hội nghị thượng đỉnh khí hậu COP30 hồi tháng 11-2025.
“Bước lùi” ở COP30 đã dẫn đến việc tổ chức Hội nghị Quốc tế về Chuyển đổi Công bằng khỏi Nhiên liệu Hóa thạch, hiện diễn ra tại Colombia và hoạt động bên ngoài quy trình chính thức của Liên Hiệp Quốc (UNFCCC) dưới sự đồng chủ trì của Colombia cùng Hà Lan. Sự kiện quy tụ gần 60 quốc gia tham dự, từ Liên minh châu Âu (EU) và các nước sản xuất nhiên liệu hóa thạch lớn như Canada, Na Uy đến những cường quốc dầu mỏ đang phát triển như Angola và Nigeria, cũng như nhiều quốc đảo nhỏ như Tuvalu.
Thay vì đưa ra thêm cam kết, đại diện của Pháp tại hội nghị cho biết kế hoạch mới hợp nhất các chính sách khí hậu và năng lượng hiện tại vào một khuôn khổ chung với mục tiêu chuyển đổi nền kinh tế lớn thứ bảy thế giới khỏi nhiên liệu hóa thạch. Theo mốc thời gian được thiết lập, Pháp sẽ loại dần than đá vào năm 2030, tiếp đến là dầu mỏ vào năm 2045 và sau cùng là khí đốt vào năm 2050 cho mục đích sản xuất năng lượng. “Đây là điểm sáng tạo khác biệt, chúng tôi có lẽ là một trong số ít quốc gia có thời hạn rõ ràng cho việc loại bỏ hoàn toàn năng lượng từ nhiên liệu hóa thạch” - chuyên gia về chính sách môi trường và khí hậu của Pháp Benoit Faraco phát biểu.
Theo nhà phân tích năng lượng Leo Roberts tại viện nghiên cứu biến đổi khí hậu E3G, lộ trình chuyển đổi nhiên liệu hóa thạch khác với các cam kết quốc gia về giảm phát thải hoặc các kế hoạch “không phát thải ròng” vì chúng đòi hỏi mục tiêu rõ ràng. Hiện chưa có quốc gia nào trên thế giới công bố kế hoạch toàn diện như vậy, cho nên có thể nói Pháp đang thông qua lộ trình mới để tự khẳng định vai trò “người tiên phong” trên con đường loại bỏ nhiên liệu hóa thạch. Động thái này phát đi tín hiệu quan trọng vào thời điểm nhiều nước trên thế giới đang đánh giá lại sự phụ thuộc vào các nguồn tài nguyên không tái tạo.
Là một trong những quốc gia có cơ cấu sản xuất điện sạch nhất thế giới, báo cáo năm 2025 của đơn vị vận hành mạng lưới truyền tải điện Pháp RTE cho biết hơn 95% điện năng sản xuất trong nước đến từ các nguồn không phát thải carbon, đặc biệt là điện hạt nhân và năng lượng tái tạo. Tuy điện sản xuất từ than, dầu và khí đốt chỉ chiếm khoảng 5,2% tổng sản lượng điện của Pháp, lộ trình mới cam kết loại bỏ hoàn toàn việc sản xuất nhiên liệu hóa thạch; đồng thời điện khí hóa các lĩnh vực như sưởi ấm và giao thông vận tải, hỗ trợ tài chính cho quá trình chuyển đổi ở những nước khác.
Văn bản này còn chính thức hóa các mục tiêu hiện có của Pháp về giảm ô nhiễm khí nhà kính, cụ thể là giảm lượng khí thải 5% mỗi năm trong giai đoạn 2024-2028 với mục tiêu đạt được trung hòa carbon vào năm 2050.
Nhiều thành phố trên toàn cầu bắt đầu gỡ bỏ các biển quảng cáo phương tiện phát thải carbon cao (máy bay, du thuyền, xe hơi xăng/dầu) nhằm giảm thiểu hiện tượng Trái đất nóng lên. Là thành phố mới nhất tham gia phong trào này, Amsterdam trở thành thủ đô đầu tiên trên thế giới thông qua lệnh cấm quảng cáo nhiên liệu hóa thạch tại không gian công cộng, kể cả trên xe buýt, tàu điện và trạm tàu. Lệnh cấm này cũng bao gồm quảng cáo thịt, nhằm giảm tác động môi trường và thúc đẩy tiêu dùng bền vững. Sau chiến thắng lịch sử này, nhiều nhà hoạt động Hà Lan đã kêu gọi mở rộng áp dụng hạn chế trên phạm vi toàn quốc.
MAI QUYÊN (Theo AFP)
