SpaceX lần đầu thu hồi thành công tàu Starship từ quỹ đạo
Ngày 14-11, tàu vũ trụ Starship của công ty SpaceX đã trở về thành công địa điểm phóng tại bang Texas (Mỹ) sau hơn 22 giờ hoạt động trên quỹ đạo, đánh dấu lần đầu tiên tầng trên của hệ thống tên lửa này được thu hồi bằng cánh tay cơ khí tại tháp phóng.
Tàu vũ trụ Starship của công ty SpaceX được phóng hôm 13-11 và trở về thành công hôm 14-11 (giờ địa phương). Ảnh: Getty Images
Đây là chuyến bay thử nghiệm lần thứ 15 của hệ thống tên lửa lớn nhất và mạnh nhất thế giới. Tàu Starship, dài khoảng 52m, đã hoàn thành 14 vòng bay quanh Trái đất trước khi trở lại cơ sở Starbase ở Texas, nơi con tàu được phóng lên không gian một ngày trước đó. Trong quá trình trở về, Starship xuyên qua các tầng mây, kích hoạt động cơ để điều chỉnh tư thế thẳng đứng, sau đó từ từ hạ xuống và được hệ thống cánh tay cơ khí khổng lồ mang tên “Mechazilla” tại tháp phóng giữ lại. Đây là lần đầu tiên công ty SpaceX của tỷ phú Elon Musk thực hiện thành công việc thu hồi tầng trên của Starship sau một hành trình trên quỹ đạo.
Trước đó, Starship đã triển khai 26 vệ tinh Starlink ở độ cao khoảng 260km. Sau hơn 22 giờ hoạt động, tàu kích hoạt động cơ để rời quỹ đạo, tiến vào khí quyển Trái đất với vận tốc ban đầu khoảng 27.400km/h, trước khi giảm tốc và thực hiện quá trình hạ cánh. Tuy nhiên, phía SpaceX nhấn mạnh chuyến thử nghiệm chưa đạt được toàn bộ mục tiêu đề ra. Khoảng 10 phút sau khi phóng, tầng đẩy Super Heavy, bộ phận đưa Starship lên không gian, đã gặp sự cố trong quá trình quay trở lại.
Dù vậy, việc thu hồi thành công Starship được đánh giá là cột mốc kỹ thuật quan trọng trong chương trình phát triển hệ thống tên lửa có khả năng tái sử dụng hoàn toàn mà SpaceX theo đuổi một thập kỷ qua.
Khác với tên lửa Falcon 9 hiện nay, vốn chỉ tái sử dụng tầng đẩy thứ nhất, Starship được thiết kế để cả 2 tầng có thể quay trở lại Trái đất và tiếp tục phục vụ những chuyến bay sau.
SpaceX đã chi hơn 15 tỉ USD để phát triển tàu Starship. Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) cũng rót 3,2 tỉ USD trong hợp đồng trị giá hơn 4 tỉ USD mà SpaceX giành được năm 2021 nhằm sử dụng Starship để đưa phi hành gia trở lại Mặt trăng theo khuôn khổ chương trình Artemis. NASA kỳ vọng Starship, cùng một tàu đổ bộ Mặt trăng khác do công ty Blue Origin của tỉ phú Jeff Bezos phát triển, sẽ bắt đầu các chuyến bay có người lái lên Mặt trăng vào năm 2028, dù cả hai tàu đều còn nhiều cột mốc kỹ thuật khó cần đạt được, trong đó Starship cần chứng tỏ khả năng tiếp nhiên liệu phức tạp giữa các tàu chở dầu ngay trên quỹ đạo - quy trình thiết yếu để con tàu có thể vượt ra ngoài quỹ đạo Trái đất và tới Mặt trăng.
NGUYỄN HẰNG
