Trung Quốc hé lộ C949, máy bay thương mại tốc độ 2000 km/h
Tập đoàn Máy bay Thương mại Trung Quốc Comac vừa hé lộ những thông tin đầu tiên về dự án máy bay vượt âm (supersonic) C949.
Máy bay Concorde ngừng hoạt động vào năm 2003.
Trong một bài báo học thuật gần đây, các kỹ sư của Comac đã tiết lộ bản thiết kế của máy bay vận tải vượt âm Mach 1,6 (1960 km/h), được thiết kế để bay xa hơn và yên tĩnh hơn nhiều so với máy bay Concorde đã ngừng hoạt động.
Nhóm nghiên cứu do Wu Dawei, chuyên gia khí động học đoạt giải thưởng của Comac, cho biết trong bài báo công bố ngày 14-3 trên tạp chí học thuật Acta Aeronautica Sinica (Hàng Không Học Báo) rằng dự án này nhằm đạt được điều mà các kỹ sư đã theo đuổi trong nhiều thập kỷ: tăng tầm bay lên 50% so với Concorde (11.000km so với 7.200km) trong khi giảm tiếng nổ siêu thanh xuống 83,9 PLdB (mức áp suất âm thanh cảm nhận được), tương đương với mức ồn của máy sấy tóc.
Việc giảm tiếng ồn xuống còn 1/20 cường độ tiếng nổ như sấm sét của Concorde nhằm vượt qua các rào cản quy định đã cấm bay vượt âm trên đất liền trong thời gian dài.
Theo các nhà nghiên cứu, C949 sẽ cạnh tranh với các dự án tương tự từ các quốc gia khác, như X-59 của NASA và Lockheed Martin, với bên thắng cuộc sẽ viết lại luật chơi của ngành hàng không toàn cầu.
C949 được thiết kế với thân máy bay có thể thay đổi hình dạng, phần giữa cong “đảo ngược” để làm yếu sóng xung kích. Mũi máy bay dài, nhọn phân tách sóng xung kích đầu thành ba xung nhẹ hơn, trong khi các phần phình khí động gần động cơ làm phân tán nhiễu động từ khí thải.
C949 sử dụng động cơ phản lực tuabin có thể điều chỉnh thích ứng, với tỷ số thoát lưu được tinh chỉnh cho cả chế độ bay “giảm tiếng nổ” ở Mach 1,6 và chế độ “tiết kiệm” ở Mach 1,7, ở độ cao 16.000 mét. Comac khẳng định tiếng ồn khi cất cánh đáp ứng các giới hạn Annex 14 của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO).
Việc công bố chi tiết của Comac diễn ra trong bối cảnh cuộc đua công nghệ Mỹ-Trung đang leo thang. Trong khi X-59 QueSST của NASA đặt mục tiêu đạt 75PLdB vào năm 2027 và các công ty khởi nghiệp như Boom Supersonic đang nhắm đến thị trường ngách, C949 lại hướng đến thị trường đại chúng.
Nhóm nghiên cứu của chuyên gia Wu cho biết, dẫn các ước tính từ ngành công nghiệp: “Số lượng hành khách tiềm năng của các chuyến bay vượt âm có thể đạt 45 triệu người” - khoảng 1% tổng số hành khách hàng không toàn cầu mỗi năm.
C949 được thiết kế với sức chứa từ 28 đến 48 ghế hạng thương gia, ít hơn nhiều so với 100 ghế của Concorde. Ban đầu, máy bay sẽ tập trung vào các tuyến bay xuyên Thái Bình Dương qua các hành lang trên biển để giảm thiểu phàn nàn về tiếng ồn.
Năm ngoái, Comac đã tiết lộ lộ trình đầy tham vọng cho nhiều dự án. Hãng cho biết họ đặt mục tiêu ra mắt máy bay thân rộng C929 để cạnh tranh với Boeing 787 vào năm 2027; giới thiệu C939 với 400 ghế, một “siêu máy bay” 300 tấn nhắm vào thị trường của Boeing 777X vào năm 2039; và đưa C949 vào khai thác năm 2049 - kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, cùng với kế hoạch phát triển “phương tiện lai hàng không-vũ trụ”.
Tuy nhiên, dự án vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Theo các nghiên cứu trước đây, giảm tiếng nổ siêu âm mới chỉ là bước khởi đầu. Ví dụ, chi phí nhiên liệu sẽ vẫn rất cao nếu động cơ không thể đạt hiệu suất vượt trội so với động cơ Olympus 593 của Concorde.
Theo các chuyên gia hàng không, rào cản lớn nhất có thể là yếu tố tâm lý, khi vụ tai nạn Paris năm 2000 của Concorde khiến 113 người thiệt mạng vẫn còn ám ảnh trong ký ức ngành hàng không.
THANH TÙNG (TTXVN)
