Trung Quốc muốn biến mỏ than bỏ hoang thành nông trại ngầm
Nhờ không bị ảnh hưởng bởi thời tiết trên mặt đất và tránh được thiên tai, các hầm mỏ có ưu thế đáng kể trong sản xuất nông nghiệp. Vì vậy, các nhà khoa học Trung Quốc đề xuất phát triển mô hình “nông nghiệp ngầm” trong các đường hầm mỏ than bị bỏ hoang, như một phần trong nỗ lực xây dựng nền kinh tế xanh và tuần hoàn đối với ngành công nghiệp khai khoáng quy mô lớn của nước này.
Các hầm mỏ ở Trung Quốc có thể được chuyển đổi thành hệ thống canh tác dưới lòng đất. Ảnh: China Mining Magazine
Ý tưởng của các nhà khoa học ở Sơn Tây, tỉnh sản xuất than trọng điểm ở miền Trung Trung Quốc, được trình bày trên tạp chí China Mining Magazine.
Theo đó, nhóm nghiên cứu cho rằng các đường hầm, lưới điện, hệ thống thông gió và nguồn nước ngầm hiện có tại các mỏ than này có thể được tận dụng để phục vụ hoạt động nông nghiệp.
“Khi biến đổi khí hậu ngày càng gay gắt trên toàn cầu, sự ổn định và tính bền vững của các hệ thống canh tác truyền thống đang đối mặt với những thách thức nghiêm trọng. Việc phát triển mô hình canh tác trong môi trường khép kín có giá trị thực tiễn to lớn”, họ lý giải.
Theo nghiên cứu, mặc dù các khu mỏ cũ thiếu ánh nắng tự nhiên, nhưng không gian rộng rãi cùng hạ tầng điện lưới vững chắc lại tạo điều kiện thuận lợi cho việc lắp đặt và điều chỉnh hệ thống chiếu sáng nhân tạo.
Bên cạnh đó, năng lượng địa nhiệt có thể cung cấp nguồn nhiệt bền vững cho cây trồng, giúp cắt giảm đáng kể lượng khí thải nhà kính.
Ngoài ra, việc thiết lập các phòng thí nghiệm nông nghiệp dưới lòng đất có thể “gián tiếp thúc đẩy nghiên cứu, xử lý và tận dụng nguồn nước bị ô nhiễm tại các mỏ”. Ví dụ, nước mỏ chứa nồng độ cao các ion sunfat và kim loại nặng có thể trải qua quy trình lọc đặc biệt trước khi dùng tưới các loại cây chịu phèn như cải dầu và cây chè.
Giai đoạn 2010-2019, Trung Quốc đã đóng cửa khoảng 12.000 mỏ. Con số này dự kiến tăng lên 15.000 vào năm 2030. Khi đó, khối lượng không gian ngầm có thể tận dụng để canh tác nông nghiệp dự kiến sẽ đạt khoảng 7,2 tỉ mét khối.
Theo các nhà khoa học, mục tiêu chính chuyển đổi hầm mỏ là tạo ra một “nền tảng thử nghiệm kỹ thuật nông nghiệp” giúp nghiên cứu đặc tính của các yếu tố môi trường chủ chốt - ánh sáng, nhiệt độ, nước, không khí và carbon - dưới lòng đất. Về lâu dài, điều này có thể hỗ trợ hoạt động thám hiểm không gian sâu, đặt nền móng cho việc sản xuất lương thực ổn định dưới mặt đất.
Theo SCMP, các thử nghiệm khoa học tương tự đang được tiến hành tại các cơ sở ngầm ở Trung Quốc và Anh. Như tại thành phố Đại Dã thuộc tỉnh Hồ Bắc, các nhà nghiên cứu đang trồng xà lách búp mỡ ở độ sâu 245m trong một mỏ đồng bỏ hoang; sử dụng hệ thống chiếu sáng nhân tạo, hệ thống canh tác thông minh và nguồn năng lượng phát thải carbon thấp.
Tại Anh, các nhà nghiên cứu ở North Yorkshire đã thiết lập trang trại ngầm sâu nhất thế giới, hơn 1.000m dưới lòng đất, nhằm thử nghiệm một dự án được cho là “có thể thay đổi hoàn toàn ngành sản xuất thực phẩm của Vương quốc Anh” - theo báo Guardian.
THANH TRÚC (Theo SCMP)
