Tuân thủ quy định về kiểm soát an toàn thực phẩm

Ảnh minh họa (Ảnh: BT)

Theo Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và Thủy sản, trong năm 2020, các thị trường xuất khẩu lớn của thủy sản Việt Nam gồm: Hoa Kỳ (1,62 tỷ USD), Nhật Bản (1,422 tỷ USD), Trung Quốc (1,203 tỷ USD), EU (958 triệu USD), Hàn Quốc (768 triệu USD),…

Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, đã có nhiều lô hàng thủy sản xuất khẩu bị vi phạm chỉ tiêu dịch bệnh tại một số thị trường. Trong đó, riêng năm 2019, xuất khẩu tới thị trường Hàn Quốc có 13/19 lô vi phạm chỉ tiêu WSSV (bệnh đốm trắng); với thị trường Trung Quốc, có 17/32 lô vi phạm chỉ tiêu WSSV; với thị trường Úc, có 5/8 lô vi phạm chỉ tiêu WSSV. Trong năm 2020, thống kê cho thấy, không có lô vi phạm đối với thị trường Hàn Quốc; 1 lô vi phạm (thị trường Úc); riêng thị trường Trung Quốc, có 15/40 lô vi phạm. Trong 3 tháng đầu năm 2021, xuất khẩu tới thị trường Hàn Quốc, Úc không có lô vi phạm; xuất khẩu tới Trung Quốc có 6/14 lô vi phạm.

Thông tin thêm về yêu cầu từ các nước nhập khẩu, Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và Thủy sản cho biết, đối với thị trường Trung Quốc, với tôm sú, tôm thẻ chân trắng sống, cơ sở nuôi phải đáp ứng các điều kiện: được kiểm tra, chứng nhận điều kiện an toàn thực phẩm, vệ sinh thú y; được cấp mã số; được giám sát các bệnh còi, bệnh hoại tử dưới vỏ và cơ quan tạo máu, bệnh đốm trắng và virus gây hội chứng Taura của 3 giai đoạn nuôi. Hiện tại có 5 cơ sở bao gói tôm sú, tôm thẻ chân trắng sống được phép xuất khẩu vào Trung Quốc.

Về việc gần đây phía Trung Quốc cảnh báo một số lô hàng tôm đông lạnh, tôm đã xử lý nhiệt của Việt Nam bị phát hiện dương tính với IHHNV (bệnh hoại tử dưới vỏ và cơ quan tạo máu); WSSV, Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và Thủy sản đã có văn bản gửi cơ quan thẩm quyền Trung Quốc đề nghị cấp cơ sở khoa học, cơ sở pháp lý cảnh báo bệnh IHHNV, WSSV đối với sản phẩm tôm đã xử lý nhiệt và bằng chứng về đánh giá rủi ro đối với các cảnh báo bệnh IHHNV; WSSV đối với sản phẩm tôm đông lạnh chưa bóc vỏ, bỏ đầu.

Với thị trường Hàn Quốc, đối với sản phẩm tôm phải đáp ứng các điều kiện về kiểm soát dịch bệnh được cụ thể hóa tại Quyết định số 1701/QĐ-QLCL ngày 14/5/2019 của Bộ NN&PTNT. Sản phẩm tôm đáp ứng quy định về xử lý nhiệt (tôm nấu chín) theo quy định của Hàn Quốc sẽ được miễn kiểm dịch. Tuy nhiên, thời gian xử lý nhiệt theo quy định của Hàn Quốc dài, gây ảnh hưởng đến cảm quan của sản phẩm, Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và Thủy sản đã có văn bản đề nghị phía Hàn Quốc điều chỉnh quy định để vừa đảm bảo được chất lượng sản phẩm vừa tiêu diệt được virus gây bệnh.

Bên cạnh đó, quy định về kiểm dịch mới của Hàn Quốc bổ sung 5 chỉ tiêu bệnh (DIV1, TiLV, NHP, SAV, AHPND) đối với một số lô hàng, dạng sản phẩm thủy sản. Theo đó, lô hàng xuất khẩu vào Hàn Quốc phải kèm theo chứng thư chứng nhận kiểm dịch đối với 5 bệnh này từ 1/8/2021.

Nhằm đáp ứng yêu cầu của các thị trường, giảm thiểu các lô hàng bị vi phạm chỉ tiêu về dịch bệnh, cùng với các biện pháp kiểm soát đảm bảo an toàn thực phẩm hiện đang được triển khai, Cục Quản lý chất lượng Nông lâm sản và thủy sản cho biết, trong thời gian tới, Cục sẽ kịp thời cập nhật, phổ biến quy định của các nước nhập khẩu về kiểm soát an toàn thực phẩm, an toàn dịch bệnh thủy sản nhập khẩu vào các thị trường.

Đồng thời, tăng cường kiểm tra, giám sát, hậu kiểm về chất lượng, an toàn thực phẩm, xuất xứ nguồn gốc trong toàn bộ chuỗi sản xuất từ sơ chế, chế biến, tiêu thụ. Phối hợp với Cục Thú y, Tổng cục Thủy sản trong việc góp ý, đánh giá, triển khai các yêu cầu về chứng nhận an toàn dịch bệnh của nước nhập khẩu đối với lô hàng thủy sản xuất khẩu.

Nhằm giảm thiểu các lô hàng bị vi phạm chỉ tiêu dịch bệnh, Cục Quản lý chất lượng Nông lâm sản và thủy sản đề nghị Cục Thú y cần chủ trì tổ chức hướng dẫn các địa phương xây dựng các cơ sở, vùng nuôi an toàn dịch bệnh, đáp ứng theo quy định của Việt Nam, Tổ chức Thú y thế giới (OIE) và các nước nhập khẩu. Tổ chức hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các địa phương thực hiện kế hoạch giám sát dịch bệnh trên địa bàn; giám sát, cảnh báo sớm dịch bệnh trên thủy sản để kịp thời khuyến nghị và hướng dẫn người nuôi phòng, trị bệnh hiệu quả.

Cùng với đó, các cơ sở nuôi trồng thủy sản cần tích cực triển khai áp dụng các quy trình nuôi trồng thủy sản an toàn an toàn dịch bệnh như: VietGAP, MSC, GlobalGAP. Tuân thủ quy định, hướng dẫn của Cục Thú y, các cơ quan thú y về xây dựng cơ sở, vùng nuôi an toàn dịch bệnh, phòng chống dịch bệnh. Tuân thủ quy định, hướng dẫn của Tổng cục Thủy sản về kiểm tra, giám sát điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm của cơ sở nuôi.

Đặc biệt, đối với các doanh nghiệp chế biến thủy sản, theo Cục Quản lý chất lượng Nông lâm sản và thủy sản, cần nghiên cứu, tuân thủ quy định của thị trường nhập khẩu và hướng dẫn của cơ quan thẩm quyền Việt Nam về kiểm soát an toàn thực phẩm, kiểm dịch, giám sát dịch bệnh. Đồng thời, cần cập nhật chương trình quản lý chất lượng; chủ động có biện pháp tự kiểm soát dịch bệnh đối với nguồn nguyên liệu đầu vào. Ngoài ra, cần liên hệ với Cục Thú y để được hướng dẫn về nguồn nguyên liệu từ cơ sở nuôi được chứng nhận an toàn dịch bệnh và lấy mẫu, xét nghiệm dịch bệnh theo yêu cầu của nước nhập khẩu./.