Cần chủ động né rầy, tránh lũ
Sau khi thu hoạch lúa hè thu 2018, nông dân tại TP Cần Thơ đã khẩn trương tiến hành vệ sinh đồng ruộng và làm đất để gieo sạ ngay lúa vụ thu đông. Sản xuất lúa vụ thu đông không chỉ phải đối mặt các rủi ro do mưa lũ mà còn dễ gặp phải rầy nâu và nhiều loại dịch hại nguy hiểm khác. Nông dân cần hết sức cảnh giác và phải thực hiện tốt theo các khuyến cáo của ngành nông nghiệp, cần xuống giống tập trung đồng loạt trên từng cánh đồng, né rầy, tránh lũ.
Làm lúa thu đông
Giá lúa liên tục đứng ở mức cao trong các vụ lúa vừa qua, đã kích thích nông dân sản xuất lúa thu đông 2018. Thu đông cũng chính là vụ lúa thứ 3 trong năm, nhiều người gọi là lúa vụ 3.
Ông Phạm Thanh Tuấn, ngụ phường Thới An Đông, quận Bình Thủy, TP Cần Thơ, cho biết: "Tôi và nhiều hộ dân đã gieo sạ lại lúa vụ 3 và rất tin tưởng sẽ có thêm một vụ mùa bội thu. Ở đây đã có hệ thống bờ bao ngăn lũ nên bà con khá an tâm. Vụ hè thu vừa qua, hơn 5 công lúa của tôi dù đạt năng suất không cao lắm nhưng do lúa bán có giá tôi có lời hơn 1,5 triệu đồng/công". Ông Nguyễn Văn Trường, ngụ xã Trường Xuân, huyện Thới Lai, TP Cần Thơ, cho biết: “Thu hoạch lúa hè thu, tôi cùng nhiều hộ dân bắt tay ngay vào việc vệ sinh đồng ruộng, làm đất, ngâm giống và chuẩn bị các loại vật tư để gieo sạ lúa thu đông ở cánh đồng này, bà con không bỏ đất trống...”.
Đến ngày 13-6, nông dân TP Cần Thơ đã xuống giống được hơn 1.690ha lúa thu đông 2018. Các trà lúa thu đông chủ yếu mới sạ và ở giai đoạn mạ, sinh trưởng và phát triển khá tốt. Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) TP Cần Thơ, năm nay các quận, huyện có kế hoạch xuống giống gieo trồng 54.900 ha lúa thu đông 2018. Trong đó, huyện Thới Lai chiếm diện tích cao nhất, với 18.080ha, kế đến là huyện Cờ Đỏ 10.500ha, huyện Vĩnh Thạnh là 9.655ha, quận Ô Môn 5.950ha, quận Thốt Nốt 5.100 ha, huyện Phong Điền 2.400ha, quận Bình Thủy 675ha và quận
Cái Răng 40ha.
Cần chủ động bảo vệ lúa
Để tránh bùng phát, lây lan của các loại dịch hại nguy hiểm và đảm bảo sản xuất thắng lợi vụ lúa thu đông 2018, ngay từ khá sớm, Sở NN&PTNT thành phố yêu cầu các cơ quan chuyên môn thuộc sở và các quận, huyện quan tâm vận động nông dân làm đất kỹ và xử lý tốt rơm rạ để tránh hiện tượng ngộ độc hữu cơ, cũng như đảm bảo thời gian giãn vụ tối thiểu 3 tuần nhằm "cắt đứt" các mầm sâu bệnh. Đồng thời, căn cứ diễn biến rầy nâu vào đèn tại thành phố và các tỉnh trong vùng, kết hợp với chế độ thủy văn để xây dựng lịch thời vụ xuống giống vụ lúa thu đông 2018 đảm bảo tốt "né rầy", hạn chế chi phí bơm tưới đầu vụ và tránh lũ cuối vụ. Các địa phương bố trí mùa vụ trên cơ sở khung thời vụ của thành phố kết hợp với biện pháp "xuống giống né rầy, đồng loạt, tập trung cho từng vùng, từng cánh đồng", chỉ đạo không xuống giống kéo dài, không để trên cùng một cánh đồng có nhiều trà lúa đan xen. Các địa phương cũng cần chỉ đạo nhất quán, toàn diện các biện pháp phòng chống dịch, thông qua hệ thống trạm khuyến nông, trạm trồng trọt và bảo vệ thực vật, cán bộ kỹ thuật địa phương, đẩy mạnh công tác tuyên truyền vận động nông dân thực hiện.
Nông dân tại xã Trường Xuân, huyện Thới Lai tiến hành làm đất để chuẩn bị gieo sạ lúa thu đông 2018.
Năm nay, dự kiến đỉnh nước lũ rơi vào khoảng tháng 10-2018. Sở NN&PTNT TP Cần Thơ dự kiến lịch thời vụ gieo sạ lúa thu đông 2018 của thành phố gồm đợt 1 từ ngày 26-6 đến 2-7-2018 và đợt 2 trước ngày 15-7-2018. Tuy nhiên, lịch thời vụ này chỉ mang tính tham khảo, các địa phương cần theo dõi chặt chẽ rầy nâu tại chỗ và tình hình rầy di trú kết hợp với chế độ thủy văn, xây dựng lịch thời vụ cụ thể cho địa phương. Vận động bà con xuống giống tập trung đồng loạt nhưng vẫn đảm bảo thời gian giãn cách vụ và áp dụng tốt các giải pháp kỹ thuật chăm sóc, bảo vệ lúa nhằm đảm bảo chất lượng hạt lúa và hạn chế thất thoát sau thu hoạch khi lũ về sớm. Bà Nguyễn Thị Kiều, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT TP Cần Thơ, lưu ý: “Cần chủ động tổ chức xuống giống đồng loạt, né rầy, tránh lũ. Đảm bảo trên từng khu vực không có các trà lúa xuống giống với các thời điểm khác nhau đan xen, nhằm tránh tích lũy và lây lan các mầm sâu bệnh, gây khó cho quản lý dịch hại và chăm sóc lúa, khiến chi phí sản xuất tăng cao. Mặt khác, tăng cường hỗ trợ, khuyến khích nông dân đẩy mạnh ứng dụng các kỹ thuật "3 giảm 3 tăng", "1 phải 5 giảm", công nghệ sinh thái, quản lý rầy nâu bằng chế phẩm sinh học và bón phân xịt thuốc hóa học đúng cách nhằm giảm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất. Tránh bộc phát rầy nâu và các loại dịch bệnh nguy hiểm như: bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá…”.
Sản xuất lúa vụ 3 dễ gặp nguy cơ bị thiệt hại do nước lũ, mưa bão và năng suất cũng thường đạt thấp so với các vụ lúa khác. Để giảm rủi ro và nâng cao được thu nhập cho nông dân, thành phố định hướng quy hoạch, khuyến khích nông dân giảm dần diện tích sản xuất lúa thu đông để nuôi thủy sản và chuyển đổi sang các cơ cấu cây trồng vật nuôi khác, nhất là tại những vùng sản xuất lúa kém hiệu quả và không có đê bao đảm bảo "ăn chắc".
Theo bà Nguyễn Thị Kiều, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT TP Cần Thơ, để tạo thuận lợi cho cây lúa khỏe ngay từ đầu, nông dân cũng cần quan tâm lựa chọn, sử dụng giống đảm bảo chất lượng và chú ý đẩy mạnh sản xuất các giống lúa chất lượng cao như: OM 5451, OM 4218, OM 6261… nhằm tạo thuận lợi về đầu ra cho sản phẩm. Riêng giống lúa IR50404 nên gieo sạ ở mức dưới 20% trên tổng diện tích. Đặc biệt, các địa phương cần tiếp tục vận động, khuyến cáo nông dân duy trì và phát triển các mô hình “cánh đồng lớn” gắn với hợp đồng bao tiêu của doanh nghiệp.
Bài, ảnh: Khánh Trung
