Gian nan cuộc chiến chống thực phẩm bẩn

Những cảnh báo thực phẩm bẩn hàng ngày, hàng giờ được cập nhật, từ cà phê làm từ bột đậu nành tẩm hóa chất, bì lợn, mỡ bẩn, mực tẩy trắng bằng hóa chất độc hại; rau tồn dư thuốc bảo vệ thực vật; nào là thịt lợn chứa chất tạo nạc, thuốc an thần; rồi thịt lợn sề tẩm ướp hóa chất thành thịt bò, giò lợn giả bò, ruốc nhuộm phẩm màu... Đáng chú ý, chương trình “Chống thực phẩm bẩn” của Đài truyền hình Việt Nam đã cho thấy bức tranh không sáng sủa gì về chất lượng thực phẩm hiện nay.

Dễ hiểu vì sao vấn đề chất lượng thực phẩm hiện nay lại khiến cho nhiều người lo lắng đến thế, bởi đây là tác nhân gây bệnh và tử vong với tỷ lệ cao trên toàn thế giới cũng như ở Việt Nam. Ngoài những ca cấp cứu, thậm chí là những cái chết tức tưởi bởi ngộ độc cấp tính, thì thực phẩm bẩn còn là nguyên nhân của những cái chết đến từ từ, chết vì bệnh tật kéo theo sự tốn kém về kinh tế, đau đớn về thể xác, rệu rã về tinh thần. Và quan trọng hơn, thực phẩm bẩn ảnh hưởng trực tiếp đến thể trạng người Việt, chất lượng giống nòi, tương lai đất nước.

Mọi chiến dịch chống thực phẩm bẩn đều đang được triển khai. Các cơ quan chức năng cũng khuyến cáo mỗi người dân hãy chính là người tiêu dùng thông thái, nhưng có cảm giác... chính người dân hiện nay đang đơn độc trong cuộc chiến này. Không biết và không thể phân biệt nổi đâu là thực phẩm sạch, thực phẩm bẩn là tâm trạng bất lực của người dân hiện nay.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) đang thí điểm mô hình Chợ nông-lâm-thủy sản điện tử (Agromart); đồng thời, chỉ đạo Sở NN&PTNT các tỉnh, thành nhanh chóng công bố các địa chỉ cung cấp thực phẩm an toàn, để người dân có thể yên tâm và tin tưởng.

Các phương tiện truyền thông liên tục đăng tải các tin, bài liên quan đến chủ đề thực phẩm bẩn.  “Thực phẩm bẩn” bây giờ trở thành một danh từ phổ biến và mang ý nghĩa bao trùm. Nó được sử dụng ở khắp mọi nơi. Hàng loạt cơ quan truyền thông tuyên chiến với thực phẩm bẩn. Thực phẩm bẩn là nguyên nhân gây ung thư. Thậm chí, trên một vài tờ báo, người ta còn viết rằng, “thực phẩm bẩn, không đảm bảo vệ sinh có khả năng gây ung thư”. Sự mơ hồ về mặt khái niệm được đẩy lên một tầm cao mới. Bây giờ cả thiếu vệ sinh cũng gây ung thư. Đấy mới là điều cần phải quan tâm và lo lắng.

Có lẽ, chúng ta cũng cần phải cụ thể hóa tiêu chuẩn, thế nào là "sạch", thế nào là “bẩn”, bởi nếu không sẽ càng tạo ra sự hoang mang, hồ nghi cho toàn xã hội. Và rồi, khi đã hoang mang, hồ nghi, không biết tin tưởng vào cái gì, người ta dễ dàng chuyển sang trạng thái tâm lý buông xuôi, tháo bỏ “cái gì đến sẽ đến”. Cuối cùng, tất cả lại trở về điểm xuất phát!

Với cuộc chiến chống thực phẩm hiện nay, có cảm giác như truyền thông và dư luận xã hội đang tạo ra một nỗi sợ to lớn, vô hình đối với thực phẩm. Và vô hình trung, chính chúng ta lại đẩy những người nông dân vào con đường khó khăn hơn khi chính họ cũng không biết phải làm như thế nào với chuồng trại của mình. Và rồi cả những người tiêu dùng, vì lo sợ thực phẩm không an toàn “lọt” vào bữa cơm của gia đình, họ đã tự săn tìm nguồn thực phẩm an toàn, thậm chí có người tự trồng rau, nuôi cá, nuôi gà, nuôi lợn… Giờ không khó để thấy các mô hình “tự cấp, tự túc” về thực phẩm của gia đình. Thế thì không phải chúng ta đang đẩy lùi lại sự phát triển kinh tế hay sao?, vì phải có sản xuất – tiêu dùng, trao đổi giao thương thì mới phát triển được.

Xét đến cùng, vấn đề “cơm ăn, thức uống” quả thật hiện nay đang được đặt lên hàng đầu, cần thiết phải rung hồi chuông báo động, nhưng thiết nghĩ, rất cần những giải pháp từ gốc, sự hỗ trợ một cách xác đáng cho những người nông dân, để họ thực sự sống được với nghề, ổn định với nghề. Đồng thời, có những chế tài nghiêm minh đối với những hành vi bất chấp tất cả, vì lợi nhuận mà đánh đổi chất lượng sản phẩm cung cấp ra thị trường.

Đảm bảo chất lượng sống của người nông dân, chấp hành nghiêm túc quy trình kỹ thuật sản xuất, chế tài nghiêm cùng với nhận thức ngày càng cao của người dân, tin rằng, cuộc chiến chống thực phẩm bẩn sẽ thành công!