Hội nghị Giao ban cơ quan chủ quản nhà xuất bản năm 2016
Trong năm qua, hầu hết các cơ quan chủ quản đã thực hiện tốt công tác định hướng kế hoạch xuất bản cả năm và từng giai đoạn; xây dựng kế hoạch, chỉ tiêu xuất bản, đồng thời thường xuyên chỉ đạo, định hướng thông tin giúp các nhà xuất bản chủ động tiếp cận các mảng đề tài theo đúng chức năng, nhiệm vụ và tôn chỉ mục đích.
Trên cơ sở định hướng xuất bản của cơ quan chủ quản, các nhà xuất bản đã tập trung tổ chức, khai thác nhiều bản thảo có chất lượng, phục vụ kịp thời nhiệm vụ chính trị của Đảng, Nhà nước, đáp ứng nhu cầu của bạn đọc. Nhiều nhà xuất bản tiếp tục đẩy mạnh khai thác, xuất bản sách về đề tài biển đảo với nhiều đầu sách chất lượng.
Để nâng cao tính cạnh tranh và chất lượng xuất bản phẩm, thu hút độc giả, một số nhà xuất bản chủ động khai thác nhiều đề tài mới, hấp dẫn; tiến hành những thể nghiệm mới trong thiết kế, trình bày, in ấn, tạo nên diện mạo mới cho sản phẩm xuất bản. Hoạt động liên kết xuất bản cũng được các nhà xuất bản kiểm soát tốt hơn, góp phần nâng cao cả chất lượng và hiệu quả kinh tế.
Trong năm 2016, khắc phục khó khăn trước yêu cầu giảm chi ngân sách, một số cơ quan chủ quản đã triển khai nhiều giải pháp, thực hiện tốt việc bổ sung vốn, đầu tư cơ sở vật chất - kỹ thuật cho nhà xuất bản như: Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Tư pháp, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an…
Ngoài các nguồn đặt hàng từ đề án sách Trung ương; đề án sách xã, phường, thị trấn; chương trình sách Nhà nước và chương trình mục tiêu quốc gia khác, năm 2016, hầu hết các cơ quan chủ quản đã duy trì nguồn kinh phí đặt hàng cho các nhà xuất bản trung bình 300 triệu đồng. Việc đầu tư cho các nhà xuất bản áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật được các cơ quan chủ quản quan tâm hơn. Nhiều nhà xuất bản được đầu tư để phát triển xuất bản điện tử. Một số nhà xuất bản thuộc loại hình sự nghiệp công lập đã được cơ quan chủ quản bố trí tăng biên chế, duy trì chế độ hưởng 100% lương và các chế độ khác cho cán bộ nhà xuất bản.
Bên cạnh những kết quả đạt được, năm 2016, công tác chủ quản nhà xuất bản còn không ít những hạn chế và yếu kém: Số đầu sách tuy tăng ở mức 1% so với năm 2015 nhưng số bản sách tiếp tục giảm năm thứ 2 liên tiếp. Một số nhà xuất bản rơi vào tình trạng thua lỗ kéo dài, nợ lương công nhân viên. Tình trạng sai phạm về nội dung tuy giảm về số lượng nhưng tính chất, mức độ nghiêm trọng, phức tạp hơn…
Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, đồng chí Phạm Văn Linh, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương ghi nhận và biểu dương những kết quả mà ngành xuất bản và các cơ quan chủ quản đã đạt được trong năm qua. Đồng chí nhấn mạnh, trong năm qua, trên cơ sở định hướng từ đầu năm của Ban Tuyên giáo Trung ương, các cơ quan chủ quản đã tăng cường chỉ đạo nhà xuất bản thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích; định hướng kế hoạch đề tài xuất bản trong năm, phục vụ hiệu quả nhiệm vụ chính trị trọng tâm của ngành, của đất nước như sách, tài liệu tuyên truyền phục vụ việc nghiên cứu, học tập, quán triệt Nghị quyết Đại hội Đảng XII về xây dựng, chỉnh đốn Đảng; Chỉ thị 05 của Bộ Chính trị khóa XII về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; thành tựu 30 năm đổi mới… Kết quả đó đã góp phần tăng sức lan tỏa của đợt sinh hoạt chính trị, tạo sự thống nhất trong Đảng và trong các tầng lớp nhân dân, tiếp tục tạo cơ hội, thời cơ xây dựng đất nước.
Năm 2016 được xem là năm có nhiều đổi mới trong công tác quảng bá, phát triển văn hóa đọc. Nhiều hội chợ sách cùng các hình thức quảng bá sách quy mô, sáng tạo sinh động đã nhận được sự quan tâm đặc biệt của công chúng, thu hút đông đảo bạn đọc, khuyến khích phong trào đọc sách, góp phần tôn vinh những người làm sách và tác giả.
Triển khai các quy định theo Nghị định 195/2013/NĐ-CP về điều kiện hoạt động của nhà xuất bản, một số cơ quan chủ quản đã chủ động, tích cực phối hợp với các cơ quan chỉ đạo, quản lý và các cơ quan liên quan kiện toàn công tác nhân sự, bổ sung lãnh đạo chủ chốt, cử biên tập viên đi học các lớp bồi dưỡng, đáp ứng các điều kiện hoạt động theo quy định. Đến tháng 12/2016, đã có 57 nhà xuất bản đủ chức danh lãnh đạo (đạt 95%) so với năm 2015 (dưới 50%), cho thấy sự quan tâm, nỗ lực rất lớn của các cơ quan chủ quản.
Trước yêu cầu giảm chi ngân sách, một số cơ quan chủ quản đã triển khai nhiều giải pháp thiết thực, hiệu quả, chủ động bổ sung vốn, đầu tư cơ sở vật chất, tăng cường nguồn sách đặt hàng từ vài trăm triệu cho đến vài tỷ đồng, bước đầu giải quyết khó khăn cho các nhà xuất bản. Việc đầu tư ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, công nghệ cho nhà xuất bản tiếp tục được quan tâm.
Tuy nhiên, trước những bất cập kéo dài của ngành xuất bản, đồng chí Phạm Văn Linh đề nghị các cơ quan chủ quản phải có những giải pháp thực sự hữu hiệu, cương quyết đẩy lùi những tiêu cực và hạn chế của ngành. Để năm 2017 hoạt động xuất bản tiếp tục đạt được bước tiến mới, đồng chí đề nghị các nhà xuất bản, các cơ quan chủ quản nhà xuất bản thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm:
Thứ nhất, quán triệt sâu sắc nội dung Thông báo Kết luận số 19 ngày 29/12/2016 của Ban Bí thư và triển khai đồng bộ 4 nhóm nhiệm vụ, giải pháp của cơ quan chủ quản.
Thứ hai, tăng cường sự chỉ đạo, lãnh đạo, quản lý của cơ quan chủ quản đối với đơn vị trực thuộc; coi trọng việc đổi mới nội dung, phương pháp công tác chỉ đạo quản lý, công tác chủ quản nhà xuất bản trong việc đề cao vai trò, trách nhiệm của đơn vị hoạt động theo đúng tôn chỉ, mục đích, phương hướng hoạt động, tổ chức nhân sự của nhà xuất bản. Các nhà xuất bản không thể chỉ là nơi cấp giấy phép cho các nhà sách, để nhà sách chi phối hoạt động của nhà xuất bản. Cần tạo dựng vị thế cho nhà xuất bản trong mối quan hệ với các đơn vị chức năng trong ban, ngành, địa phương tương xứng với vị trí, chức năng của hoạt động xuất bản.
Thứ ba, tăng cường công tác chỉ đạo, định hướng thông tin cho nhà xuất bản trong việc xây dựng kế hoạch, lựa chọn đề tài thông tin tuyên truyền các nhiệm vụ, sự kiện chính trị, kinh tế - xã hội, các ngày lễ lớn trong năm sát với nhiệm vụ chính trị. Tiếp tục quán triệt, triển khai xuất bản các sách, tài liệu tuyên truyền nội dung Nghị quyết Đại hội Đảng XII gắn với tuyên truyền thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII và Chỉ thị 05 của Bộ Chính trị với các xuất bản phẩm có nội dung phong phú, sinh động, thiết thực.
Thứ tư, triển khai chuyển đổi mô hình hoạt động phù hợp cho các nhà xuất bản trực thuộc theo tinh thần Thông báo Kết luận số 19 của Ban Bí thư; quan tâm đầu tư, tăng cường cơ sở vật chất cho nhà xuất bản, vận dụng các giải pháp linh hoạt tạo nguồn vốn, cơ sở vật chất cho đơn vị, bảo đảm để đơn vị có thể hoạt động và phát triển. Đối với một số nhà xuất bản có tiềm lực, cơ quan chủ quản cần mạnh dạn đẩy mạnh đầu tư về công nghệ, hiện đại hóa hoạt động xuất bản, đặc biệt là công nghệ cho xuất bản điện tử theo kịp sự phát triển chung của thị trường khu vực.
Thứ năm, quan tâm công tác quy hoạch và đào tạo cán bộ, nhất là đội ngũ cán bộ lãnh đạo, cán bộ chủ chốt; phát triển đội ngũ biên tập viên vững về nghiệp vụ, giỏi về chuyên môn, giải quyết cơ bản tình trạng khủng hoảng về nhân lực của nhiều nhà xuất bản hiện nay. Cơ quan chủ quản tập trung rà soát, khẩn trương bổ sung các chức danh lãnh đạo chủ chốt của đơn vị còn đang khuyết hiện nay, đảm bảo bộ máy hoạt động của nhà xuất bản vận hành ổn định./.
