Hướng đến mục tiêu bảo hiểm xã hội toàn dân
Việc triển khai hệ thống bảo hiểm xã hội đa tầng giúp người lao động tiếp cận chính sách bảo hiểm xã hội một cách toàn diện, đầy đủ các chế độ
Mở rộng diện bao phủ BHXH
Một trong những mục tiêu tổng quát về cải cách chính sách BHXH được đề cập tại Nghị quyết 28-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương “Về cải cách chính sách BHXH” là để BHXH thật sự là một trụ cột chính của hệ thống an sinh xã hội, từng bước mở rộng vững chắc diện bao phủ BHXH, hướng tới mục tiêu BHXH toàn dân.
“BHXH toàn dân” là mọi người dân đều có quyền và cơ hội được tiếp cận chính sách BHXH khi bước vào độ tuổi lao động; đều được hưởng chính sách về hưu trí khi tuổi già. Để thực hiện mục tiêu này, Trung ương đề ra quan điểm chỉ đạo đó là: “Phát triển hệ thống chính sách BHXH linh hoạt, đa dạng, đa tầng,… hướng tới bao phủ toàn dân”. Thực hiện quan điểm này, cần xây dựng hệ thống BHXH đa tầng với việc phát triển và hoàn thiện hệ thống chính sách BHXH cơ bản dựa trên đóng góp của người lao động, người sử dụng lao động; thực hiện trợ cấp hưu trí xã hội thông qua việc thực hiện chính sách trợ cấp cho người cao tuổi từ nguồn ngân sách nhà nước (đối với những người không có lương hưu hoặc BHXH hàng tháng); thực hiện bảo hiểm hưu trí bổ sung là chế độ hưu trí tự nguyện, tạo điều kiện cho người lao động có thêm sự lựa chọn tham gia đóng góp để được hưởng mức lương hưu cao hơn.
Một trong những điểm quan trọng trong cải cách chính sách BHXH được đề cập trong Nghị quyết số 28 là chú trọng đến lao động là nông dân, lao động khu vực phi chính thức. Phấn đấu đến 2025, có 45% lực lượng lao động (LLLĐ) trong độ tuổi tham gia BHXH; nông dân, lao động phi chính thức tham gia BHXH tự nguyện chiếm khoảng 2,5% LLLĐ trong độ tuổi.
Từ năm 2008 đến ngày 31/12/2018, cả nước chỉ có 270.779 người tham gia BHXH tự nguyện, chiếm khoảng 0,55% LLLĐ trong độ tuổi. Như vậy, để đạt mục tiêu 1% LLLĐ trong độ tuổi tham gia BHXH tự nguyện vào năm 2021 và 2,5% vào năm 2025, cần thể hiện quyết tâm chính trị, sự vào cuộc của các cấp ủy Đảng, chính quyền các địa phương.
Phó Giám đốc BHXH Long An - Lê Thành Liếp cho biết: “Việc Trung ương đưa ra các chỉ tiêu trong phát triển đối tượng tham gia BHXH nói chung, trong đó có đối tượng thuộc khu vực phi chính thức tham gia BHXH tự nguyện nói riêng thể hiện quan điểm rất rõ ràng trong việc cần đẩy mạnh mở rộng phạm vi bao phủ của chính sách BHXH thời gian tới, hướng tới mục tiêu BHXH toàn dân. Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, ngay từ đầu năm 2019, BHXH Long An phối hợp các ngành liên quan triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện. Kết quả, đến nay, số người tham gia BHXH tự nguyện là 5.240 người, chiếm 0,59% so với LLLĐ trong độ tuổi”.
Việc phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện đang nhận được sự quan tâm đặc biệt. Bởi, BHXH tự nguyện có nhiều chính sách ưu việt cho người tham gia. Một trong những lợi ích quan trọng nhất của chính sách BHXH tự nguyện là mang lại cơ hội cho tất cả mọi người tiếp cận được chính sách hưu trí - lương hưu khi về già.
Theo ông Lê Thành Liếp, đối với những người tham gia BHXH bắt buộc, khi đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ điều kiện về thời gian đóng góp, thay vì chỉ được hưởng BHXH một lần như trước đây thì có thể đóng tiếp BHXH tự nguyện và lựa chọn phương thức đóng một lần cho những năm còn thiếu để được hưởng ngay lương hưu. Đối với người tham gia BHXH tự nguyện nói chung, có thể lựa chọn mức thu nhập hàng tháng làm căn cứ đóng BHXH phù hợp điều kiện tài chính của mình với mức thấp nhất bằng mức chuẩn nghèo khu vực nông thôn (hiện tại là 700.000 đồng/tháng, khi đó, mức đóng chỉ là 154.000 đồng/người/tháng) và mức cao nhất bằng 20 lần mức lương cơ sở tại thời điểm đóng (với mức lương cơ sở hiện tại là 1.490.000 đồng/tháng, mức đóng là 6,556 triệu đồng/người/tháng).
Được biết, người tham gia có thể lựa chọn phương thức đóng cũng rất linh hoạt như đóng hàng tháng, hàng quí, 6 tháng, hàng năm hoặc đóng 1 lần cho nhiều năm nhưng không quá 5 năm một lần hoặc đóng 1 lần cho những năm còn thiếu đối với người tham gia BHXH đã đủ điều kiện về tuổi để hưởng lương hưu theo quy định nhưng thời gian đóng BHXH còn thiếu không quá 10 năm (120 tháng) thì được đóng cho đủ 20 năm để hưởng lương hưu. Ngoài các quyền lợi về lương hưu hàng tháng được xác định dựa trên mức đóng và thời gian tham gia BHXH của người lao động thì mức lương hưu tiếp tục được điều chỉnh trên cơ sở chỉ số giá sinh hoạt, tăng trưởng kinh tế và khả năng cân đối quỹ BHXH từng thời kỳ. Từ ngày 01/01/2018, Nhà nước thực hiện chính sách hỗ trợ tiền đóng cho người tham gia BHXH tự nguyện theo tỷ lệ phần trăm (%) trên mức đóng BHXH hàng tháng theo mức chuẩn hộ nghèo của khu vực nông thôn. Cụ thể, có 3 mức: Hỗ trợ 30% đối với người tham gia BHXH tự nguyện thuộc hộ nghèo; 25% đối với hộ cận nghèo và 10% đối với các đối tượng còn lại.
“Căn cứ vào điều kiện phát triển KT-XH và khả năng ngân sách nhà nước trong từng thời kỳ, Chính phủ sẽ xem xét điều chỉnh mức hỗ trợ tiền đóng cho người tham gia BHXH tự nguyện cho phù hợp. Đồng thời, Nhà nước bảo hộ quỹ BHXH và thực hiện các biện pháp để bảo toàn và tăng trưởng quỹ; bảo đảm mọi người tham gia đều được thụ hưởng đầy đủ các quyền lợi theo quy định của pháp luật” - ông Lê Thành Liếp cho biết thêm.
Giúp người dân tiếp cận chính sách bảo hiểm xã hội
Nhằm phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện cũng như các địa phương khác, BHXH huyện Thạnh Hóa phối hợp Bưu điện huyện tổ chức hội nghị tuyên truyền tại các xã trên địa bàn, đồng thời tham mưu UBND huyện giao chỉ tiêu cho các đại lý thu là UBND cấp xã thực hiện các giải pháp vận động người dân tham gia BHXH tự nguyện.
BHXH huyện tích cực đẩy mạnh công tác truyền thông về chính sách BHXH, BHYT, trong đó chú trọng đến chính sách BHXH tự nguyện. Hoạt động này chính là cầu nối đưa nghị quyết của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước đến với người dân. Các cuộc hội nghị tuyên truyền tập trung vào những quy định mới của Luật BHXH năm 2014, chính sách hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện của Nhà nước, lợi ích thiết thực của việc tham gia BHXH, việc tích lũy thời gian tham gia BHXH,... Vì vậy, mặc dù số lượng người lao động nghỉ việc năm sau cao hơn năm trước nhưng số người đến cơ quan BHXH đề nghị giải quyết hưởng chế độ BHXH một lần không tăng. Đa số người lao động khi nghỉ việc đã đến các đại lý thu đăng ký tham gia BHXH tự nguyện.
Chia sẻ về giải pháp mở rộng diện bao phủ BHXH, Giám đốc BHXH Thạnh Hóa - Đỗ Văn Hải cho biết: “Trong tuyên truyền, vận động, huyện chia ra thành nhiều nhóm đối tượng tiềm năng để có hình thức vận động phù hợp như nhóm đối tượng tiềm năng nhất là những người có quá trình tham gia BHXH bắt buộc trước đó hiện đã dừng đóng; nhóm những hộ gia đình, cá nhân có thu nhập ở mức khá trở lên; nhóm những người đóng vai trò là chủ gia đình; nhóm các hộ kinh doanh cá thể và nhóm những người còn lại. BHXH huyện phối hợp chặt chẽ Bưu điện huyện đẩy mạnh các hình thức truyền thông, vận động và giải đáp trực tiếp các thắc mắc của người dân. Trong tổ chức hội nghị, nếu người dân không mang theo tiền khi đến dự hội nghị thì vẫn có thể đăng ký tham gia. Sau đó, nhân viên bưu điện sẽ đến tận nhà để thu tiền, hoàn thiện hồ sơ và trong vòng 7 ngày sẽ giao sổ BHXH cho người dân. Sau khi đăng ký lần đầu, những lần tiếp theo, người tham gia chỉ cần đến điểm giao dịch bưu điện gần nhất để đóng tiền hoặc nhân viên bưu điện sẽ đến nhà trực tiếp thu”.
“Bảo hiểm xã hội toàn dân” là mọi người dân đều có quyền và cơ hội được tiếp cận chính sách bảo hiểm xã hội khi bước vào độ tuổi lao động
Việc phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện trên địa bàn huyện tháng đến 9/2019 là 501 người, tăng 277 người so với năm 2018, vượt chỉ tiêu BHXH tỉnh giao (chỉ tiêu giao là 446 người). Thời gian tới, BHXH huyện tham mưu cấp ủy, chính quyền và phối hợp các ngành liên quan đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHXH tự nguyện nhằm góp phần thực hiện hoàn thành mục tiêu theo Nghị quyết số 102/NQ-CP của Chính phủ “Về việc giao chỉ tiêu phát triển đối tượng tham gia BHXH” và Nghị quyết 28-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương “Về cải cách chính sách BHXH”.
Thực hiện tốt chính sách BHXH là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, là trách nhiệm của các cấp ủy Đảng, chính quyền và các ngành, đoàn thể. Việc triển khai hệ thống BHXH đa tầng giúp người dân tiếp cận chính sách BHXH một cách toàn diện, đầy đủ các chế độ và tiến tới mọi người cao tuổi đều có lương hưu./.
| Thực hiện tốt chính sách BHXH là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, là trách nhiệm của các cấp ủy Đảng, chính quyền và các ngành, đoàn thể. Việc triển khai hệ thống BHXH đa tầng giúp người dân tiếp cận chính sách BHXH một cách toàn diện, đầy đủ các chế độ và tiến tới mọi người cao tuổi đều có lương hưu. |
Ngọc Mận
