Lạc quan về sân khấu cải lương thời công nghệ số
Giữa thời công nghệ số và mạng xã hội lên ngôi, sân khấu cải lương lại bứt phá với nhiều câu chuyện vui. Đó cũng là tín hiệu lạc quan cho nghệ thuật truyền thống hiện nay.
Đề tài lịch sử đang được khai thác tốt trên sân khấu cải lương. Trong ảnh: Vở “Khúc tráng ca thành Gia Định”.
Câu chuyện vui đầu tiên mang tên Trọng Nhân, một chàng kép trẻ mới 22 tuổi được người mộ điệu yêu mến và săn đón không kém những ca sĩ, rapper hạng A. Trọng Nhân có ngoại hình sáng, khả năng ứng biến sân khấu rất tốt với cách ca diễn cảm xúc, duyên dáng. Đặc biệt, những màn pha trò, “nói cương” đầy dí dỏm, có duyên của anh khiến ai cũng phì cười và thịnh hành “triệu view” trên các nền tảng mạng xã hội. Như trong vở “Tứ trạng đăng khoa” trên sân khấu Tết vừa qua, màn “nấc cụt” của vị quan do Trọng Nhân thủ diễn trở thành xu hướng trên các nền tảng số. Nhiều người bình luận rằng: “Mình chưa coi cải lương lần nào nhưng coi em này diễn, mình thích cải lương luôn. Tìm vở của ẻm diễn để coi”; hay là: “Cải lương cỡ này là coi hoài không chán”.
Vậy nhưng, có dịp coi anh diễn hát bội cúng đình, nhất là những màn Tôn Vương trong lễ Kỳ yên, mới thấy một Trọng Nhân hoàn toàn khác: mực thước đúng chất một nghệ sĩ tuồng cổ chuyên nghiệp, với chất giọng chuẩn mực. Có thể nói, Trọng Nhân là một “hiện tượng” của cải lương hiện nay. Giữa tháng 3 này, Trọng Nhân đã giới thiệu vở diễn “Trịnh Ấn hồi quy”, phát sóng trên kênh YouTube Trọng Nhân. Đây là vở của tác giả Cát Phượng, đạo diễn Trần Quỳnh Anh dàn dựng, quy tụ nhiều nghệ sĩ như Xuân Trúc, Hoàng Quốc Thanh, Sơn Minh, Phạm Tuyên, Cát Phượng, Tú Quyên, Hồng Quyên, Như Ý, Quỳnh Anh… Cách đầu tư này cũng cho thấy trách nhiệm, sự dấn thân của một nghệ sĩ trẻ.
Không chỉ dừng lại ở một hiện tượng cá nhân như Trọng Nhân, bức tranh cải lương thời công nghệ số còn sáng lên bởi những tín hiệu vui từ mùa Tết - thời điểm mà lâu rồi, khán giả dường như chỉ nghĩ đến điện ảnh hay kịch nói. Dù số lượng vở diễn không quá nhiều, nhưng chất lượng được nâng lên rõ rệt. Các đơn vị không còn chạy theo số lượng mà chú trọng đầu tư chiều sâu, từ kịch bản, dàn dựng đến phục trang, âm nhạc. Những vở như “Tứ trạng đăng khoa”, “Phước Lộc Thọ”, “Giấc mộng đêm xuân”… đều mang màu sắc tươi vui, vừa đậm vị cải lương nhưng cũng “vừa vị” trẻ trung. Nhiều vở diễn “cháy vé” liên tục cho thấy thành công của sự đổi mới này. Song song đó, yếu tố công nghệ đang góp phần quan trọng trong việc “hồi sinh” cải lương. Những trích đoạn, màn diễn hài hước hay những câu vọng cổ đặc sắc được cắt dựng, lan tỏa mạnh mẽ trên TikTok, YouTube, Facebook, tiếp cận hàng triệu người xem.
Ngoài ra sắp tới, vở cải lương “Đức Tả quân Lê Văn Duyệt - Người mang 9 án tử” sẽ được tái dựng, với sự tham gia của các nghệ sĩ Quế Trân, Tú Sương, Võ Minh Lâm, Hoàng Hải, Bảo Trí, Vân Hà... nhiều cách tân hơn so với vở đã tham gia Liên hoan Cải lương diễn ra ở TP Cần Thơ.
Nhìn lại, có thể thấy cải lương hôm nay đang quay về đúng bản chất “Cải cách hát ca theo tiến bộ/ Lương truyền tuồng tích sánh văn minh”. Cải lương ngay từ khi ra đời đã được xác định là sự đổi mới, hợp thời trên cơ sở truyền thống vốn có. Vì vậy, việc cải lương hôm nay tiếp tục thay đổi, tiếp cận công nghệ, làm mới cách dàn dựng, cách quảng bá… chính là sự tiếp nối tinh thần khai sinh của bộ môn này.
Khán giả trẻ bắt đầu biết đến cải lương qua mạng xã hội, rồi tò mò tìm đến sân khấu. Nghệ sĩ trẻ dám dấn thân, dám đầu tư, dám làm mới. Các đơn vị sân khấu dù còn nhiều khó khăn vẫn kiên trì giữ lửa. Tất cả những điều đó cho phép chúng ta có quyền lạc quan. Biết đâu trong tương lai không xa, cải lương sẽ không chỉ “sống lại” mà còn bước vào một giai đoạn phát triển mới - nơi truyền thống và công nghệ song hành, nơi sân khấu và không gian số cùng nhau thắp sáng “thánh đường nghệ thuật”.
Bài, ảnh: DUY KHÔI
