Lắng đọng cùng “Một nửa làm đầy thế giới”
“Một nửa làm đầy thế giới” (NXB Văn hóa - Văn nghệ TP Hồ Chí Minh) là tập truyện ngắn, tuyển tập những tác phẩm nổi bật nhất từ cuộc thi viết “Một nửa làm đầy thế giới” do NXB Văn hóa - Văn nghệ TP Hồ Chí Minh tổ chức, với sự tài trợ của dự án thuộc Giải LiBeratupreis-Frankfurt 2018, trao giải cuối năm 2019. Những câu chuyện về phụ nữ với muôn vàn số phận, cảnh đời được các tác giả chắt lọc, chuyển tải thành những trang viết đầy cảm xúc, để lại nhiều suy tư, lắng đọng trong lòng người đọc.
19 tác phẩm xuất sắc nhất được chọn từ hơn 1.400 bài dự thi đưa độc giả bước vào thế giới phụ nữ với những tiếng cười hòa lẫn với vị mặn của mồ hôi và nước mắt, hay canh cánh những niềm đau.
Phần lớn các truyện đều viết về sự tảo tần, hy sinh, về những đức tính cao đẹp cũng như những phận đời long đong, bất hạnh của những người mẹ, người vợ hay những cô gái xuân thì. Dù ở đồng bằng hay miền núi, nông thôn hay thành thị, nơi nào phụ nữ cũng có những nỗi niềm riêng. Tùy vào hoàn cảnh sống và tính cách mà họ phản ứng với xã hội hay chọn lối đi cho đời mình; nhưng tựu trung đều chọn cách sống vì gia đình, vì người thân. Điển hình như người vợ trong truyện “Nhà” không chỉ hiến thận cứu chồng mà còn bấm bụng bán đi căn nhà mới xây để có tiền chữa bệnh cho chồng. Căn nhà chị rất quý vì bao năm làm lụng vất vả mới có được, nhưng giờ đây, không gì quý hơn mạng sống của chồng. Người vợ trong “Đắng hơn nước mắt”, Diệp trong “Bản thảo cuối cùng”, người mẹ trong truyện “Vé số”… cũng là những mẫu phụ nữ điển hình cả đời tần tảo, hy sinh vì gia đình, chồng con. Tập truyện còn có những cảnh đời bất hạnh, chịu khổ bởi những người chồng tệ bạc, vũ phu hay những hủ tục vùng miền đẩy người phụ nữ vào bất hạnh. Sự xót thương và phẫn nộ của người đọc cũng chan hòa cùng các nhân vật trong “Giấc mơ rơi ở chân cầu”, “Đường về Sai Chản”, “Con Bén”, “Hái xuống chợ”…
Cũng khắc họa chân dung của những người phụ nữ nhưng truyện “Mùi của Mẫu hậu” lại mang một màu sắc rất riêng và gây ấn tượng với người đọc bởi cách viết lạ và sắc sảo. Từ góc nhìn và cảm nhận của một nam nghệ sĩ kịch nói khi tuyển chọn bạn diễn cho một vở diễn dự thi hội diễn quốc gia, thế giới của nghệ sĩ được mở ra như một bức tranh đầy màu sắc. 4 nhân vật nữ là 4 mảng màu nổi bật mà đằng sau vẻ hào nhoáng của sân khấu là những nỗi niềm riêng, chênh chao như chính cái nghề mà họ đã chọn.
“Tràng Phan” - truyện ngắn đạt giải Nhất cuộc thi, cũng là tác phẩm khép lại tập truyện mang đến một không gian ngột ngạt, bí bách của căn nhà một gia đình người Việt gốc Hoa làm nghề may Tràng phan (cờ phướn) ở Sài Gòn. Nhưng trong cái không gian nhỏ hẹp, bí bách ấy lại tỏa sáng tình cảm gia đình mà 3 người phụ nữ ở 3 thế hệ là những mảnh ghép hoàn hảo tạo nên cái gọi là “mái ấm”. Cái kết ý nghĩa của “Tràng Phan” và những điều ngọt ngào tạo nên dư vị hạnh phúc của một số tác phẩm khác trong tập truyện phần nào tưới mát tâm hồn người đọc. Nhưng giá như, có nhiều hơn những tác phẩm viết về những người phụ nữ kiên cường, bản lĩnh, biết yêu thương bản thân bên cạnh yêu thương người khác, biết phản kháng, đấu tranh với những bất công thì có lẽ tập truyện sẽ hoàn hảo như chủ đề muốn hướng tới.
CÁT ĐẰNG
