Mỹ muốn tái chỉ huy miền Nam Afghanistan

Lính thủy đánh bộ Mỹ vừa được điều tới miền Nam Afghanistan để hỗ trợ NATO đối phó với sự trỗi dậy của Taliban. Ảnh: AP

Cuối tuần qua, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates tuyên bố Lầu Năm Góc đang cân nhắc khả năng thay thế Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) nắm quyền chỉ huy lực lượng liên quân tại miền Nam Afghanistan.

Theo hãng tin Mỹ AP, động thái trên đánh dấu tiến trình “tái Mỹ hóa” một phần chiến trường Afghanistan trong bối cảnh tàn quân Taliban lớn mạnh trở lại kể từ khi Mỹ bàn giao quyền điều binh khu vực miền Nam cho NATO vào giữa năm 2006. Hai năm qua, các cuộc đụng độ giữa NATO và Taliban đã làm chết khoảng 6.000 người, trong đó có hơn 220 binh sĩ NATO. Một số quan chức trong chính quyền Bush cho rằng cuộc chiến chống phiến quân Taliban có thể đạt hiệu quả cao nếu quân đội Mỹ - hiện quyền chỉ huy giới hạn ở miền Đông Afghanistan - cũng đảm trách một phần hay cả khu vực phía Nam.

Việc mở rộng vai trò chỉ huy của Mỹ xuống phía Nam, theo AP, sẽ giải quyết ít nhất một vấn đề mà lâu nay Washington không hài lòng. Đó là việc các đồng minh NATO luân phiên chỉ huy Lực lượng hỗ trợ an ninh quốc tế (ISAF) sau mỗi 9 tháng cũng như thay đổi các đơn vị tác chiến mỗi 6 tháng. Theo quan điểm của Lầu Năm Góc, khoảng thời gian tiếp quản như vậy là quá ngắn và không bảo đảm tính liên tục, nhất quán nên không phát huy tối đa sức mạnh của lực lượng tác chiến. Trong khi đó, Washington cho rằng khu vực phía Đông sở dĩ được tương đối bình ổn một phần là do thời gian triển khai quân của Mỹ kéo dài, thường là 12 hoặc 15 tháng.

Ngoài lý do bảo đảm thành công của cuộc chiến chống khủng bố ở Afghanistan, việc Mỹ có ý thay đổi cơ cấu chỉ huy trên chiến trường này được cho là xuất phát từ thực tế thời gian qua nhiều thành viên NATO không mặn mà với việc gửi quân tham chiến tại đất nước Nam Á này. Để giải quyết tình trạng thiếu hụt quân số do một số đồng minh NATO không đóng góp đủ binh sĩ, AP cho biết Mỹ đang có kế hoạch gửi thêm 7.500 quân đến Afghanistan vào năm tới.

Mỹ hiện có khoảng 34.000 quân ở Afghanistan - quân số đông nhất kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào tháng 10-2001. Con số này bao gồm 3.400 lính thủy đánh bộ vừa được Mỹ điều qua vào tháng trước để tăng cường cho các đơn vị tác chiến của NATO ở miền Nam, đồng thời hỗ trợ huấn luyện các lực lượng an ninh Afghanistan. Lực lượng này dự kiến sẽ kết thúc nhiệm vụ vào tháng 10 tới, nhưng nếu các đồng minh NATO không gửi thêm quân thế chỗ thì có khả năng Lầu Năm Góc sẽ kéo dài thời gian hoạt động của số quân này hoặc điều một đơn vị khác tới.

Theo AP, việc Mỹ có ý định hạn chế vai trò của NATO ở miền Nam Afghanistan là một vấn đề nhạy cảm, có thể khiến một số đồng minh NATO cho là Mỹ có thái độ “kẻ cả”. Bởi hồi đầu năm, các đồng minh NATO từng khó chịu khi ông chủ Lầu Năm Góc công khai chỉ trích sự yếu kém của NATO khi cho rằng phần lớn lực lượng quân sự châu Âu không được huấn luyện tốt để đối phó với quân nổi dậy. Trong khi đó, ông Gates lại khen lực lượng ở miền Đông Afghanistan do Mỹ chỉ huy “đã thể hiện tốt”.

Hiện tại, NATO chịu trách nhiệm an ninh chung ở Afghanistan, và AP cho rằng điều này sẽ không thay đổi ngay cả khi quân đội Mỹ nắm quyền kiểm soát miền Nam. Theo giới chức Lầu Năm Góc, kế hoạch “tái Mỹ hóa” chiến trường Afghanistan có thể sẽ không được triển khai trước mùa thu tới, và nhiều khả năng sẽ phải hoãn lại cho đến khi chính quyền mới nhậm chức vào đầu năm 2009.

SONG NGỌC

(Theo AP, Csmonitor, AFP)