Sản xuất sạch đưa thanh long vào thị trường khó tính
Thanh long Long An thâm nhập vào thị trường khó tính
Sản xuất ứng dụng công nghệ cao
Long An có vị trí KT-XH quan trọng trong Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, là cửa ngõ thông thương giữa vùng Đồng bằng sông Cửu Long với TP.HCM và các tỉnh miền Đông Nam bộ. Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân hàng năm đạt 11,25%, trong đó, tốc độ tăng trưởng nông, lâm, ngư nghiệp bình quân hàng năm 3,9%. Nông sản chủ yếu với sản lượng hàng năm: Lúa trên 2,8 triệu tấn, đậu phộng 20.400 tấn, thanh long 215.000 tấn, chanh 95.900 tấn, rau thực phẩm 169.000 tấn, thủy sản 44.500 tấn.
Thời gian qua, thanh long là cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người dân trên địa bàn tỉnh. Thực hiện Nghị quyết số 08-NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về phát triển nông nghiệp ƯDCNC gắn với tái cơ cấu ngành nông nghiệp, tỉnh xây dựng vùng sản xuất thanh long tập trung ƯDCNC 2.000ha trên địa bàn 12 xã, thị trấn của huyện Châu Thành với mục tiêu phát triển thanh long tập trung, ƯDCNC, tạo ra sản phẩm sạch, chất lượng cao liên kết tiêu thụ sản phẩm, tiến tới phát triển thương hiệu sản phẩm thanh long của tỉnh, mở rộng thị trường tiêu thụ và hội nhập quốc tế.
Đến nay, tổng diện tích thanh long toàn tỉnh là 9.100ha với tổng sản lượng 215.000 tấn/năm. Riêng huyện Châu Thành được mệnh danh là thủ phủ cây thanh long của tỉnh với khoảng 7.945ha (thanh long ruột trắng 2.200ha), trong đó có 6.345ha cho trái. Toàn huyện hiện có 5 hợp tác xã (HTX), 39 tổ hợp tác liên kết sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalGAP, VietGAP với tổng diện tích 296ha.
Bên cạnh đó, huyện có 107 cơ sở, 4 công ty, 3 doanh nghiệp và 4 HTX thu mua thanh long. Phần lớn các cơ sở và doanh nghiệp thu mua thanh long xuất khẩu đều qua trung gian theo đơn đặt hàng của các doanh nghiệp từ Bình Thuận và một số công ty xuất khẩu tại TP.HCM.
Năm 2016, huyện triển khai xây dựng 2 mô hình tại HTX Thanh long Long Hội và HTX Thanh long Tầm Vu với quy mô 5ha/mô hình, sản xuất thanh long theo tiêu chuẩn VietGAP, sử dụng phân hữu cơ, phân sinh học, chế phẩm sinh học, bẫy côn trùng và 1 mô hình áp dụng tưới tiên tiến cho cây thanh long tại xã Long Trì, quy mô 5.000m2.
Năm 2017, huyện tiếp tục thực hiện mô hình sản xuất thanh long theo VietGAP tại HTX Thanh long Long Hội và HTX Thanh long Tầm Vu; thực hiện 6 mô hình điểm với diện tích 145,2ha, hướng dẫn nông dân sử dụng phân hữu cơ, phân sinh học, chế phẩm sinh học, bẫy côn trùng, ứng dụng cơ giới hóa trong xử lý cành nhánh; thực hiện lắp đặt 1 mô hình tưới tiết kiệm nước trên thanh long tại xã An Lục Long với quy mô 1ha; tập huấn quy trình sản xuất thanh long theo hướng VietGAP, ghi chép nhật ký sản xuất,...; hỗ trợ HTX Thanh long: Long Trì, Long Hội, Tầm Vu, Vạn Thành đăng ký hỗ trợ chứng nhận VietGAP.
Ông Nguyễn Văn Phi, ngụ xã An Lục Long, huyện Châu Thành, sản xuất thanh long theo tiêu chuẩn VietGAP, chia sẻ: “Gia đình tôi có 0,7ha thanh long ruột trắng. Thời gian qua, tôi được Công ty TNHH MTV Hoàng Phát hỗ trợ, hướng dẫn sản xuất theo đúng quy trình VietGAP nhằm bảo đảm tiêu chuẩn xuất khẩu. Mặc dù sản xuất theo hướng VietGAP chi phí cao hơn nhưng ngược lại, bảo đảm được đầu ra ổn định, tránh tình trạng bị thương lái ép giá. Hiện, sản phẩm của tôi được Công ty TNHH MTV Hoàng Phát thu mua. Vừa qua, tôi thu hoạch trên 10 tấn, bán với giá 24.000 đồng/kg, lợi nhuận thu được trên 150 triệu đồng”.
Đưa thanh long vào thị trường khó tính
Để mở rộng thị trường, nhiều năm qua, với sự hỗ trợ của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, tỉnh quy hoạch chi tiết vùng trồng, hướng dẫn nông dân sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalGAP, VietGAP để có thể xuất khẩu theo đường chính ngạch và bình ổn giá. Nhờ những định hướng mang tính chiến lược, thanh long của tỉnh vào được các thị trường khó tính: Nhật Bản, Hàn Quốc, NewZealand, Đài Loan. Đặc biệt, trong tháng 9-2017, lô hàng thanh long đầu tiên của Long An được xuất sang Úc bằng đường hàng không - quốc gia có hàng rào kỹ thuật khắt khe bậc nhất thế giới đối với hàng nông sản.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh - Phạm Văn Cảnh: “Hiện nay, tỉnh cố gắng tổ chức sản xuất lại. Trong tổ chức sản xuất, trước tiên phải tạo mối liên kết giữa từng hộ dân, xây dựng HTX kiểu mới; thứ hai là quá trình chuỗi sản xuất ứng dụng tất cả các công nghệ, trong đó, giống - phân - thuốc phải bảo đảm đúng quy trình đạt chuẩn để xuất khẩu sang những nước có thị trường khó tính nhất”.
Để vào được thị trường Úc, trái thanh long phải được trồng theo quy trình canh tác tốt, được Cục Bảo vệ thực vật kiểm tra và cấp mã số. Sản phẩm phải có hình thức đẹp, tay xanh, không có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, trọng lượng từ 8-12 trái/thùng 5kg, được xử lý bằng hơi nước nóng để diệt dịch hại, đóng gói theo quy trình khép kín và được kiểm tra nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm, kiểm dịch thực vật từ phía Úc,...
Giám đốc Công ty TNHH MTV Hoàng Phát (huyện Châu Thành) - Nguyễn Thị Kim Thoa cho biết: “Mong muốn trái thanh long của Việt Nam có thương hiệu nên chúng tôi mạnh dạn đầu tư hạ tầng và máy móc xử lý trái cây hơi nhiệt. Chúng tôi tự hào là đơn vị đầu tiên của Việt Nam xuất khẩu trái thanh long sang thị trường Úc. Thêm một thị trường mới là thêm một điều đáng mừng, ổn định đầu ra và nâng cao hiệu quả sản xuất cho nông dân. Nhưng muốn đưa thanh long từ nhà vườn đi nước ngoài thì cần có các doanh nghiệp xuất, nhập khẩu làm cầu nối. Trong khi đó, hiện nay, phí vận chuyển bằng đường hàng không của Việt Nam khá cao khiến các doanh nghiệp lo ngại”.
“Lô thanh long đầu tiên này xuất sang Úc khoảng 3 tấn, loại ruột trắng. Trước khi xuất khẩu, thanh long phải được Cục Bảo vệ thực vật Việt Nam kiểm dịch và cấp giấy chứng nhận không bị nhiễm côn trùng trong diện kiểm soát an toàn sinh học (kiểm dịch) đi kèm lô hàng. Quá trình vận chuyển thanh long tươi từ Việt Nam đến Úc phải được xử lý trước khi vận chuyển hàng bằng phương pháp nhiệt hơi (VHT). Ngoài ra, hàng năm, công ty còn xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc, Nhật Bản khoảng 2.000 tấn” - bà Thoa cho biết thêm.
Lô thanh long đầu tiên của Long An xuất sang Úc
Hiện nay, khó khăn trong sản xuất thanh long là phần lớn cung cấp cho thị trường Trung Quốc chiếm 80%, các thị trường khác chiếm khoảng 5% (Nhật, Thái Lan, Mỹ, châu Âu,...), khoảng 15% tiêu thụ trong nước. Do đó, giá thu mua thanh long không ổn định, tất cả đều do thương lái quyết định. Vì vậy, việc xuất khẩu thanh long sang thị trường Úc là cơ hội tạo tiền đề để trái thanh long Long An có thể xâm nhập vào các thị trường khó tính khác.
Ông Phạm Văn Cảnh thông tin: “Thời gian tới, tỉnh sẽ chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, các ngành, địa phương tăng cường hướng dẫn các hộ nông dân, doanh nghiệp nâng cao năng lực sản xuất, thu hoạch, đóng gói thanh long bảo đảm yêu cầu của Úc. Bên cạnh đó, khuyến cáo người trồng thanh long tính toán mùa vụ sản xuất phù hợp để không trùng với mùa vụ thu hoạch thanh long của nông dân Úc nhằm bảo đảm tiêu thụ hiệu quả ở thị trường này. Đồng thời, doanh nghiệp xuất khẩu thanh long cần tiếp tục đầu tư vào khâu bảo quản nông sản để kéo dài chất lượng và mẫu mã của trái thanh long cho tới khi đến tay người tiêu dùng”.
Nỗ lực để đưa thanh long vào thị trường khó tính góp phần quan trọng thực hiện nông nghiệp ƯDCNC gắn với tái cơ cấu ngành nông nghiệp của tỉnh./.
Huỳnh Phong
