TCE khiến nguy cơ mắc Parkinson tăng gấp 6 lần
Giới khoa học cảnh báo rằng trichloroethylene (TCE), một chất gây ung thư ở người và từng được sử dụng trong nhiều sản phẩm gia dụng, làm tăng 500% nguy cơ mắc hội chứng liệt rung - bệnh Parkinson.
Các tiệm giặt khô thường sử dụng chất TCE để tẩy vết bẩn. Ảnh: Getty Images
Trong bài báo đăng trên tạp chí Parkinson’s Disease, các nhà nghiên cứu từ nhiều tổ chức, bao gồm Trung tâm Y khoa Đại học Rochester (Mỹ), cho rằng TCE có thể là yếu tố góp phần làm bùng phát bệnh Parkinson trên toàn cầu nhưng đã bị đánh giá thấp.
Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy chất này có thể xâm nhập vào não và gây tổn thương ty thể, “nhà máy” năng lượng của tế bào. Tổn thương này đặc biệt ảnh hưởng đến các tế bào sản xuất dopamine, một chất dẫn truyền thần kinh mà khi nó suy giảm được xem là dấu hiệu đặc trưng của Parkinson. TCE cũng kích hoạt các con đường sinh học như hoạt động của LRRK2 kinase - một thủ phạm gây bệnh Parkinson - cho thấy sự chồng chéo giữa các yếu tố nguy cơ môi trường và di truyền.
Các bằng chứng dịch tễ học càng củng cố những phát hiện trên. Những người từng tiếp xúc với TCE trong công việc hoặc sở thích từ nhiều năm trước rất dễ mắc Parkinson. Ví dụ, các quân nhân tại trại Lejeune tiếp xúc với nguồn nước bị nhiễm TCE có nguy cơ mắc bệnh cao hơn khoảng 70%.
Thêm một bằng chứng đến từ nghiên cứu đăng trên tạp chí Movement Disorders, trong đó phát hiện các ca mắc bệnh Parkinson trong số những luật sư làm việc gần một tiệm giặt khô tại thành phố Rochester, New York.
Hoạt động từ năm 1950-1994, cơ sở này đã thải TCE vào đất và nước ngầm xung quanh, gần tòa cao ốc mà các luật sư làm việc. Trong số 79 luật sư được nghiên cứu, có 4 người mắc Parkinson, tương ứng tỷ lệ 5,1%, cao gấp 3 lần tỷ lệ trong nhóm dân số chung có cùng độ tuổi và giới tính.
Một trong những thách thức lớn nhất trong việc xác định TCE là yếu tố nguy cơ nằm ở thời gian. Bệnh Parkinson thường phát triển sau hàng chục năm kể từ khi phơi nhiễm, khiến việc truy tìm nguyên nhân rất khó khăn.
HẠNH NGUYÊN (Theo SciTechDaily)
